გლობალური კატასტროფისა და რესურსების შეუქცევადი შემცირების თავიდან ასაცილებლად, მეცნიერები მოუწოდებენ კაცობრიობას გადადგას უპრეცედენტო ნაბიჯი - დედამიწის მოსახლეობის შეგნებული და ნებაყოფლობითი შემცირება თითქმის ორჯერ.
მეცნიერთა საერთაშორისო ჯგუფი ამტკიცებს, რომ დედამიწის შეუქცევადი ეკოლოგიური კოლაფსისგან გადასარჩენად, აუცილებელია პლანეტის მოსახლეობის რაოდენობა თანდათან შემცირდეს 4 მილიარდ ადამიანამდე 2200 წლისთვის.
მკვლევრები ხაზს უსვამენ, რომ ბოლო საუკუნის განმავლობაში პლანეტის მოსახლეობის ფეთქებადი ზრდა ეკოლოგიურად არამდგრადია, რადგან ის ბიომრავალფეროვნების გარდაუვალ კატასტროფულ შემცირებას და რესურსების გამოფიტვას იწვევს.
ამ კვლევის შედეგები გამოქვეყნდა ჟურნალ Sustainable Development–ში.
მეცნიერების აზრით, მომდევნო ათწლეულების განმავლობაში მოსახლეობის რბილი და ნებაყოფლობითი შემცირება მნიშვნელოვნად შეამსუბუქებს გარემოზე კრიტიკულ დატვირთვას.
რატომ წარმოადგენს საფრთხეს მიმდინარე ზრდა
მეცნიერები მიუთითებენ პირდაპირ და უდავო კავშირზე გლობალური მოსახლეობის ზრდასა და გარემოსდაცვითი მაჩვენებლების მკვეთრ გაუარესებას შორის. ბოლო 50 წლის განმავლობაში, დედამიწის მოსახლეობის სწრაფი გაორმაგების პარალელურად, ნახშირორჟანგის გამოყოფა გაორმაგდა, ენერგიის მოხმარება სამჯერ გაიზარდა, ხოლო ბიომრავალფეროვნების ინდექსი ნახევარზე მეტით შემცირდა.
სიტუაცია შესაძლოა კიდევ უფრო გაუარესდეს, რადგან გაერო პროგნოზირებს, რომ საუკუნის ბოლოსთვის მსოფლიოს მოსახლეობამ შესაძლოა 11 მილიარდს გადააჭარბოს. ეს გამოიწვევს მავნე ემისიების ამჟამინდელი რაოდენობის თითქმის გაორმაგებას, პლასტმასის ნარჩენების რაოდენობის გასამმაგებას და მტკნარი წყლის მარაგების გარდაუვალ შემცირებას.
როგორ მივაღწიოთ შემცირებას იძულების გარეშე
კვლევის ავტორები ამტკიცებენ, რომ ეკოსისტემის განადგურების თავიდან აცილების ერთადერთი გზა პოპულაციის შეგნებული შემცირებაა.
ისინი აღნიშნავენ, რომ მთავრობის მიერ დადგენილი მკაცრი ჩასახვის საწინააღმდეგო მეთოდებისგან განსხვავებით, მათი გეგმა მხოლოდ რბილ და ნებაყოფლობით მიდგომას მოიცავს.
ძირითადი ინსტრუმენტი უნდა იყოს დაბალი შემოსავლის მქონე ქვეყნებში მცხოვრები ქალებისთვის ოჯახის დაგეგმვის სერვისებზე შეუფერხებელი წვდომის უზრუნველყოფა და მათი საგანმანათლებლო უფლებების გაფართოება. მკვლევრებმა ასაბუთებენ, რომ როდესაც ქალებს აქვთ უფლება თავისუფლად გადაწყვიტონ, რამდენი შვილი ჰყავდეთ, შობადობის მაჩვენებელი, როგორც წესი, სწრაფად ეცემა ბუნებრივი რეპროდუქციის დონეს ქვემოთ.
ეკონომიკური რისკები და მითების უარყოფა
ბევრი პოლიტიკოსი შიშობს, რომ მოსახლეობის შემცირება და დაბერება გარდაუვალად გამოიწვევს ეკონომიკურ ვარდნას და მუშახელის დეფიციტს. თუმცა, მკვლევრები ამ შიშს სრულიად უსაფუძვლოს უწოდებენ და მოჰყავთ რეალური გლობალური ბაზრის სტატისტიკა.
1970 წლიდან 2020 წლამდე მსოფლიოს შრომისუნარიანი მოსახლეობის წილი მნიშვნელოვნად შემცირდა, მაგრამ ერთ სულ მოსახლეზე საშუალო გლობალური მშპ გაორმაგდა. ანალიზი აჩვენებს, რომ ბევრ ქვეყანაში, სადაც მოსახლეობა მცირდება, რეალური ხელფასები და საერთო ეკონომიკური კეთილდღეობა მნიშვნელოვნად იზრდება, როგორც ეს სამხრეთ კორეაში მოხდა ოჯახის დაგეგმვის პროგრამების წარმატებით დანერგვის შემდეგ.
„სიმდიდრისა და მოხმარების მუდმივი ზრდა გარემოსდაცვითი თვალსაზრისით მდგრადი არ არის და რაც უფრო მალე გაიაზრებს ჩვენი საზოგადოებები ამ უხერხულ სიმართლეს, მით უკეთესი“, – ასკვნიან ექსპერტები.
ეს გლობალური მიდგომა მომავალ თაობებს სიცოცხლის უფლებას არ ართმევს, არამედ უზრუნველყოფს, რომ მათი დაბადებისას პლანეტაზე ხელსაყრელი პირობები იყოს. მეცნიერები დარწმუნებულები არიან, რომ მოსახლეობის შემცირება ხელს შეუწყობს სიღარიბის აღმოფხვრას, გლობალური დაბინძურების შემცირებას და ბუნებრივი რესურსების გამო შეიარაღებული კონფლიქტების მინიმუმამდე დაყვანას.