ევროპის ენერგეტიკული სისტემა მდგრადობის ტესტირებას გადის: კონტინენტი წელს მესამე სიცხის ტალღას ებრძვის. სინოპტიკოსები აფრთხილებენ, რომ ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროზე ტემპერატურამ შესაძლოა ამ კვირაში 43°C-ს მიაღწიოს, დასავლეთ ევროპა კი პოტენციურად რეკორდული სიცხისთვის ემზადება.
საფრანგეთმა 96 დეპარტამენტის ნახევარზე მეტი უკვე წითელი საფრთხის რეჟიმში გადაიყვანა და მოუწოდებს მცხოვრებლებს, თავი აარიდონ მზის პირდაპირ სხივებს და გამოიჩინონ „უკიდურესი სიფხიზლე“. ლა-მანშის გადაღმა, მეტეოროლოგიური სამსახური აფრთხილებს, რომ სამხრეთ ინგლისში დღისით ტემპერატურამ შესაძლოა მომდევნო დღეებში 38°C-ს მიაღწიოს, ღამეები კი „სახიფათო“ ტროპიკული იქნება (სადაც ტემპერატურა დღის განმავლობაში 20°C-ზე დაბლა არასდროს ეცემა).
გერმანიაში, ესპანეთში, პორტუგალიასა და შვეიცარიაში ასევე მოსალოდნელია ანომალიური სიცხე, რომელიც უკვე იწყებს ყოველდღიური ცხოვრების პარალიზებას.
მთელ ევროპაში ასობით სკოლამ დახურა ან მოსწავლეები ვადაზე ადრე გაუშვა, ხოლო ისეთ დიდ ქალაქებში, როგორიცაა პარიზი და ბრიუსელი, მატარებლების მოძრაობა შემცირდა ავარიების რისკის შესამცირებლად. პარიზში მუსიკის დღესასწაული შაბათ-კვირას მაინც გაიმართა, თუმცა ხელისუფლებამ სტუმრებს საზოგადოებრივ ადგილებში ალკოჰოლის დალევა აუკრძალა გაუწყლოების რისკის შესამცირებლად.
თუმცა, უკიდურესი სიცხის კიდევ ერთი მსხვერპლი არსებობს, რომელსაც ცოტა ადამიანი ითვალისწინებს: ელექტროენერგია.
როგორ მოქმედებს ანომალიური სიცხე ევროპის ენერგოსისტემაზე
სიცხის ტალღების დროს, ევროპაში ხშირად ხდება ელექტროენერგიის მოხმარების მკვეთრი მატება გაგრილების სისტემების მოთხოვნის ზრდის გამო. 2022 წელს, სივრცის გაგრილებამ, ძირითადად კონდიციონერებმა და ვენტილატორებმა, გლობალური ელექტროენერგიის მოხმარების დაახლოებით 7 პროცენტი შეადგინა.
„მსოფლიო უკიდურეს სიცხეშია და გაგრილების მოთხოვნა იზრდება“, - გააფრთხილა საერთაშორისო ენერგეტიკის სააგენტომ (IEA) 2023 წელს.
„უპრეცედენტო სიცხე ზრდის კონდიცირებაზე მოთხოვნას და იწვევს ელექტროენერგიაზე მოთხოვნის ზრდას - პოტენციურად, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს მანკიერი წრე: სათბურის გაზების ემისიების ზრდა პლანეტას კიდევ უფრო აცხელებს.“
2025 წლის ზაფხულის დასაწყისში სიცხის ტალღის დროს, საფრანგეთში ელექტროენერგიის მოხმარების საღამოს პიკი დაფიქსირდა, რაც სეზონის შუა პერიოდის საშუალო მაჩვენებელზე 25 პროცენტით მეტი იყო, სწორედ გაგრილების გამო, მიუხედავად იმისა, რომ იქ შედარებით ცოტა ადამიანს ჰქონდა კონდიციონერი.
რომელ ქვეყნებში იზრდება ელექტროენერგიაზე მოთხოვნა ყველაზე სწრაფად?
მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ საბერძნეთი მსოფლიოში პირველ ადგილზეა: უკიდურესი სიცხის პერიოდებში იქ ელექტროენერგიის მოთხოვნა 38.62 პროცენტით იზრდება. ეს უდრის დამატებით 143.08 კვტ/სთ-ს ერთ სულ მოსახლეზე თვეში ანომალიური სიცხის დროს.
მეორე ადგილზე მონტენეგრო გავიდა, სადაც მოთხოვნა 22.49 პროცენტით გაიზარდა, შემდეგ მოდიან თურქეთი (21.91 პროცენტი), ხორვატია (17.76 პროცენტი), იტალია (14.22 პროცენტი) და ესპანეთი (8.86 პროცენტი).
ევროპის ქვეყნები, სადაც ელექტროენერგიის გათიშვა ყველაზე ხანგრძლივია
როდესაც ელექტროენერგიის საერთო მოთხოვნა აღემატება არსებულ გენერაციის სიმძლავრეს ან ელექტროქსელის ფიზიკურ ლიმიტებს, სისტემაში სიხშირე შეიძლება დაეცეს, რაც ელექტროენერგიის გათიშვის მიზეზი გახდება.
ბოლო ხუთი წლის ელექტროენერგიის გათიშვის მონაცემების გამოყენებით, Compare the Market-მა ასევე გააანალიზა გათიშვის საშუალო ხანგრძლივობა და მათი ზემოქმედების სავარაუდო ღირებულება ცალკეული ქვეყნების ოჯახებზე.
ევროპის ქვეყნებს შორის, ელექტროენერგიის გათიშვის საშუალო ხანგრძლივობით მსოფლიოში უნგრეთი ლიდერობდა - წელიწადში 2.92 საათი, შემდეგ მოდიოდა სლოვენია 2.16 საათით და საბერძნეთი 1.63 საათით.
