პოლონეთში საჯარო დაწესებულებების სახელით განხორციელებული ონლაინ თაღლითობის შედეგად ფინანსურ ზარალს ყველაზე ხშირად 25-34 წლის მოქალაქეები განიცდიან. ახალი კვლევა აჩვენებს, რომ ახალგაზრდების მაღალი ციფრული უნარები მათ კიბერთაღლითობისგან ავტომატურად ვერ იცავს.
ChronPESEL.pl-ისა და Krajowy Rejestr Długów-ის დაკვეთით ჩატარებული კვლევის მიხედვით, 18-24 წლის რესპონდენტების 43%-ს ბოლო 12 თვის განმავლობაში მიუღია საეჭვო შეტყობინება ან სატელეფონო ზარი, რომელშიც გამომგზავნი თავს საჯარო დაწესებულების წარმომადგენლად ასაღებდა. ეს მაჩვენებელი 65 წელს გადაცილებულ მოქალაქეებთან შედარებით 2.6-ჯერ მაღალია.
ფინანსური ზარალის ყველაზე მაღალი მაჩვენებელი კი 25-34 წლის ჯგუფში დაფიქსირდა. კვლევის მიხედვით, ამ ასაკობრივი კატეგორიის 17%-მა თაღლითობის შედეგად თანხა დაკარგა. 18-24 წლის ჯგუფში შესაბამისი მაჩვენებელი 14% იყო, სხვა ასაკობრივ ჯგუფებში კი უფრო დაბალი.
თაღლითები ყველაზე ხშირად საგადასახადო სამსახურის, სოციალური დაზღვევის ინსტიტუტის, ჯანმრთელობის ეროვნული ფონდის, პოლიციისა და პოლონეთის ფოსტის სახელებს იყენებენ. შეტყობინებებში მოქალაქეებს ატყობინებენ თითქოს არსებულ დავალიანებაზე, ჯარიმაზე, დამატებით გადასახდელ თანხაზე ან დოკუმენტაციის შევსების აუცილებლობაზე და მათ სწრაფი მოქმედებისკენ უბიძგებენ.
სქემის მიზანი ხშირად საბანკო მონაცემების, პირადი ინფორმაციის ან ონლაინ ანგარიშებზე წვდომის მოპოვებაა. მონაცემების ხელში ჩაგდების შემდეგ ფინანსური ზარალი შეიძლება მხოლოდ ერთი გადარიცხვით არ შემოიფარგლოს და პირის სახელით ახალი ფინანსური ვალდებულებების აღებაც გამოიწვიოს.
კვლევის შედეგები პოლონეთის კიბერუსაფრთხოების უფრო ფართო სტატისტიკასაც ეხმიანება. CERT Polska-ს მონაცემებით, 2025 წელს ქვეყანაში 260 783 კიბერუსაფრთხოების ინციდენტი დამუშავდა, რომელთა 253 238 შემთხვევა, ანუ დაახლოებით 97%, კომპიუტერულ თაღლითობას მიეკუთვნებოდა. მხოლოდ პოლონურ ქსელებში განთავსებულ ფიშინგთან დაკავშირებით CERT Polska-მ წლის განმავლობაში 144 320 შეტყობინება მიიღო.
ახალი კვლევა 2026 წლის ივნისში, ონლაინ გამოკითხვის მეთოდით ჩატარდა და მასში 18-დან 74 წლამდე ასაკის 1 011 პოლონელი მონაწილეობდა. შერჩევა ეროვნული მოსახლეობის წარმომადგენლობითად იყო შედგენილი. კვლევა კერძო ორგანიზაციების, ChronPESEL.pl-ისა და Krajowy Rejestr Długów-ის დაკვეთით ჩატარდა. მისი ჩატარების ღირებულება და დაფინანსების მოცულობა საჯაროდ არ გამოქვეყნებულა.
შესაბამისად, არსებული მონაცემები არ ადასტურებს, რომ ახალგაზრდები პოლონეთში ყველა სახის ონლაინ თაღლითობის მთავარი სამიზნე არიან. თუმცა ისინი აჩვენებს, რომ საჯარო დაწესებულებების სახელით განხორციელებული თაღლითობის მცდელობებთან ყველაზე ხშირად ახალგაზრდა ზრდასრულები ხვდებიან, ხოლო 25-34 წლის ჯგუფში ფინანსური ზარალის რისკი ყველაზე მაღალია.
წყაროები:
ChronPESEL.pl, კვლევის სრული შედეგები:
https://chronpesel.pl/aktualnosci/mlodzi-deklaruja-ze-ponad-dwukrotnie-czesciej-niz
CERT Polska, 2025 წლის კიბერუსაფრთხოების ანგარიში:
https://cert.pl/posts/2026/04/raport-roczny-2025/
CERT Polska, 2025 Annual Report, ინგლისური ვერსია:
https://cert.pl/en/posts/2026/04/annual-report-2025/
CERT Polska, სრული ანგარიში PDF:
https://cert.pl/en/uploads/docs/Report_CP_2025.pdf
პოლონეთის პერსონალურ მონაცემთა დაცვის სამსახური, ახალგაზრდების ონლაინ უსაფრთხოების შესახებ მონაცემები:
https://uodo.gov.pl/en/553/2203
PAP, PESEL-ის მონაცემების მოპარვის რისკებზე 2026 წლის კვლევა:
https://www.pap.pl/aktualnosci/badanie-co-szosty-polak-nie-wie-co-zrobic-po-kradziezy-numeru-pesel
