ძროხის ნაკელიდან მიღებული ბიომეთანი ესტონეთის სახელმწიფო გემის საწვავი გახდა
ესტონეთის სახელმწიფო ფლოტი ახალ მრავალფუნქციურ გემს მიიღებს, რომლის ძირითადი საწვავი ადგილობრივ ფერმებში შეგროვებული ძროხის ნაკელისგან წარმოებული ბიომეთანი იქნება.
გემი კუნძულ საარემააზე მოქმედმა გემთმშენებელმა კომპანია Baltic Workboats-მა ააგო. პროექტი სოფლის მეურნეობის ნარჩენების, ადგილობრივი ენერგიისა და საზღვაო ტრანსპორტის გაერთიანების ერთ-ერთ უჩვეულო მაგალითად იქცა.
ნაკელი საარემაას ფერმებიდან ტაჰულას ბიოგაზის საწარმოში გადააქვთ, სადაც ორგანული ნარჩენი ანაერობული გადამუშავების გზით ბიოგაზად გარდაიქმნება. შემდეგ გაზი ნახშირორჟანგისა და სხვა მინარევებისგან იწმინდება და ბუნებრივი აირის მსგავსი ხარისხის ბიომეთანი მიიღება.
ტაჰულას საწარმოს ხელმძღვანელის, ლაური იასმინის განცხადებით, ერთი საწვავის კონტეინერის შესავსებად დაახლოებით ხუთი ავტოცისტერნის ნაკელია საჭირო, რაც ერთი და ნახევარი დიდი ფერმის დღიურ მოცულობას შეესაბამება.
გემს ბიოგაზით 500 საზღვაო მილამდე გავლა შეუძლია
შეკუმშული ბიომეთანი გემზე სპეციალური მოდულური კონტეინერებით იტვირთება. სისტემას კონტეინერების ორი კომპლექტი აქვს — სამი გემზე რჩება, კიდევ სამი კი ამ დროს ბიოგაზის საწარმოში ივსება.
ასეთი მოდელი გემს საშუალებას აძლევს, საწვავი არა მხოლოდ ერთ კონკრეტულ პორტში, არამედ ესტონეთის სხვადასხვა ბიოგაზის საწარმოში მიიღოს.
ERR-ის ინფორმაციით, სიჩქარისა და სამუშაო რეჟიმის მიხედვით, ბიომეთანის ერთი კონტეინერით გემს დაახლოებით 300-დან 500 საზღვაო მილამდე მანძილის გავლა შეუძლია.
გემი შიგაწვის ძრავას იყენებს, თუმცა დიზელის ნაცვლად ბიომეთანზე მუშაობს. მისი კაპიტნის შეფასებით, სიმძლავრისა და მართვის თვალსაზრისით ახალი ხომალდი ტრადიციულ საწვავზე მომუშავე გემისგან პრაქტიკულად არ განსხვავდება.
ახალი ბაზარი ფერმერებისა და ბიოგაზის მწარმოებლებისთვის
პროექტს საზღვაო ტრანსპორტის გარდა აგრარული და ენერგეტიკული მნიშვნელობაც აქვს. ფერმებისთვის ნაკელი მხოლოდ ნარჩენი აღარ არის და ადგილობრივი საწვავის წარმოებისთვის საჭირო ნედლეულად იქცევა.
ბიომეთანის გამოყენება დამატებით მოთხოვნას ქმნის ნარჩენების შეგროვებაზე, გადამუშავებაზე, გაზის გაწმენდაზე, ლოგისტიკასა და საწვავის ინფრასტრუქტურაზე. შესაბამისად, მსგავსი პროექტები ფერმერებსა და ბიოგაზის საწარმოებს შემოსავლის ახალი წყაროს შექმნის შესაძლებლობას აძლევს.
ადგილობრივად წარმოებული საწვავი ასევე ამცირებს იმპორტირებულ წიაღისეულ რესურსებზე დამოკიდებულებას და ენერგიის მიწოდების ჯაჭვს ქვეყნის შიგნით ქმნის.
ესტონეთი კონკურენტულ უპირატესობას ინოვაციაში ეძებს
Baltic Workboats-ის ხელმძღვანელის, მარგუს ვანასელიას შეფასებით, გემი და მისი საწვავის სისტემა მსოფლიოში შესაძლოა უნიკალური იყოს. როგორც გემის დიზაინი, ისე ბიომეთანის მიწოდების რთული სისტემა ესტონურმა კომპანიებმა და ინჟინრებმა შექმნეს.
მისი თქმით, ესტონეთს იაფი პროდუქციის წარმოებით კონკურენცია უჭირს, რის გამოც ქვეყნის უპირატესობა მაღალტექნოლოგიურ და ინოვაციურ პროდუქტებზე უნდა დაფუძნდეს.
Baltic Workboats ბიომეთანის გარდა წყალბადზე, ელექტროენერგიასა და ჰიბრიდულ სისტემებზე მომუშავე გემების მიმართულებითაც მუშაობს. კომპანია ალტერნატიულ საწვავზე გადასვლას გემთმშენებლობის ბაზარზე ერთ-ერთ მთავარ ტექნოლოგიურ შესაძლებლობად განიხილავს.
ნარჩენიდან ენერგიამდე — ცირკულარული ეკონომიკის მოდელი
პროექტი ცირკულარული ეკონომიკის პრინციპს ასახავს: სოფლის მეურნეობის ნარჩენი ენერგეტიკულ რესურსად გარდაიქმნება, ადგილობრივი კომპანია მისთვის ტექნოლოგიას ქმნის, ხოლო სახელმწიფო ფლოტი მიღებულ საწვავს პრაქტიკაში იყენებს.
ბიომეთანს დიზელის სრულად ჩანაცვლების შესაძლებლობა ყველა ტიპის საზღვაო ტრანსპორტში ჯერ არ აქვს. გამოწვევებს შორის რჩება საწვავის საწარმოების რაოდენობა, ტრანსპორტირების ინფრასტრუქტურა, ტექნოლოგიის საწყისი ღირებულება და გემებზე გაზის შესანახად საჭირო სივრცე.
თუმცა ესტონეთის პროექტი აჩვენებს, რომ ორგანული ნარჩენების გამოყენება მხოლოდ ელექტროენერგიისა და გათბობის წარმოებით აღარ შემოიფარგლება. ბიომეთანი თანდათან შესაძლოა საზღვაო, მუნიციპალური და სატვირთო ტრანსპორტის ალტერნატიულ საწვავადაც ჩამოყალიბდეს.
წყაროები:
https://news.err.ee/1610075344/new-estonian-state-fleet-vessel-runs-on-saaremaa-cow-manure
