სირიამ და რუსეთმა დაახლოებით 18 თვიანი მოლაპარაკებების შემდეგ ტარტუსსა და ჰმეიმიმში რუსული სამხედრო ობიექტების მომავალთან დაკავშირებით ურთიერთგაგების მემორანდუმს მიაღწიეს. შეთანხმება რუსეთის სამხედრო ყოფნის ფორმატის მნიშვნელოვან ცვლილებას ითვალისწინებს.
სირიის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, ჰმეიმიმის აეროპორტისა და ტარტუსის პორტის მეოთხე კომერციული ნავმისადგომის სამოქალაქო ინფრასტრუქტურაზე კონტროლი სირიის სახელმწიფოს გადაეცემა. აღნიშნული ობიექტები ეტაპობრივად ქვეყნის სამოქალაქო მართვის სისტემაში უნდა ინტეგრირდეს.
ამასთან, ჰმეიმიმსა და ტარტუსში სამხედრო დანიშნულების ინფრასტრუქტურა ერთობლივ სასწავლო და კვალიფიკაციის ცენტრებად გარდაიქმნება. სირიის საგარეო უწყების განცხადებით, ცვლილებების განხორციელება მაქსიმუმ სამი თვის განმავლობაში უნდა დასრულდეს, რის შემდეგაც ახალი შეთანხმებები ამოქმედდება.
ტარტუსის საზღვაო ობიექტი და ჰმეიმიმის ავიაბაზა წლების განმავლობაში რუსეთის მთავარი სამხედრო საყრდენი იყო სირიაში და მოსკოვისთვის სტრატეგიულ მნიშვნელობას ატარებდა ხმელთაშუა ზღვისა და ახლო აღმოსავლეთის რეგიონში. ბაზების მომავალი გაურკვეველი გახდა მას შემდეგ, რაც 2024 წლის დეკემბერში ბაშარ ალ ასადის ხელისუფლება დაემხო.
ახალმა სირიულმა ხელისუფლებამ მოსკოვთან ურთიერთობის სრულად გაწყვეტის ნაცვლად თანამშრომლობის ახალი ფორმატის ჩამოყალიბება არჩია. ბოლო თვეებში მხარეები ბაზების სტატუსის შეცვლაზე, ეკონომიკურ ურთიერთობებსა და სხვა საკითხებზე მოლაპარაკებებს აწარმოებდნენ. ივნისში რუსეთის ხელისუფლებაც საჯაროდ აცხადებდა, რომ სირიაში არსებული სამხედრო ობიექტების ფუნქციის შეცვლას განიხილავდა.
ახალი მემორანდუმი რუსეთის სამხედრო ყოფნას სირიაში სრულად არ წყვეტს, თუმცა მნიშვნელოვნად ცვლის მის ფორმატს და სირიის სახელმწიფოს კონტროლს სტრატეგიულ ინფრასტრუქტურაზე აძლიერებს.
წყაროები:
https://apnews.com/article/2ade8e8a7da23eae4a90c8070f002a86
https://sana.sy/en/syria/2335254/
