საქართველოში სიმინდის იმპორტი 226%-ით გაიზარდა - პროდუქციის 92% რუსეთიდან შემოვიდა

2026 წლის იანვარ-მაისში საქართველოში სიმინდის იმპორტი მკვეთრად გაიზარდა. სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის მონაცემებით, წლის პირველ ხუთ თვეში ქვეყანაში 19 641 ტონა სიმინდი შემოვიდა, რაც წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით 226%-ით მეტია.

იმპორტირებული პროდუქციის ჯამურმა ღირებულებამ დაახლოებით 10 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. შედარებისთვის, 2025 წლის იანვარ-მაისში საქართველომ 6 017 ტონა სიმინდი შეიძინა, რომლის ღირებულებაც 5.7 მილიონ დოლარს აღემატებოდა.

მიუხედავად იმისა, რომ იმპორტის ფიზიკური მოცულობა სამჯერ მეტზე მეტად გაიზარდა, გადახდილი თანხა იმავე ტემპით არ გაზრდილა. ამის მიზეზი სიმინდის საშუალო საიმპორტო ფასის მნიშვნელოვანი შემცირებაა.

2025 წლის პირველ ხუთ თვეში ერთი კილოგრამი იმპორტული სიმინდის საშუალო ღირებულება, გადასახადების გარეშე, დაახლოებით 95 ცენტს შეადგენდა. მიმდინარე წლის ანალოგიურ პერიოდში ფასი 51 ცენტამდე შემცირდა. შესაბამისად, საშუალო საიმპორტო ღირებულება წლიურად დაახლოებით 46%-ით გაიაფდა.

იმპორტის 92%-ზე მეტი რუსეთზე მოდის

საქართველოს სიმინდის იმპორტში რუსეთი მკვეთრად დომინირებს. 2026 წლის იანვარ-მაისში რუსეთიდან 18 090 ტონა სიმინდი შემოვიდა, რაც ქვეყნის მთლიანი იმპორტის 92%-ზე მეტია.

რუსეთიდან შემოტანილი სიმინდის ღირებულებამ 4.54 მილიონი დოლარი შეადგინა. ეს ნიშნავს, რომ ერთი კილოგრამის საშუალო საიმპორტო ფასი დაახლოებით 25 ცენტი იყო, რაც სხვა მომწოდებელი ქვეყნებიდან შემოსული პროდუქციის საშუალო ფასზე მნიშვნელოვნად დაბალია.

იმპორტის მოცულობით მეორე ადგილზე თურქეთია, საიდანაც საქართველოში 745 ტონა სიმინდი შემოვიდა. პროდუქციის ღირებულებამ 2.86 მილიონი დოლარი შეადგინა. თურქეთიდან იმპორტირებული სიმინდის შედარებით მაღალი ფასი შესაძლოა განსხვავებული დანიშნულებით, ხარისხით ან სათესლე მასალის წილით იყოს განპირობებული.

2026 წლის იანვარ-მაისში სიმინდის უმსხვილესი მომწოდებელი ქვეყნები იყვნენ:

რუსეთი — 18 090 ტონა, 4.54 მილიონი დოლარი;

თურქეთი — 745 ტონა, 2.86 მილიონი დოლარი;

ეგვიპტე — 197 ტონა, 80.2 ათასი დოლარი;

საფრანგეთი — 149 ტონა, 869.3 ათასი დოლარი;

არგენტინა — 130 ტონა, 70.2 ათასი დოლარი;

რუმინეთი — 122 ტონა, 682.8 ათასი დოლარი;

ავსტრია — 109 ტონა, 614.1 ათასი დოლარი;

უკრაინა — 51.8 ტონა, 31.2 ათასი დოლარი;

უნგრეთი — 18.1 ტონა, 113.1 ათასი დოლარი;

საბერძნეთი — 15.7 ტონა, 85.2 ათასი დოლარი.

მონაცემებიდან ჩანს, რომ სხვადასხვა ქვეყნიდან შემოტანილი სიმინდის ერთეულოვანი ღირებულება მნიშვნელოვნად განსხვავდება. რუსეთიდან, ეგვიპტიდან და არგენტინიდან იმპორტირებული პროდუქცია შედარებით დაბალი ფასით გამოირჩევა, ხოლო საფრანგეთიდან, ავსტრიიდან, რუმინეთიდან და უნგრეთიდან შემოსული სიმინდის საშუალო ღირებულება გაცილებით მაღალია.

ფასებს შორის ასეთი სხვაობა შესაძლოა პროდუქციის ტიპს, ხარისხს, ჯიშს, შეფუთვასა და დანიშნულებას უკავშირდებოდეს. საქონლის იმავე საბაჟო კოდის ქვეშ შესაძლოა როგორც საკვები და საფურაჟე სიმინდი, ისე უფრო ძვირად ღირებული სათესლე მასალაც აღირიცხებოდეს.

იმპორტის მკვეთრი ზრდა და რუსეთზე მაღალი დამოკიდებულება საქართველოს სიმინდის ბაზარზე ორ მნიშვნელოვან ტენდენციას აჩვენებს: ქვეყანაში გაიზარდა უცხოურ პროდუქტზე მოთხოვნა, ხოლო მიწოდების ძირითადი ნაწილი ერთ ქვეყანაზეა კონცენტრირებული.

რუსეთიდან შედარებით იაფი სიმინდის დიდი მოცულობით შემოსვლამ შესაძლოა ადგილობრივ ბაზარზე ფასების შემცირებას შეუწყოს ხელი, თუმცა ამავდროულად კონკურენციას ზრდის ქართველი მწარმოებლებისთვის. ერთი მომწოდებლის 92%-ზე მეტი წილი კი ბაზარს სავაჭრო, ლოგისტიკური და პოლიტიკური შეფერხებების მიმართ უფრო მოწყვლადს ხდის.