აშშ-ში ახალი მასშტაბური ნავთობსადენის მშენებლობა ენერგეტიკული პოლიტიკის ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან გადაწყვეტილებად იქცა. საუბარია Bridger Pipeline Expansion-ზე, რომელმაც უკვე მიიღო პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის ნებართვა აშშ-კანადის საზღვარზე მილსადენის ინფრასტრუქტურის მშენებლობისა და ოპერირებისთვის. თეთრი სახლის დოკუმენტის მიხედვით, ნებართვა ეხება მონტანის შტატის ფილიპსის ოლქში, აშშ-კანადის საზღვარზე, ნავთობისა და ნავთობპროდუქტების ტრანსპორტირებისთვის საჭირო ობიექტებს.

პროექტი ხშირად მოიხსენიება როგორც „Keystone Light“, რადგან ის ნაწილობრივ აღადგენს გაუქმებული Keystone XL-ის იდეას, თუმცა განსხვავებული მარშრუტით. ახალი ნავთობსადენი კანადიდან ნავთობს მონტანისა და ვაიომინგის გავლით გადაიტანს და ვაიომინგში, გერნსის მიმართულებით არსებულ ინფრასტრუქტურას დაუკავშირდება. Associated Press-ის ცნობით, მილსადენი დაახლოებით 650 მილის, ანუ 1 046 კილომეტრის სიგრძის იქნება და დღეში დაახლოებით 550 000 ბარელი ნავთობის გატარებას შეძლებს.

ეკონომიკური თვალსაზრისით, პროექტის მთავარი ამოცანა კანადური ნავთობის აშშ-ის ბაზარზე უფრო სწრაფად და სტაბილურად შეტანაა. Reuters-ის მიხედვით, პროექტში მონაწილეობენ კანადური South Bow და ამერიკული Bridger Pipeline; მისი განხორციელების შემთხვევაში კანადის ნავთობის ექსპორტი აშშ-ში 12%-ზე მეტად შეიძლება გაიზარდოს.

ეს გადაწყვეტილება ენერგეტიკულ უსაფრთხოებასაც უკავშირდება. აშშ ცდილობს გააძლიეროს ჩრდილოეთ ამერიკის შიდა ენერგეტიკული ქსელი და შეამციროს გარე შოკებზე დამოკიდებულება. ამ ლოგიკაში კანადა აშშ-ისთვის არა მხოლოდ მეზობელი, არამედ სტრატეგიული ენერგეტიკული პარტნიორია.

თუმცა პროექტი მხოლოდ ეკონომიკური შესაძლებლობა არ არის. მას ახლავს გარემოსდაცვითი და სამართლებრივი რისკებიც. ნავთობსადენს ჯერ კიდევ სჭირდება დამატებითი შტატისა და ფედერალური გარემოსდაცვითი ნებართვები, ხოლო გარემოსდამცველები პროექტს ეწინააღმდეგებიან შესაძლო გაჟონვისა და ეკოლოგიური ზიანის გამო. Associated Press აღნიშნავს, რომ კრიტიკოსები განსაკუთრებულად უსვამენ ხაზს Bridger Pipeline-ისა და მისი მშობელი კომპანიის წარსულ ინციდენტებს, მათ შორის იელოუსტოუნის მდინარეში 2015 წლის ნავთობის დაღვრას.

ანალიტიკოსები, ენერგეტიკის ექსპერტები და ბაზრის სპეციალისტები ამ პროექტს აფასებენ როგორც ეკონომიკურ და გეოპოლიტიკურ სიგნალს ერთდროულად. მათი შეფასებით, ნავთობსადენი შეიძლება გახდეს მნიშვნელოვანი ინფრასტრუქტურული არხი კანადური ნავთობისთვის, თუმცა მისი წარმატება დამოკიდებული იქნება ნებართვებზე, გარემოსდაცვით წინააღმდეგობაზე და იმაზე, რამდენად ეფექტურად დაუკავშირდება გერნსის ჰაბი სხვა გადამამუშავებელ და საექსპორტო ბაზრებს. Reuters-ის ანალიტიკური შეფასებით, გერნსი თავად არ არის გადამამუშავებელი ცენტრი, ამიტომ დამატებითი ინფრასტრუქტურა საჭირო იქნება ნავთობის მთავარ ბაზრებამდე მისატანად.

საბოლოოდ, ახალი ნავთობსადენი მხოლოდ მილსადენის მშენებლობა არ არის. ეს არის ჩრდილოეთ ამერიკის ენერგეტიკული პოლიტიკის გადალაგება, სადაც ეკონომიკა, უსაფრთხოება, გარემოსდაცვითი რისკები და აშშ-კანადის სავაჭრო ურთიერთობები ერთ ხაზზე იყრის თავს. პროექტის დამტკიცება აჩვენებს, რომ ვაშინგტონი ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურას კვლავ სტრატეგიულ ინსტრუმენტად განიხილავს, თუმცა საბოლოო შედეგს განსაზღვრავს არა მხოლოდ პოლიტიკური ნება, არამედ რეგულაციები, ბაზარი და ეკოლოგიური წინააღმდეგობა.

წყაროები: