პოლონეთში მიგრაციისა და დევნილების საკითხზე პოლიტიკური პოლარიზაცია კვლავ ძლიერდება, თუმცა კათოლიკური ეკლესიის ერთ-ერთი გავლენიანი ფიგურა, კარდინალი კონრად კრაევსკი, აცხადებს, რომ დევნილების მიმართ შიში რეალურ საფრთხეებს ნაკლებად, ხოლო პოლიტიკურ ინტერესებს უფრო მეტად ეფუძნება. მისი თქმით, ადამიანთა გადაადგილება ისტორიული და ბუნებრივი პროცესია, რომელსაც ომი, სიღარიბე, უმუშევრობა და უსაფრთხოების არარსებობა განაპირობებს. ამავე დროს, კრაევსკი ამტკიცებს, რომ დევნილები ხშირად ეკონომიკურ სარგებელსაც ქმნიან, თუმცა ეს საკითხი საზოგადოებრივ დებატებში სათანადოდ არ ჩანს.

კრაევსკიმ, რომელიც წლების განმავლობაში ვატიკანში პაპის სოციალური მსახურების ხელმძღვანელად მუშაობდა, პოლონეთის სახელმწიფო სააგენტო PAP-თან საუბარში აღნიშნა, რომ დევნილებთან მრავალწლიანი პირადი გამოცდილება აქვს და მათი დემონიზება უსაფუძვლოდ მიაჩნია. „მე მათთან ერთად ვცხოვრობდი და ყოველდღიურად ვხვდებოდი. საშიში არაფერია“, — განაცხადა მან. კარდინალის თქმით, პოლონეთის ისტორიაც მიგრაციასა და ემიგრაციას უკავშირდება, რადგან მეოცე საუკუნეში მილიონობით პოლონელი სწორედ ეკონომიკური პრობლემების, ომისა და პოლიტიკური რეპრესიების გამო წავიდა ევროპასა და ამერიკაში.

კრაევსკის განცხადებები განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი გახდა იმ ფონზე, როდესაც ევროპაში ანტიმიგრაციული განწყობები იზრდება. პოლონეთში მიგრაციის თემა უკვე არა მხოლოდ სოციალური, არამედ პოლიტიკური ბრძოლის ერთ-ერთი მთავარი ინსტრუმენტია. ბოლო წლებში მმართველი და ოპოზიციური ძალები აქტიურად იყენებენ დევნილების საკითხს უსაფრთხოების, ეკონომიკური წნეხისა და ეროვნული იდენტობის თემებთან დასაკავშირებლად.

თუმცა, ეკონომიკური მონაცემები ბევრად უფრო რთულ სურათს აჩვენებს. OECD-ისა და მსოფლიო ბანკის კვლევების მიხედვით, მიგრანტები და დევნილები, განსაკუთრებით შრომის ბაზარში ინტეგრაციის შემდეგ, ეკონომიკაში მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ. პოლონეთში ეს განსაკუთრებით უკრაინელი დევნილების შემთხვევაში გამოჩნდა. რუსეთის უკრაინაში შეჭრის შემდეგ პოლონეთმა მილიონობით უკრაინელი მიიღო, თუმცა მათი დიდი ნაწილი სწრაფად დასაქმდა და ქვეყნის ეკონომიკურ აქტივობაში ჩაერთო.

Reuters-ისა და პოლონეთის ეკონომიკური ინსტიტუტების შეფასებით, უკრაინელმა მუშახელმა პოლონეთში შეამსუბუქა კადრების დეფიციტი მშენებლობაში, მომსახურების სექტორში, ლოგისტიკასა და წარმოებაში. ბევრმა კომპანიამ სწორედ უკრაინელი თანამშრომლების დახმარებით შეინარჩუნა ოპერირება, მაშინ როცა პოლონეთში სამუშაო ძალის დეფიციტი უკვე კრიტიკულ პრობლემად იქცა. (reuters.com)

კარდინალი კრაევსკიც სწორედ ამ საკითხზე ამახვილებს ყურადღებას. მისი თქმით, მედია და პოლიტიკოსები ხშირად მხოლოდ ჯანდაცვის სისტემაზე ან სოციალურ ბიუჯეტზე ზეწოლას უსვამენ ხაზს, მაშინ როცა ნაკლებად საუბრობენ იმაზე, რომ უკრაინელების უმრავლესობამ სამუშაო იპოვა და ბიუჯეტში გადასახადების სახით მნიშვნელოვანი წვლილი შეაქვს.

ანალიტიკოსები, ეკონომისტები და დემოგრაფიული პოლიტიკის სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ ევროპის ბევრი ქვეყანა პარადოქსულ მდგომარეობაში აღმოჩნდა. ერთი მხრივ, იზრდება მოსახლეობის ნაწილის შიში მიგრაციის მიმართ, მეორე მხრივ კი ეკონომიკა სულ უფრო მეტად ხდება დამოკიდებული უცხოელ მუშახელზე. დაბერებული მოსახლეობა, შრომისუნარიანი ადამიანების შემცირება და კვალიფიციური კადრების დეფიციტი ევროპას აიძულებს, მიგრაციის საკითხს მხოლოდ უსაფრთხოების ჭრილში აღარ შეხედოს.

თუმცა, არსებობს რეალური გამოწვევებიც. ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ დევნილების დიდი ნაკადები სახელმწიფოსგან დიდ ფინანსურ რესურსს მოითხოვს, განსაკუთრებით პირველ ეტაპზე, როდესაც საჭიროა საცხოვრებელი, ჯანდაცვა, განათლება და სოციალური დახმარება. თუ ინტეგრაცია ვერ ხერხდება, იზრდება სოციალური დაძაბულობა, კრიმინალის რისკი და პოლიტიკური პოლარიზაცია. სწორედ ეს პრობლემები აძლიერებს ანტიმიგრაციულ პარტიებს ევროპაში.

კრაევსკის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი გზავნილი ომებსა და გლობალურ პოლიტიკას ეხებოდა. მისი თქმით, უკრაინასა და ღაზაში მიმდინარე კონფლიქტები აჩვენებს, რომ თანამედროვე ომები ხშირად ეკონომიკურ და გეოპოლიტიკურ ინტერესებთან არის გადაჯაჭვული. კარდინალმა აღნიშნა, რომ იარაღის წარმოება და გაყიდვა დიდი პოლიტიკის ნაწილია და სწორედ ამიტომ საერთაშორისო საზოგადოება ხშირად ვერ ახერხებს კონფლიქტების სწრაფ შეჩერებას.

ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ მსგავსი განცხადებები ევროპაში ეკლესიის როლის ცვლილებასაც აჩვენებს. კათოლიკური ეკლესიის ნაწილი სულ უფრო აქტიურად ცდილობს მიგრაციის საკითხზე ჰუმანიტარული და ეკონომიკური არგუმენტების წამოწევას, განსაკუთრებით იმ დროს, როდესაც ევროპული პოლიტიკა უფრო მკაცრი საზღვრებისა და შეზღუდვებისკენ იხრება.

საბოლოოდ, პოლონეთში მიმდინარე დებატები ნათლად აჩვენებს, რომ მიგრაცია თანამედროვე ევროპისთვის მხოლოდ ჰუმანიტარული ან უსაფრთხოების თემა აღარ არის. ის პირდაპირ უკავშირდება ეკონომიკურ ზრდას, შრომის ბაზარს, დემოგრაფიასა და პოლიტიკური სტაბილურობის საკითხებს. სწორედ ამიტომ, დევნილების მიმართ დამოკიდებულება ევროპაში სულ უფრო მეტად ხდება არა ემოციური, არამედ ეკონომიკური და გეოპოლიტიკური არჩევანის ნაწილი.

წყაროები: