ევროპაში შესაძლოა უახლოეს წლებში საერთაშორისო სარკინიგზო მგზავრობის სისტემა მნიშვნელოვნად შეიცვალოს. ევროკავშირის ინსტიტუტები და წევრი ქვეყნები ერთიანი სარკინიგზო ბილეთის შექმნის იდეას განიხილავენ, რომელიც მგზავრებს ევროკავშირის სხვადასხვა ქვეყანაში მატარებლით გადაადგილებისას ბევრად მეტ უფლებასა და კომფორტს მისცემს.
დღეს საერთაშორისო სარკინიგზო მოგზაურობა ევროპის მასშტაბით ხშირად რთული პროცესია. სხვადასხვა ქვეყნის რკინიგზის კომპანიები საკუთარ ბილეთებს, ტარიფებსა და წესებს იყენებენ, რის გამოც მგზავრებს ერთი მოგზაურობისთვის ხშირად რამდენიმე ცალკეული ბილეთის შეძენა უწევთ. პრობლემას ქმნის ისიც, რომ გადაჯდომის დროს დაგვიანებული მატარებლის შემთხვევაში კომპენსაციის ან ალტერნატიული მგზავრობის მიღება ყოველთვის გარანტირებული არ არის.
ევროკავშირის ახალი ინიციატივის მიზანი სწორედ ამ ბარიერების შემცირებაა. იდეის მიხედვით, მგზავრს შეეძლება რამდენიმე ქვეყნის გავლით მარშრუტისთვის ერთი ბილეთი შეიძინოს. ასეთ შემთხვევაში, თუ რომელიმე მატარებელი დააგვიანებს და მგზავრი გადაჯდომას ვერ მოასწრებს, პასუხისმგებლობა მთლიან მარშრუტზე გავრცელდება და კომპანიებს ალტერნატიული ტრანსპორტის ან კომპენსაციის შეთავაზება მოუწევთ.
სპეციალისტების შეფასებით, ეს ცვლილება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ევროკავშირის იმ სტრატეგიისთვის, რომელიც ავიამგზავრობიდან უფრო ეკოლოგიურ ტრანსპორტზე გადასვლას ითვალისწინებს. ბრიუსელი უკვე რამდენიმე წელია ცდილობს, საერთაშორისო სარკინიგზო ქსელი გააძლიეროს და მოკლე დისტანციებზე მატარებელი თვითმფრინავის რეალურ ალტერნატივად აქციოს.
ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ ევროპის სარკინიგზო ბაზრის ერთ-ერთი მთავარი პრობლემა სწორედ სისტემების ფრაგმენტაციაა. მიუხედავად იმისა, რომ ევროკავშირში თავისუფალი გადაადგილება მოქმედებს, სარკინიგზო მომსახურება ჯერ კიდევ ეროვნულ დონეზეა ორგანიზებული. ერთიანი ბილეთის სისტემა ამ სფეროს ნაწილობრივ გააერთიანებს და საერთაშორისო მგზავრობას ბევრად უფრო მოქნილს გახდის.
ანალიტიკოსების შეფასებით, პროექტს ეკონომიკური ეფექტიც ექნება. მოსალოდნელია საერთაშორისო ტურიზმის ზრდა, სარკინიგზო ოპერატორების შემოსავლების გაფართოება და რეგიონებს შორის ეკონომიკური კავშირების გაძლიერება. ამასთან, ინფრასტრუქტურის უკეთ გამოყენებამ შესაძლოა ტრანსპორტირების ხარჯებიც შეამციროს.
ევროკავშირის წარმომადგენლები აღნიშნავენ, რომ ერთიანი ბილეთის სისტემის დანერგვა ტექნიკურად რთული პროცესია, რადგან საჭიროა სხვადასხვა ეროვნული ოპერატორის მონაცემთა სისტემების, ტარიფების და დაჯავშნის პლატფორმების ერთმანეთთან ინტეგრაცია. თუმცა, თუ პროექტი წარმატებით განხორციელდება, ევროპა მსოფლიოში ერთ-ერთ ყველაზე ინტეგრირებულ საერთაშორისო სარკინიგზო სივრცედ შეიძლება გადაიქცეს.
წყაროები:
• https://transport.ec.europa.eu/transport-modes/rail_en
• https://europa.eu/youreurope/citizens/travel/passenger-rights/rail/index_en.htm