სომხეთი მზად არის, რუსეთის მხრიდან სავაჭრო შეზღუდვების გაფართოების შემთხვევაში, ექსპორტისთვის ახალი ბაზრები მოძებნოს და პროდუქციის ნაწილი ევროკავშირის მიმართულებით გადაამისამართოს. ამის შესახებ სომხეთის ეკონომიკის მინისტრმა გევორგ პაპოიანმა განაცხადა.
მისი თქმით, ქვეყანამ ეკონომიკური დამოკიდებულება ერთ ბაზარზე უნდა შეამციროს და ექსპორტიორებმა ტრადიციულ მიმართულებებთან ერთად საერთაშორისო ბაზრებზე, მათ შორის ევროკავშირში გასვლაზე უნდა იმუშაონ. პაპოიანის განცხადებით, სომხური პროდუქციის ხარისხი უკვე იძლევა შესაძლებლობას, რომ კომპანიებმა უფრო ფართო კონკურენციაში მიიღონ მონაწილეობა.
განცხადება სომხეთსა და რუსეთს შორის მზარდი ეკონომიკური დაძაბულობის ფონზე გაკეთდა. ბოლო პერიოდში რუსეთმა შეზღუდვები დააწესა სომხური სასოფლო სამეურნეო პროდუქციის ნაწილზე, მათ შორის ყვავილებზე, ბოსტნეულსა და მარწყვზე. ოფიციალური მოსკოვი მიზეზად სანიტარულ მოთხოვნებს ასახელებს, თუმცა სომხეთში ნაწილი ამას ერევნის დასავლეთთან დაახლოების ფონზე პოლიტიკურ ზეწოლად განიხილავს.
რუსეთი სომხეთის ერთ-ერთი უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორია. ბოლო წლებში ქვეყნის სათბურის მეურნეობების, ხილის, ბოსტნეულის, ალკოჰოლური სასმელებისა და გადამუშავებული პროდუქციის მნიშვნელოვანი ნაწილი სწორედ რუსულ ბაზარზე იყიდებოდა. ამ დამოკიდებულების შემცირება პაპოიანმა ეკონომიკის მინისტრად დანიშვნის შემდეგ ერთ-ერთ მთავარ ამოცანად დაასახელა.
თუმცა ექსპერტების შეფასებით, რუსული ბაზრის სწრაფი ჩანაცვლება მარტივი პროცესი არ იქნება. ევროკავშირის ბაზარი უფრო მაღალ სტანდარტებს, სერტიფიცირებას, ლოგისტიკურ შესაძლებლობებსა და კონკურენტულ ფასებს მოითხოვს. ამავე დროს, სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ გრძელვადიან პერიოდში ბაზრების დივერსიფიკაცია სომხეთს ეკონომიკური და პოლიტიკური რისკების შემცირებაში დაეხმარება.
ერევანსა და მოსკოვს შორის ეკონომიკური დაძაბულობა უფრო ფართო გეოპოლიტიკური ცვლილებების ნაწილია. სომხეთის ხელისუფლება ბოლო წლებში ევროკავშირთან ურთიერთობის გაღრმავებას ცდილობს, რასაც რუსეთი კრიტიკულად უყურებს. მოსკოვმა ერევანი გააფრთხილა, რომ ევროკავშირთან დაახლოების გაგრძელებამ შესაძლოა გავლენა მოახდინოს ენერგომომარაგებისა და სავაჭრო პირობების საკითხებზე.
ანალიტიკოსების შეფასებით, სომხეთისთვის მთავარი გამოწვევა იქნება ბალანსის დაცვა: მოკლევადიან პერიოდში არ დაკარგოს რუსულ ბაზარზე არსებული შემოსავლები, ხოლო გრძელვადიან პერსპექტივაში შექმნას უფრო მრავალფეროვანი და ნაკლებად დამოკიდებული საექსპორტო ეკონომიკა.
წყაროები:
• Radio Free Europe / Radio Liberty (Azatutyun)
https://www.azatutyun.am/a/33768466.html
• CivilNet
https://civilnet.am/en/news/1012153
• Armenpress
https://armenpress.am/en/article/1246818
