სოფლიოს ყველაზე დიდი და ყველაზე მცირე პარლამენტები — სად არის საქართველო და ნიშნავს თუ არა მეტი დეპუტატი მეტ დემოკრატიას?

პარლამენტის ზომა მსოფლიოში მნიშვნელოვნად განსხვავდება. ზოგ ქვეყანაში საკანონმდებლო ორგანო ათეულობით წევრისგან შედგება, ზოგან კი ათასობით დეპუტატია. ეს დამოკიდებულია მოსახლეობის რაოდენობაზე, სახელმწიფო მოწყობაზე, საარჩევნო სისტემასა და ისტორიულ ტრადიციებზე.

მსოფლიოს ყველაზე დიდი პარლამენტები

  • ჩინეთი — 2,977 წევრი
  • გაერთიანებული სამეფო — 1,400+ წევრი (ორივე პალატა)
  • ინდოეთი — ~790 წევრი
  • გერმანია — 700+ წევრი
  • ჩრდილოეთ კორეა — 687 წევრი
  • თურქეთი — 600 წევრი
  • ეგვიპტე — 596 წევრი
  • საფრანგეთი — 577+ წევრი
  • ინდონეზია — 575+ წევრი
  • ეთიოპია — 547+ წევრი

მსოფლიოს ყველაზე მცირე პარლამენტები

  • Tuvalu — 16 წევრი
  • Nauru — 19 წევრი
  • Saint Kitts and Nevis — 21 წევრი
  • Monaco — 24 წევრი
  • Liechtenstein — 25 წევრი
  • Andorra — 28 წევრი
  • Luxembourg — 60 წევრი
  • San Marino — 60 წევრი
  • Iceland — 63 წევრი
  • Malta — 65+ წევრი

საქართველო სად არის?

საქართველოს პარლამენტში 150 დეპუტატია, რაც ქვეყნის მოსახლეობისა და ზომის გათვალისწინებით საშუალო მაჩვენებლად ითვლება.

შედარებისთვის:

  • საქართველო — 150
  • სომხეთი — 107
  • აზერბაიჯანი — 125
  • ნორვეგია — 169
  • ფინეთი — 200
  • ისლანდია — 63

ეს ნიშნავს, რომ საქართველო ბევრად მცირეა გიგანტურ პარლამენტებთან შედარებით, თუმცა უფრო დიდი წარმომადგენლობითი ორგანო აქვს, ვიდრე არაერთ ევროპულ მცირე სახელმწიფოს.

ნიშნავს თუ არა მეტი დეპუტატი მეტ დემოკრატიას?

პოლიტოლოგები აღნიშნავენ, რომ პარლამენტის ზომა დემოკრატიის ხარისხს ავტომატურად არ განსაზღვრავს. მაგალითად:

  • ჩინეთს მსოფლიოში ყველაზე დიდი პარლამენტი ჰყავს, თუმცა საერთაშორისო რეიტინგებში ავტორიტარულ სისტემად ფასდება.
  • ნორვეგია, ფინეთი და დანია შედარებით მცირე პარლამენტებით დემოკრატიის ინდექსებში ლიდერები არიან.

ეს ნიშნავს, რომ მთავარი არა დეპუტატების რაოდენობა, არამედ:
თავისუფალი და სამართლიანი არჩევნებია
ძლიერი ოპოზიცია
დამოუკიდებელი სასამართლო
მთავრობის კონტროლის მექანიზმები
გამჭვირვალობა და ანგარიშვალდებულება

დასკვნა

დიდი პარლამენტი შეიძლება მეტ წარმომადგენლობას ნიშნავდეს, მაგრამ უკეთეს დემოკრატიას არა. დემოკრატიის ხარისხს პარლამენტის ზომა კი არა, ინსტიტუტების რეალური მუშაობა განსაზღვრავს.

წყაროები:
https://bm.ge/news/msoflios-yvelaze-mravalmandatiani-parlamentebi-top-10
https://www.ipu.org/national-parliaments
https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_legislatures_by_number_of_members
https://www.parliament.ge
https://freedomhouse.org/countries/freedom-world/scores
https://www.eiu.com/n/campaigns/democracy-index-2025/