სიმაღლე ყოველთვის არ განსაზღვრავს, რამდენად სახიფათოა მთაზე ასვლა. ზვავები, უეცრად ცვალებადი ამინდი, რთული რელიეფი, ყინულისა და კლდის ჩამოშლა და ჟანგბადის დეფიციტი მსოფლიოს არაერთ მწვერვალს პროფესიონალი ალპინისტებისთვისაც უკიდურესად რთულ გამოწვევად აქცევს.
Altezza Travel-ის მიერ შედგენილ ყველაზე რთულ და სახიფათო მთებს შორის პირველ ადგილებს ანაპურნა და K2 იკავებენ. ანაპურნა I ნეპალში მდებარეობს და მისი სიმაღლე 8 091 მეტრია. ისტორიულად მას 8 000 მეტრზე მაღალი მწვერვალებიდან ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი სიკვდილიანობის მაჩვენებელი ჰქონდა. თუმცა ძველი, დაახლოებით 32%-იანი მაჩვენებლის გამოყენება დღეს უკვე შეცდომაში შემყვანია. თანამედროვე მონაცემებით, წარმატებული ასვლების რაოდენობის ზრდასთან ერთად ეს თანაფარდობა მნიშვნელოვნად შემცირდა.
K2, რომლის სიმაღლე 8 611 მეტრია, მსოფლიოში მეორე ყველაზე მაღალი მთაა და ერთ-ერთ ყველაზე რთულ მწვერვალად მიიჩნევა. Altezza Travel მის ისტორიულ სიკვდილიანობის მაჩვენებელს დაახლოებით 23-25%-ით აფასებს, თუმცა ეს მონაცემიც პერიოდებისა და გამოყენებული მეთოდოლოგიის მიხედვით იცვლება.
სიის სხვა გამორჩეულ მწვერვალებს შორისაა პაკისტანში მდებარე ნანგა პარბატი, 8 126 მეტრი, ნეპალსა და ინდოეთის საზღვარზე მდებარე კანჩენჯანგა, 8 586 მეტრი, ასევე ნეპალის დაულაგირი, 8 167 მეტრი. ყველა მათგანი ცნობილია რთული მარშრუტებით, ზვავების მაღალი რისკითა და ექსტრემალური ამინდით.
ევროპული მწვერვალებიდან სიაში გვხვდება აიგერი, მატერჰორნი და მონბლანი. მატერჰორნზე, Zermatt Tourism-ის მონაცემებით, 1865 წლის პირველი ასვლის შემდეგ 500-ზე მეტი ადამიანი დაიღუპა. შემთხვევების ძირითადი მიზეზებია დაცემა და კლდის ჩამოშლა.
მონბლანი, რომლის სიმაღლეც დაახლოებით 4 806 მეტრია, ალპებისა და დასავლეთ ევროპის უმაღლესი მწვერვალია. მისი პოპულარობა და დიდი რაოდენობით ვიზიტორი დამატებით ზრდის სამაშველო ოპერაციებისა და უბედური შემთხვევების რისკს.
მსოფლიოს ყველაზე რთულ მწვერვალებს შორის განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს პაკისტანში მდებარე ბაინთჰა ბრაკსაც, რომელსაც „The Ogre“-ს სახელით იცნობენ. მისი სიმაღლე 7 285 მეტრია და უკიდურესად რთული ტექნიკური მარშრუტების გამო მას მხოლოდ უმაღლესი დონის ალპინისტები ცდილობენ.
ამიტომ ყველაზე სახიფათო მთების შეფასებისას მხოლოდ დაღუპულთა რაოდენობა საკმარისი არ არის. მნიშვნელობა აქვს ასვლების საერთო რაოდენობას, ტექნიკურ სირთულეს, ბუნებრივ საფრთხეებსა და კონკრეტული მონაცემების პერიოდსაც.
წყაროები:
https://altezzatravel.com/articles/dangerous-mountains-to-climb
https://www.himalayandatabase.com/
https://science.nasa.gov/earth/earth-observatory/annapurna-deadly-mountain-82550/
https://zermatt.a.bigcontent.io/v1/static/Factsheet_Matterhorn_EN
