სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა და აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა სატელეფონო საუბრისას ორ ქვეყანას შორის სავაჭრო და ეკონომიკური კავშირების განვითარება და „ტრამპის მარშრუტის“, TRIPP-ის, განხორციელება განიხილეს.
საუბარი 2025 წლის 8 აგვისტოს ვაშინგტონში მიღწეული შეთანხმებების პირველ წლისთავს დაემთხვა. მაშინ ფაშინიანმა და ალიევმა, აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის მონაწილეობით, ერთობლივ დეკლარაციას მოაწერეს ხელი, ხოლო ორი ქვეყნის საგარეო საქმეთა მინისტრებმა სამშვიდობო შეთანხმების შეთანხმებული ტექსტი პარაფირებული სახით დაამტკიცეს.
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის ეკონომიკური ურთიერთობები ეტაპობრივად გააქტიურდა. მხარეებმა უკვე დაიწყეს პირდაპირი ვაჭრობა. აზერბაიჯანიდან სომხეთში ნავთობპროდუქტების მიწოდება ხორციელდება, ხოლო აზერბაიჯანის ტერიტორიის გავლით სომხეთში მესამე ქვეყნებიდან მარცვლეულისა და სხვა საქონლის ტრანზიტიც მიმდინარეობს.
TRIPP, Trump Route for International Peace and Prosperity, სატრანსპორტო პროექტია, რომელმაც აზერბაიჯანის ძირითად ტერიტორიასა და ნახიჩევანის ავტონომიურ რესპუბლიკას სომხეთის გავლით უნდა დაუკავშიროს. 2025 წლის შეთანხმების თანახმად, პროექტი სომხეთის სუვერენიტეტის, ტერიტორიული მთლიანობისა და იურისდიქციის დაცვით უნდა განხორციელდეს.
Reuters-ის ინფორმაციით, პროექტის განხორციელებამ შესაძლოა სამხრეთ კავკასიაში ახალი სავაჭრო და სატრანსპორტო მარშრუტები გახსნას, გააძლიეროს ევროპასა და აზიას შორის კავშირები და რეგიონის ეკონომიკური მნიშვნელობა გაზარდოს. აზერბაიჯანის პრეზიდენტის ადმინისტრაციაში ივლისში აცხადებდნენ, რომ აშშ-ისგან პროექტის დაწყებასთან დაკავშირებით „სერიოზული და პოზიტიური სიგნალები“ მიიღეს და სამშენებლო სამუშაოები შესაძლოა უკვე შემოდგომაზე დაიწყოს.
წყაროები:
Azerbaijan President, 2025 წლის ვაშინგტონის ერთობლივი დეკლარაცია:
https://president.az/en/articles/view/69572
Armenian Prime Minister, ვაშინგტონის შეთანხმება და TRIPP:
https://www.primeminister.am/en/press-release/item/2025/08/09/Nikol-Pashinyan-US-trilateral-meeting/
Reuters, 16 ივლისი, 2026, სომხეთ-აზერბაიჯანის ვაჭრობა და TRIPP:
https://www.reuters.com/world/azerbaijan-real-peace-with-armenia-wants-it-change-constitution-2026-07-16/
Anadolu Agency, თებერვლის შეხვედრა და უკვე დაწყებული ორმხრივი ვაჭრობა:
https://www.aa.com.tr/en/world/azerbaijan-armenia-agree-to-further-explore-opportunities-to-expand-trade-economic-cooperation/3819867
