რუსეთი - რომელმაც 2023 წელს შეაჩერა მონაწილეობა სტრატეგიული შეტევითი შეიარაღების შემცირების შეთანხმებაში (New START) - "წლების განმავლობაში არღვევდა მის პირობებს", განაცხადა აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა, მარკო რუბიომ. შეთანხმებას მოქმედების ვადა გაუვიდა 2026 წლის 5 თებერვალს.
"შეიარაღების კონტროლის მომხრეები და მედიაში ბევრი ხმა ცდილობდა ვადის გასვლა წარმოეჩინა ნიშნად იმისა, რომ აშშ იწყებს ახალ გამალებულ ბირთვულ შეიარაღებას. ეს შეშფოთება უგულებელყოფს იმ გარემოებას, რომ რუსეთმა New START-ის ხელშეკრულების განხორციელება 2023 წელს შეწყვიტა, მას მერე, რაც მის პირობებს წლების განმავლობაში არღვევდა. ხელშეკრულებას სულ მცირე ორი მხარე ესაჭიროება - და შეერთებული შტატები დადგა არჩევანის წინაშე, ან ცალმხრივად იკისროს პასუხისმგებლობა, ან აღიაროს, რომ ახალი ეპოქა ახალ მიდგომას ითხოვს", წერს რუბიო. მისი თქმით, ახალმა ხელშეკრულებამ უნდა ასახოს ის გარემოება, რომ აშშ, მალე, შესაძლოა აღმოჩნდეს არა ერთი, არამედ ორი ბირთვული მეტოქის - რუსეთისა და ჩინეთის პირისპირ.
აშშ-ის სახელმწიფო მდივნის განცხადებით, შეიარაღების კონტროლის ძველი მოდელები, რომლებიც ვაშინგტონსა და მოსკოვს შორის ორმხრივ შეთანხმებებს ეფუძნება, მოძველდა ჩინეთის ბირთვული არსენალის გაფართოების ფონზე. რუბიო აღნიშნავს, რომ 2020 წლის შემდეგ ჩინეთმა ბირთვული ქობინების რაოდენობა 200-ზე ცოტა მეტიდან გაზარდა 600-ზე მეტამდე, ხოლო 2030 წლისთვის მისი ქობინების რაოდენობამ შესაძლოა 1000-ს გადააჭარბოს. შეიარაღების კონტროლის შეთანხმება, რომელიც არ გაითვალისწინებს ჩინეთის არსენალის ზრდას - რასაც რუსეთი მხარს უჭერს - აშშ-ს და მის მოკავშირეებს ნაკლებად დაცულებს გახდის, წერს რუბიო.
რუსეთმა აშშ-ს 2023 წლის 21 თებერვალს ოფიციალურად შეატყობინა, რომ შეწყვიტა მონაწილეობა New START-ის შეთანხმებაში. რუსეთის პრეზიდენტმა, ვლადიმირ პუტინმა ეს იმით ახსნა, რომ დასავლეთი უკრაინას იარაღს აწვდის. ამავდროულად, რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრო აცხადებდა, რომ მოსკოვი კვლავაც დაიცავდა რაოდენობრივ შეზღუდვებს და ისევ გაცვლიდა ცნობებს ბალისტიკური რაკეტების გაშვების თაობაზე.