ევროპის სხვადასხვა ქვეყანა მოქალაქეების ველოსიპედით გადაადგილების წახალისებისთვის ახალ ინიციატივებს ნერგავს. ნიდერლანდებში ველოსიპედისტებისთვის შუქნიშნებზე ლოდინის დრო მცირდება, ამსტერდამში ათასობით ველოსიპედის უფასოდ დარიგებას გეგმავენ, ხოლო ჩეხეთში მოსახლეობას კიდევ ერთხელ სთავაზობენ ერთი თვით ავტომობილზე უარის თქმას და ყოველდღიურ გადაადგილებაში ველოსიპედის გამოყენებას.
ნიდერლანდებში ველოსიპედისტებს შუქნიშანთან დიდხანს დგომა აღარ დასჭირდებათ. ქვეყნის მასშტაბით უკვე მოქმედებს სპეციალური სისტემა, რომელიც ველოსიპედისტებისთვის მწვანე შუქის ჩართვას აჩქარებს. ამისთვის შეიქმნა აპლიკაცია Da’s zo gefietst, რომელიც „ჭკვიან შუქნიშნებთან“ დაკავშირებულ ქსელს იყენებს.
როდესაც ველოსიპედისტი შუქნიშანს უახლოვდება, აპლიკაცია ავტომატურად აგზავნის სიგნალს და სისტემა მწვანე შუქს უფრო სწრაფად რთავს. ამგვარი შუქნიშნები მოძრაობის ნაკადებს მუდმივად აკვირდებიან და სხვადასხვა კატეგორიის ტრანსპორტისთვის პრიორიტეტების განსაზღვრა შეუძლიათ. აქამდე ასეთი უპირატესობა ძირითადად საზოგადოებრივ ტრანსპორტსა და საგანგებო სამსახურებს ჰქონდათ, ახლა კი ის ველოსიპედისტებზეც ვრცელდება.
პროექტის მიზანია მოქალაქეებმა მოკლე დისტანციებზე ავტომობილის ნაცვლად ველოსიპედი უფრო ხშირად გამოიყენონ. მიუხედავად იმისა, რომ ნიდერლანდები მსოფლიოში ერთ-ერთ ყველაზე ველოსიპედურ ქვეყნად ითვლება, ხელისუფლების შეფასებით, ბევრი ადამიანი 2-3 კილომეტრიან მანძილზეც კი ავტომობილით გადაადგილდება. ახალი სისტემა ამ ჩვევის შეცვლას ემსახურება.
აპლიკაცია მხოლოდ შუქნიშნებთან დაკავშირებული კომფორტით არ შემოიფარგლება. მომხმარებლები ველოსიპედით შესრულებული მგზავრობებისთვის ქულებს აგროვებენ, რომლებიც მოგვიანებით სხვადასხვა ჯილდოსა და ბონუსებზე შეიძლება გაცვალონ.
ველოსიპედური კულტურის კიდევ უფრო გაძლიერებას ცდილობს ამსტერდამიც, სადაც ქალაქის ხელისუფლებამ დაახლოებით 3 000 ველოსიპედის უფასოდ დარიგების პროგრამა დაიწყო.
პროგრამაში მონაწილეობა შეუძლიათ იმ მოქალაქეებს, რომლებიც ყოველდღიურად ავტომობილით გადაადგილდებიან და მზად არიან გარკვეული პერიოდის განმავლობაში მანქანა ველოსიპედით ჩაანაცვლონ. მონაწილეები უფასოდ მიიღებენ ველოსიპედს და რამდენიმე თვის განმავლობაში მისი გამოყენების შესაძლებლობა ექნებათ.
პროექტის მიზანია ადამიანებმა პრაქტიკაში გამოსცადონ, რამდენად კომფორტული შეიძლება იყოს ქალაქში ველოსიპედით გადაადგილება. ქალაქის ხელისუფლება მიიჩნევს, რომ ბევრ ადამიანს ავტომობილის ნაცვლად ველოსიპედის გამოყენების გადაწყვეტილება მხოლოდ მაშინ უჩნდება, როდესაც ამ შესაძლებლობას რეალურად გამოცდის.
ამსტერდამი უკვე წლებია ველოსიპედური ინფრასტრუქტურის განვითარებაში ლიდერად მიიჩნევა. ქალაქში ასობით კილომეტრის სიგრძის ველობილიკები ფუნქციონირებს, თუმცა ადგილობრივი ხელისუფლება თვლის, რომ კერძო ავტომობილების რაოდენობის კიდევ უფრო შემცირება შესაძლებელია.
ევროპის კიდევ ერთი ქვეყანა, რომელიც მოქალაქეების გადაადგილების ჩვევების შეცვლას ცდილობს, ჩეხეთია.
აქ უკვე რამდენიმე წელია ტარდება კამპანია, რომლის ფარგლებში მოქალაქეებს სთავაზობენ ერთი თვის განმავლობაში სამსახურში, სასწავლებელში ან ყოველდღიურ საქმიანობაზე ავტომობილის გარეშე იარონ და ველოსიპედი, ფეხით სიარული ან საზოგადოებრივი ტრანსპორტი გამოიყენონ.
კამპანია სახელწოდებით „Do práce na kole“ („სამსახურში ველოსიპედით“) წელსაც გაიმართა და მასში მონაწილეობის მიღება ინდივიდუალურადაც და გუნდურადაც არის შესაძლებელი. მონაწილეები საკუთარი გადაადგილების სტატისტიკას აფიქსირებენ, ხოლო ყველაზე აქტიურებს სხვადასხვა პრიზით აჯილდოებენ.
ორგანიზატორების თქმით, მთავარი მიზანი კონკურსი კი არა, ადამიანების ყოველდღიური ჩვევების შეცვლაა. მათ სურთ მოქალაქეებმა აღმოაჩინონ, რომ ბევრ შემთხვევაში ველოსიპედით გადაადგილება უფრო სწრაფი, იაფი და ჯანმრთელობისთვის სასარგებლოა, ვიდრე ავტომობილის გამოყენება.
ჩეხეთის ქალაქებში ბოლო წლებში ველობილიკების ქსელი აქტიურად ფართოვდება, თუმცა ორგანიზატორები მიიჩნევენ, რომ ინფრასტრუქტურის განვითარებასთან ერთად აუცილებელია მოსახლეობის მოტივაციის გაზრდაც.
ამ სამი ინიციატივის საერთო მიზანი ერთია - მოქალაქეებმა მოკლე და საშუალო დისტანციებზე უფრო ხშირად აირჩიონ ველოსიპედი. ევროპის ქალაქები სულ უფრო მეტ რესურსს ხარჯავენ არა მხოლოდ ახალი ველობილიკების მოწყობაზე, არამედ ისეთი სისტემების შექმნაზე, რომლებიც ველოსიპედით გადაადგილებას უფრო სწრაფს, კომფორტულსა და მიმზიდველს გახდის. უფასო ველოსიპედები, „მწვანე ტალღის“ სისტემა და სპეციალური წამახალისებელი პროგრამები სწორედ ამ სტრატეგიის ნაწილია, რომელიც ქალაქებში საცობების, ჰაერის დაბინძურებისა და ავტომობილებზე დამოკიდებულების შემცირებას ისახავს მიზნად.