უკრაინის ხილ-ბოსტნეულის ბაზარზე განსხვავებული ტენდენციები გამოიკვეთა. ახალი მოსავლის მიწოდების ზრდამ კარტოფილისა და კომბოსტოს ფასები შეამცირა, მოცვის სეზონი კი შედარებით მაღალი ფასებით დაიწყო. ბლის შემთხვევაში უხვმა მოსავალმა მომხმარებლისთვის პროდუქტი გააიაფა, თუმცა მწარმოებლებს მოსალოდნელი შემოსავალი ვერ მოუტანა.
ქვეყნის თითქმის ყველა რეგიონში კარტოფილის მასობრივი აღება დაიწყო, რის შედეგადაც ბაზარზე მიწოდება მნიშვნელოვნად გაიზარდა. ფერმერები კარტოფილს კილოგრამზე 12-დან 20 გრივნამდე ყიდიან, რაც წინა კვირის საშუალო მაჩვენებელზე დაახლოებით 15%-ით ნაკლებია. ფასზე ზეწოლას არა მხოლოდ პროდუქციის რაოდენობა, არამედ გასაყიდად გამოტანილი კარტოფილის არაერთგვაროვანი ხარისხიც ზრდის. გასული წლის შესაბამის პერიოდთან შედარებით, კარტოფილი საშუალოდ 16%-ით იაფია და მიწოდების ზრდის გამო ფასის შემდგომი შემცირებაც მოსალოდნელია.
მსგავსი ვითარებაა თეთრი კომბოსტოს ბაზარზეც. სამკვირიანი გაძვირების შემდეგ ფასი საშუალოდ 16%-ით შემცირდა და ამჟამად კილოგრამზე 13-დან 22 გრივნამდე მერყეობს. შუა სეზონის ჯიშების მოსავლის აღების დაწყებამ ბაზარზე პროდუქციის რაოდენობა გაზარდა, თუმცა საბითუმო კომპანიებისა და საცალო ქსელების მოთხოვნა სუსტი რჩება. მიუხედავად ბოლო გაიაფებისა, კომბოსტოს საშუალო ფასი გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით ჯერ კიდევ დაახლოებით 20%-ით მაღალია.
საპირისპირო ტენდენცია ფიქსირდება მოცვის ბაზარზე. ღია გრუნტში მოყვანილი ადგილობრივი მოცვის სეზონი შეზღუდული მიწოდებისა და აქტიური მოთხოვნის ფონზე დაიწყო. პროდუქციის საბითუმო ფასი კილოგრამზე 380-დან 450 გრივნამდეა, რაც გასული სეზონის საწყის მაჩვენებელს საშუალოდ 27%-ით აღემატება. მწარმოებლები გაძვირებას არახელსაყრელი ამინდითა და მოსავლის შემცირების მოლოდინით ხსნიან. უახლოეს კვირებში მიწოდების ზრდაა მოსალოდნელი, თუმცა საბოლოო ფასზე გავლენას მოსავლის რეალური მოცულობა და ხარისხი მოახდენს.
ბლის სეზონმა კიდევ ერთხელ აჩვენა, რომ მაღალი მოსავალი ფერმერისთვის ავტომატურად მაღალ შემოსავალს არ ნიშნავს. უკრაინის ძირითად რეგიონებში უხვმა მოსავალმა მეურნეობიდან გასაყიდი ფასი კილოგრამზე 40-დან 60 გრივნამდე შეამცირა. მომხმარებლისთვის ბალი ხელმისაწვდომი გახდა, თუმცა მწარმოებლების ხარჯები კვლავ მაღალი დარჩა.
ბალი ხელით იკრიფება და მხოლოდ კრეფის ღირებულება კილოგრამზე დაახლოებით 20 გრივნას აღწევს. ამას ემატება მცენარეთა დაცვის, მორწყვის, გასხვლის, გაგრილების, დახარისხების, შეფუთვისა და ტრანსპორტირების ხარჯები. ამიტომ დაბალი საბითუმო ფასის პირობებში ფერმერთა მოგება მნიშვნელოვნად შემცირდა.
ოთხივე ბაზრის მდგომარეობა ერთ საერთო პრობლემას აჩვენებს. ფერმერის შემოსავალს მხოლოდ მოსავლის მოცულობა არ განსაზღვრავს. გადამწყვეტია მიწოდებისა და მოთხოვნის ბალანსი, პროდუქტის ხარისხი, სამუშაო ძალის ფასი და სამაცივრე თუ ლოგისტიკური ინფრასტრუქტურის არსებობა. კარტოფილისა და კომბოსტოს შემთხვევაში უხვი მიწოდება ფასს ამცირებს, მოცვში შეზღუდული რაოდენობა გაძვირებას იწვევს, ბლის შემთხვევაში კი მაღალი მოსავალი წარმოების ხარჯების დასაფარად საკმარისი აღარ აღმოჩნდა.
