უნგრეთში ბუნების დამცველებმა მოხალისეებს ქვეყნის მასშტაბით სუსლიკების (ევროპული მიწის ციყვების) დათვლაში მონაწილეობისკენ მოუწოდეს. ინიციატივის მიზანია მეცნიერებმა უკეთ შეაფასონ ამ იშვიათი ცხოველის პოპულაციის მდგომარეობა და განსაზღვრონ, როგორ იცვლება მისი რაოდენობა სხვადასხვა რეგიონში.
პროექტში ჩართვა ძალიან მარტივია. მონაწილეებს შეუძლიათ სუსლიკებზე დაკვირვება ჩვეულებრივი სეირნობის, ლაშქრობის ან ველოსიპედით მოგზაურობის დროს. თუ ისინი ცხოველს ან მის სოროს შეამჩნევენ, ინფორმაცია სპეციალურ პლატფორმაზე უნდა ატვირთონ, სადაც აღინიშნება ადგილმდებარეობა და დაკვირვების დეტალები.
სუსლიკი პატარა მღრღნელია, რომელიც ძირითადად ღია მინდვრებში, საძოვრებსა და სტეპურ ტერიტორიებზე ბინადრობს. საფრთხის შემთხვევაში ის უკანა თათებზე დგება და დამახასიათებელ გამაფრთხილებელ სტვენას გამოსცემს. ეს სახეობა ცენტრალური და აღმოსავლეთ ევროპის რამდენიმე ქვეყანაში გვხვდება, მათ შორის უნგრეთშიც.
მეცნიერების შეფასებით, სუსლიკების პოპულაცია ბოლო ათწლეულებში შემცირდა. ამის მიზეზებს შორის სახელდება ჰაბიტატების დაკარგვა, მიწათსარგებლობის ცვლილება და ბუნებრივი გარემოს ფრაგმენტაცია. სწორედ ამიტომ, მათი მონიტორინგი და პოპულაციის ზუსტი აღრიცხვა ბუნების დაცვისთვის მნიშვნელოვან ამოცანად ითვლება.
ინიციატივა ე.წ. „სამოქალაქო მეცნიერების“ მაგალითია, როდესაც კვლევებში პროფესიონალ მეცნიერებთან ერთად ჩვეულებრივი მოქალაქეებიც მონაწილეობენ. ორგანიზატორები იმედოვნებენ, რომ მოხალისეების დახმარებით უფრო სრულ სურათს მიიღებენ იმის შესახებ, თუ სად და რა რაოდენობით ბინადრობენ სუსლიკები უნგრეთში.
იტალიაში სულ უფრო პოპულარული ხდება ეკოტურიზმის ახალი მიმართულება — მგლებზე დაკვირვება ბუნებრივ გარემოში. ქვეყნის სხვადასხვა რეგიონში ტურისტები და ბუნების მოყვარულები სპეციალურ გასეირნებებსა და ლაშქრობებში მონაწილეობენ, რათა ველურ ბუნებაში ევროპის ერთ-ერთი ყველაზე იდუმალი მტაცებელი საკუთარი თვალით ნახონ.
ინიციატივა ძირითადად დაცულ ტერიტორიებსა და ეროვნულ პარკებში ხორციელდება, სადაც პროფესიონალი გიდები მონაწილეებს მგლების საცხოვრებელი არეალებისკენ მიუძღვებიან. ლაშქრობების მიზანი ცხოველებთან უშუალო კონტაქტი კი არა, მათი ბუნებრივი ქცევის უსაფრთხო დისტანციიდან დაკვირვებაა.
მონაწილეები სწავლობენ, როგორ ამოიცნონ მგლის კვალი, ნაკვალევი, ბეწვი ან სხვა ნიშნები, რომლებიც ცხოველის არსებობაზე მიუთითებს. ზოგიერთ შემთხვევაში შესაძლებელია თავად მგლების დანახვაც, თუმცა ორგანიზატორები აღნიშნავენ, რომ ეს გარანტირებული არ არის, რადგან ცხოველები ადამიანებს, როგორც წესი, ერიდებიან.
იტალიაში მგლების პოპულაცია ბოლო ათწლეულებში მნიშვნელოვნად გაიზარდა. თუ გასული საუკუნის შუა პერიოდში მათი რაოდენობა მკვეთრად შემცირებული იყო, ბუნების დაცვის ღონისძიებების შედეგად სახეობა თანდათან აღდგა და დღეს ქვეყნის სხვადასხვა რეგიონში ბინადრობს.
სპეციალისტების შეფასებით, მსგავსი ტურები მოსახლეობას ეხმარება უკეთ გაიცნოს ველური ბუნება და შეიცვალოს დამოკიდებულება მგლების მიმართ. ორგანიზატორები მიიჩნევენ, რომ ადამიანებს ხშირად არასწორი წარმოდგენები აქვთ ამ ცხოველზე, მაშინ როდესაც რეალურ გარემოში მისი ქცევის გაცნობა ბუნების დაცვის მნიშვნელობის უკეთ გააზრებას უწყობს ხელს.
პროექტი ასევე ადგილობრივი ეკოტურიზმის განვითარების ნაწილად განიხილება. იტალიის რამდენიმე რეგიონში მგლებზე დაკვირვების ტურები უკვე ბუნების მოყვარულთა ერთ-ერთ ყველაზე მოთხოვნად აქტივობად იქცა, რაც დაცული ტერიტორიების პოპულარიზაციასა და გარემოსდაცვითი ცნობიერების ზრდასაც უწყობს ხელს.
