ევროკავშირი ავტოინდუსტრიის დაცვისა და ჩინურ კონკურენციასთან ბრძოლის ახალი ეტაპისთვის ემზადება. ბრიუსელში განიხილება ინიციატივა, რომლის მიხედვითაც „Made in EU“ სტატუსი შესაძლოა მხოლოდ ევროკავშირის წევრ ქვეყნებში წარმოებულ ავტომობილებს აღარ მიენიჭოს. ახალი მიდგომის ფარგლებში, პრეფერენციებით სარგებლობა შესაძლოა იმ ავტომობილებმაც შეძლონ, რომლებიც ევროკავშირის „სანდო პარტნიორ“ ქვეყნებში, მათ შორის იაპონიაში, სამხრეთ კორეასა და დიდ ბრიტანეთში იწარმოება.

ინიციატივა ევროკავშირის ე.წ. Industrial Accelerator Act-ის ნაწილია, რომელიც ევროპული წარმოების გაძლიერებასა და ჩინური ავტომწარმოებლების მზარდი გავლენის შეზღუდვას ისახავს მიზნად. თავდაპირველი კონცეფცია მხოლოდ ევროკავშირში აწყობილი ავტომობილებისთვის საგადასახადო და ფინანსური შეღავათების მინიჭებას ითვალისწინებდა, თუმცა ბოლო თვეებში ბრიუსელში სულ უფრო აქტიურად საუბრობენ წესების გაფართოებაზე.

სინამდვილეში, ეს გადაწყვეტილება ევროკავშირის მიერ რეალობის აღიარებადაც შეიძლება შეფასდეს. ევროპის ავტოინდუსტრია ერთდროულად რამდენიმე გამოწვევის წინაშეა. ელექტრომობილებზე გადასვლა გაცილებით ძვირი აღმოჩნდა, ვიდრე თავდაპირველად ვარაუდობდნენ. ენერგიის მაღალი ფასები, რეგულაციების სიმკაცრე და ჩინური მწარმოებლების აგრესიული გაფართოება ევროპულ კომპანიებზე ძლიერ ზეწოლას ახდენს. შედეგად, ევროკავშირი ცდილობს შექმნას უფრო ფართო ინდუსტრიული ბლოკი, რომელიც არა მხოლოდ ევროკავშირის წევრებს, არამედ ტექნოლოგიურად და ეკონომიკურად ახლო პარტნიორებსაც მოიცავს.

ახალი მიდგომა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იქნება ისეთი კომპანიებისთვის, როგორებიც არიან Toyota, Nissan, Honda, Hyundai, Kia და Jaguar Land Rover. მათ ევროპაში მნიშვნელოვანი საწარმოო და საინვესტიციო ინტერესები აქვთ, თუმცა მოქმედი წესების პირობებში შესაძლოა გარკვეული შეზღუდვების წინაშე აღმოჩენილიყვნენ. Toyota-მ უკვე მოუწოდა ევროკავშირს, „სანდო პარტნიორების“ მიმართ უფრო ინკლუზიური მიდგომა გამოიყენოს და იაპონური მწარმოებლები ევროპულ ინდუსტრიულ ეკოსისტემასთან გათანაბრებულად განიხილოს.

ეკონომიკური თვალსაზრისით, საკითხი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია კორპორაციული ავტომობილების ბაზრისთვის. ევროკავშირში ახალი ავტომობილების დაახლოებით 60% სწორედ კომპანიების, ლიზინგური ფლოტებისა და კორპორაციული მომხმარებლების მიერ ყიდულდება. „Made in EU“ სტატუსთან დაკავშირებული საგადასახადო შეღავათები სწორედ ამ სეგმენტზე ვრცელდება. შესაბამისად, ახალი წესები განსაზღვრავს, რომელი ავტომწარმოებლები მიიღებენ წვდომას მრავალმილიარდიან ბაზარზე და რომელი დარჩებიან მის მიღმა.

ევროპის უმსხვილესი ავტომწარმოებლები, Volkswagen, Stellantis და Renault, პარალელურად უფრო მკაცრი ლოკალიზაციის მოთხოვნების დაწესებას ითხოვენ. მათი წინადადებით, ევროპული შეღავათებით მოსარგებლე ავტომობილების მნიშვნელოვანი ნაწილი ევროკავშირში წარმოებული კომპონენტებით უნდა იყოს აწყობილი. მათი არგუმენტია, რომ მხოლოდ საბოლოო აწყობის ადგილი არ უნდა იყოს გადამწყვეტი და აუცილებელია ადგილობრივი მიწოდების ჯაჭვების დაცვაც.

ამ დისკუსიის უკან გაცილებით დიდი ეკონომიკური ბრძოლა იმალება. ჩინეთი უკვე მსოფლიოს უდიდესი ავტომობილების ექსპორტიორია და ევროპაში ბაზრის წილს სწრაფად ზრდის. განსაკუთრებით ელექტრომობილების სეგმენტში ჩინური ბრენდები ფასისა და ტექნოლოგიის კომბინაციით სერიოზულ კონკურენციას უწევენ როგორც ევროპულ, ისე იაპონურ და კორეულ მწარმოებლებს. სწორედ ამიტომ ბრიუსელი ცდილობს ისეთი მოდელის შექმნას, რომელიც ევროპულ ინდუსტრიას კონკურენტუნარიანობას შეუნარჩუნებს, თუმცა პარტნიორ ქვეყნებთან ეკონომიკურ ურთიერთობებს არ დააზიანებს.

გრძელვადიან პერსპექტივაში, „Made in EU“-ის ახალი განმარტება შესაძლოა ევროკავშირის ინდუსტრიული პოლიტიკის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან ცვლილებად იქცეს. საქმე მხოლოდ ავტომობილებს აღარ ეხება. თუ პრინციპი დამტკიცდება, მსგავსი მიდგომა შესაძლოა ბატარეებზე, ნახევარგამტარებზე, მწვანე ტექნოლოგიებსა და სხვა სტრატეგიულ სექტორებზეც გავრცელდეს. სწორედ ამიტომ მიმდინარე დებატებს ბრიუსელში არა მხოლოდ ავტოინდუსტრია, არამედ მთელი ევროპული წარმოების მომავალი განსაზღვრავს.

წყაროები: