Tesla-ის დიდი ხნის დაგვიანებული Roadster კიდევ ერთხელ სკანდალის ცენტრში აღმოჩნდა, თუმცა ამჯერად საქმე მხოლოდ ავტომობილს აღარ ეხება. OpenAI-ის ხელმძღვანელმა სემ ალტმანმა საჯაროდ მოითხოვა 2018 წელს გადახდილი დაახლოებით 50 000-დოლარიანი დეპოზიტის დაბრუნება, რასაც ილონ მასკის მწვავე პასუხი მოჰყვა. ტექნოლოგიური და ავტოინდუსტრიის ანალიტიკოსების შეფასებით, ეს ისტორია უკვე ბევრად უფრო დიდ თემად გადაიქცა — ის აჩვენებს, როგორ ეჯახება ერთმანეთს Tesla-ის მრავალწლიანი დაპირებები, მომხმარებლების მოლოდინები და Silicon Valley-ის ორი ყველაზე გავლენიანი ფიგურის დაძაბული ურთიერთობა.

ისტორია მას შემდეგ გახდა ვირუსული, რაც სემ ალტმანმა სოციალურ ქსელ X-ზე „სამ აქტად“ წოდებული პოსტები გამოაქვეყნა. პირველ სქრინშოთში ჩანდა 2018 წლის Tesla Roadster-ის დაჯავშნის დადასტურება და დაახლოებით 45 000-დოლარიანი დეპოზიტი. მეორე შეტყობინებაში ალტმანი Tesla-ს თანხის დაბრუნებას სთხოვდა, ხოლო მესამე ნაწილში უკვე ჩანდა ავტომატური პასუხი, რომლის მიხედვითაც Tesla-ის ძველი ელექტრონული მისამართი აღარ არსებობდა. თავად ალტმანმა დაწერა, რომ ავტომობილის მიმართ ნამდვილად დიდი მოლოდინი ჰქონდა, თუმცა „7.5 წელი ძალიან დიდ ლოდინად“ მიაჩნდა.

ილონ მასკმა პასუხი მალევე გასცა და განაცხადა, რომ ალტმანმა „მეოთხე აქტი“ გამოტოვა — კერძოდ, ის, რომ თანხა 24 საათში დაუბრუნეს. პარალელურად, მასკმა კიდევ ერთხელ გააკრიტიკა OpenAI-ის ხელმძღვანელი და ძველი ბრალდებაც გაიმეორა, რომლის მიხედვითაც ალტმანმა „არაკომერციული ორგანიზაცია კომერციულ კომპანიად გადააქცია“. ექსპერტების შეფასებით, Roadster-ის ისტორია რეალურად უკვე Tesla-სა და OpenAI-ის ხელმძღვანელებს შორის მრავალწლიანი ტექნოლოგიური და პირადი დაპირისპირების ნაწილად იქცა.

თუმცა, ინდუსტრიის ანალიტიკოსების შეფასებით, უფრო მნიშვნელოვანი თავად Tesla Roadster-ის საკითხია. მეორე თაობის Roadster პირველად 2017 წელს წარადგინეს და მასკი მას „მსოფლიოში ყველაზე სწრაფ სერიულ ავტომობილად“ მოიხსენიებდა. Tesla აცხადებდა, რომ მანქანა 0-დან 100 კმ/სთ-მდე დაახლოებით 1.9 წამში აჩქარდებოდა და ერთ დამუხტვაზე თითქმის 1000 კილომეტრის გავლას შეძლებდა. მიუხედავად ამისა, თითქმის რვა წლის შემდეგ მოდელი ჯერაც არ გამოსულა წარმოებაში.

სპეციალისტების ნაწილის შეფასებით, Roadster უკვე იქცა სიმბოლოდ იმ პრობლემისა, რასაც Tesla-ის მიმართ ხშირად ახსენებენ — ამბიციური დაპირებები და ძალიან გრძელი ვადები. ბოლო წლებში რამდენჯერმე გადაიდო როგორც Roadster-ის, ისე სხვა პროექტების ოფიციალური გამოსვლა. მიუხედავად ამისა, Tesla აგრძელებს მტკიცებას, რომ ავტომობილი ჯერ კიდევ განვითარების პროცესშია და მასში „რევოლუციური ტექნოლოგიები“ იქნება გამოყენებული. ილონ მასკმა Joe Rogan-ის პოდკასტშიც კი განაცხადა, რომ Roadster-ში შესაძლოა „სარაკეტო ტექნოლოგიის ელემენტებიც“ გამოჩნდეს.

ანალიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ Roadster-ის შემთხვევა კიდევ ერთ საინტერესო ეკონომიკურ საკითხსაც აჩენს — მომხმარებლების წინასწარი დეპოზიტები. Tesla წლების განმავლობაში იღებდა ათიათასობით დოლარის წინასწარ გადახდას ავტომობილებისთვის, რომლებიც ჯერ კიდევ არ არსებობდა. ზოგიერთი ეკონომიკური სპეციალისტის შეფასებით, ეს მოდელი კომპანიას პრაქტიკულად უფასო კაპიტალს აძლევდა, რასაც Tesla აქტიურად იყენებდა სწრაფი გაფართოებისა და ახალი პროექტების დაფინანსებისთვის.

Roadster-ის ლოდინით უკმაყოფილება მხოლოდ სემ ალტმანს არ გამოუხატავს. ცნობილი ტექნოლოგიური იუთუბერი მარკეს ბრაუნლი — MKBHD — ასევე საჯაროდ საუბრობდა იმაზე, რომ Tesla-ს წლების განმავლობაში ჰქონდა მისი დეპოზიტი და საბოლოოდ მან შეკვეთის გაუქმება გადაწყვიტა. ინტერნეტში უკვე გაჩნდა მთელი დისკუსია იმაზე, თუ რამდენად სამართლიანია მრავალწლიანი წინასწარი შეკვეთების სისტემა, როდესაც საბოლოო პროდუქტის გამოსვლის ვადები მუდმივად იცვლება.

ტექნოლოგიური ინდუსტრიის სპეციალისტების შეფასებით, სემ ალტმანის შემთხვევა განსაკუთრებით სიმბოლურია იმ ფონზე, როცა თავად Tesla და OpenAI დღეს ხელოვნური ინტელექტის მომავლისთვის კონკურენტ ბანაკებადაც აღიქმებიან. ილონ მასკი აქტიურად აკრიტიკებს OpenAI-ს, პარალელურად კი საკუთარ AI კომპანიას — xAI-ს — ავითარებს. სწორედ ამიტომ, ექსპერტების ნაწილი მიიჩნევს, რომ Roadster-ის დეპოზიტის ისტორია უბრალო მომხმარებლის უკმაყოფილებაზე ბევრად მეტია — ის თანამედროვე ტექნოლოგიური ინდუსტრიის ძალაუფლების, კონკურენციისა და დიდი დაპირებების სიმბოლოდ იქცა.

წყაროები: