2026 წლის პირველ ხუთ თვეში საქართველოდან ხილისა და ბოსტნეულის წვენების ექსპორტი გაიზარდა. გარემოსა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მონაცემებით, იანვარ-მაისში ქვეყნიდან ექსპორტზე გავიდა 9 ათასი ტონა პროდუქცია, რომლის საერთო ღირებულებამ 14.2 მილიონი აშშ დოლარი შეადგინა. წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, ექსპორტის მოცულობა 31%-ით, ანუ 2.1 ათასი ტონით გაიზარდა, ხოლო ღირებულებითი მაჩვენებელი 22%-ით, ანუ 2.5 მილიონი დოლარით არის მომატებული.
მონაცემები აჩვენებს, რომ ქართული ხილისა და ბოსტნეულის წვენების მიმართ მოთხოვნა როგორც ტრადიციულ, ისე შედარებით შორეულ ბაზრებზეც იზრდება. 2026 წლის იანვარ-მაისში საექსპორტო მიმართულებებს შორის ლიდერობს აშშ, სადაც საქართველოდან 3.2 მილიონი დოლარის ღირებულების 1 953 ტონა პროდუქცია გავიდა. მეორე ადგილზეა ავსტრალია — 2.2 მილიონი დოლარი და 1 817 ტონა. შემდეგ მოდიან გერმანია — 2.1 მილიონი დოლარი და 1 211 ტონა, რუსეთი — 1.8 მილიონი დოლარი და 1 090 ტონა, ხოლო ხუთეულს იაპონია ასრულებს, სადაც ექსპორტმა 1 მილიონი დოლარის ღირებულების 324 ტონა შეადგინა.
ხუთეულის მიღმა ქართული წვენები იყიდება ისრაელში, საბერძნეთში, იტალიაში, აზერბაიჯანსა და სომხეთშიც. კერძოდ, ისრაელში ექსპორტირებულია 948 ათასი დოლარის ღირებულების 653 ტონა, საბერძნეთში — 465 ათასი დოლარის 316 ტონა, იტალიაში — 278 ათასი დოლარის 90 ტონა, აზერბაიჯანში — 274 ათასი დოლარის 333 ტონა, ხოლო სომხეთში — 190 ათასი დოლარის 174 ტონა პროდუქცია.
ექსპორტის ზრდა განსაკუთრებით საყურადღებოა ბოლო წლების დინამიკის ფონზე. ბოლო ხუთწლეულში ყველაზე მაღალი წლიური მაჩვენებელი 2025 წელს დაფიქსირდა, როდესაც საქართველოდან 24.1 მილიონი დოლარის ღირებულების 15 367 ტონა ხილისა და ბოსტნეულის წვენი გავიდა. შედარებისთვის, 2024 წელს ექსპორტი 21.7 მილიონ დოლარსა და 14 581 ტონას შეადგენდა, 2023 წელს — 16.2 მილიონ დოლარსა და 12 572 ტონას, 2022 წელს — 15.5 მილიონ დოლარსა და 13 251 ტონას, ხოლო 2021 წელს — 11.9 მილიონ დოლარსა და 9 580 ტონას. ეს ნიშნავს, რომ სექტორი ბოლო წლებში სტაბილური ზრდის ტრენდს ინარჩუნებს.
პარალელურად, შემცირებულია იმპორტი. 2026 წლის იანვარ-მაისში საქართველოში ხილისა და ბოსტნეულის წვენების იმპორტმა 5.3 მილიონი დოლარის ღირებულების 2 229 ტონა შეადგინა, მაშინ როცა 2025 წლის იმავე პერიოდში იმპორტირებული იყო 6.5 მილიონი დოლარის 2 402 ტონა პროდუქცია. შესაბამისად, იმპორტი ღირებულებით 18.9%-ით, ხოლო მოცულობით 7.2%-ით შემცირდა. იმპორტიორ ქვეყნებს შორის პირველ ადგილზეა თურქეთი, საიდანაც 1 მილიონი დოლარის ღირებულების 258 ტონა პროდუქცია შემოვიდა. მას მოსდევს აზერბაიჯანი, ნიდერლანდები, ავსტრია და ბელგია.
საერთო სურათი აჩვენებს, რომ ხილისა და ბოსტნეულის წვენების მიმართულებით საქართველოს პოზიციები საგარეო ვაჭრობაში მყარდება. ერთი მხრივ, იზრდება ექსპორტი და ფართოვდება გეოგრაფია, მეორე მხრივ კი მცირდება იმპორტი, რაც ადგილობრივი წარმოების გაძლიერების პოტენციალზე მიუთითებს. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ქართული პროდუქცია შედის ისეთ მაღალმსყიდველუნარიან ბაზრებზე, როგორებიცაა აშშ, ავსტრალია, გერმანია და იაპონია. სწორედ ეს ბაზრები შეიძლება გახდეს სექტორისთვის შემდგომი ზრდის მთავარი საყრდენი, თუ ადგილობრივი მწარმოებლები სტაბილურ ხარისხს, სერტიფიცირებასა და მიწოდების უწყვეტობას უზრუნველყოფენ.
