რუსეთში ფემინისტური პანკჯგუფი Pussy Riot ოფიციალურად შეიყვანეს „ტერორისტებისა და ექსტრემისტების“ სიაში. შესაბამისი ინფორმაცია რუსეთის ფინანსური მონიტორინგის ფედერალური სამსახურის — „როსფინმონიტორინგის“ განახლებულ რეესტრში გამოჩნდა. გადაწყვეტილება კიდევ ერთი სიგნალია იმისა, რომ კრემლი კულტურული და პოლიტიკური პროტესტის მიმართ რეპრესიულ პოლიტიკას კიდევ უფრო ამკაცრებს.

Pussy Riot წლებია რუსეთის ხელისუფლების ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ ოპოზიციურ სიმბოლოდ ითვლება. ჯგუფი საერთაშორისო ყურადღების ცენტრში 2012 წელს მოექცა, როდესაც მოსკოვის ქრისტე მაცხოვრის ტაძარში გამართული ე.წ. „პანკლოცვის“ — „ღვთისმშობელო, განდევნე პუტინი“ — შემდეგ მისი წევრები დააკავეს. მოგვიანებით, ჯგუფის რამდენიმე წევრს პატიმრობაც მიესაჯა. დასავლელი უფლებადამცველები ამ პროცესს თავიდანვე პოლიტიკურად მოტივირებულ დევნად აფასებდნენ.

ბოლო წლებში Pussy Riot განსაკუთრებით აქტიური გახდა უკრაინის წინააღმდეგ რუსეთის ომის კრიტიკაში. ჯგუფის წევრები ევროპასა და აშშ-ში მართავდნენ საპროტესტო აქციებს, პერფორმანსებსა და ანტისაომარ კამპანიებს. მათ შორის იყო აქცია ვენეციის ბიენალეზე და მიუნხენში, სადაც აქტივისტებმა ვლადიმირ პუტინი სამხედრო დამნაშავედ მოიხსენიეს. სწორედ ამ აქტივობების შემდეგ, რუსულმა სასამართლომ Pussy Riot-ის რამდენიმე წევრს დაუსწრებლად 8-დან 13 წლამდე პატიმრობა მიუსაჯა ე.წ. „ფეიკების გავრცელებისთვის“ რუსეთის არმიის შესახებ.

ანალიტიკოსები მიიჩნევენ, რომ კრემლი ახლა უკვე არა მხოლოდ პოლიტიკურ ოპოზიციას, არამედ კულტურულ და არტისტულ პროტესტსაც ეროვნული უსაფრთხოების საფრთხედ აცხადებს. სპეციალისტების შეფასებით, „ტერორისტებისა და ექსტრემისტების“ სიაში მოხვედრა მხოლოდ სიმბოლური ნაბიჯი არ არის — ეს ავტომატურად იწვევს საბანკო ანგარიშების გაყინვას, ფინანსურ შეზღუდვებს და რუსეთში ნებისმიერი საქმიანობის ფაქტობრივ პარალიზებას. მსგავსი პრაქტიკა რუსეთმა უკვე გამოიყენა ოპოზიციონერების, ჟურნალისტებისა და დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგაც.

საერთაშორისო უფლებადამცველი ორგანიზაციები ბოლო წლებში ხშირად მიუთითებენ, რომ რუსეთში „ექსტრემიზმის“ კანონმდებლობა სულ უფრო ფართოდ გამოიყენება განსხვავებული აზრის ჩასახშობად. ორგანიზაცია Amnesty International ჯერ კიდევ წინა წლებში აცხადებდა, რომ მსგავსი მუხლები კრემლს საშუალებას აძლევს, პოლიტიკური ოპონენტები სამართლებრივად „უსაფრთხოების საფრთხედ“ წარმოაჩინოს.

ექსპერტები ასევე აღნიშნავენ, რომ უკრაინის ომის ფონზე რუსეთში შიდა კონტროლის მექანიზმები მნიშვნელოვნად გამკაცრდა. დამოუკიდებელი მედიის დახურვა, უცხოეთის აგენტების რეესტრის გაფართოება და კულტურის სფეროზე ზეწოლა ახლა უკვე ერთიანი პოლიტიკის ნაწილად განიხილება. სწორედ ამ კონტექსტში აფასებენ Pussy Riot-ის წინააღმდეგ გადადგმულ ახალ ნაბიჯსაც — როგორც მცდელობას, რომ ანტისაომარი პროტესტი არა მხოლოდ პოლიტიკური, არამედ სოციალური და კულტურული სივრციდანაც გაქრეს.

ამავდროულად, დასავლურ მედიასა და ანალიტიკურ წრეებში ყურადღებას ამახვილებენ იმაზეც, რომ მსგავსი ნაბიჯები რუსეთის საერთაშორისო იმიჯზე დამატებით ზეწოლას ქმნის. განსაკუთრებით ევროპაში, სადაც Pussy Riot უკვე დიდი ხანია არა მხოლოდ მუსიკალურ ჯგუფად, არამედ სიტყვის თავისუფლებისა და ანტისაომარი წინააღმდეგობის სიმბოლოდ აღიქმება.

წყაროები: