ევროპის კოსმოსური სააგენტო ერთდროულად ორ მნიშვნელოვან მისიას ამზადებს, რომლებიც ერთი შეხედვით განსხვავებულ სამეცნიერო მიმართულებებს უკავშირდება, თუმცა რეალურად საერთო სტრატეგიულ მიზანს ემსახურება: დაიცვას თანამედროვე ეკონომიკა კოსმოსიდან მომდინარე რისკებისგან და გააძლიეროს ევროპის ტექნოლოგიური დამოუკიდებლობა.
პირველი პროექტის ფარგლებში ევროპული თანამგზავრი ჩრდილოეთის ციალს დააკვირდება, რათა მზის ქარიშხლების პროგნოზირება უფრო ზუსტი გახდეს. მეორე მისია კი დედამიწასთან მოახლოებულ ასტეროიდ აპოფისზე სეისმომეტრის განთავსებას ითვალისწინებს, რაც მეცნიერებს საშუალებას მისცემს მისი შიდა სტრუქტურა უპრეცედენტო სიზუსტით შეისწავლონ.
ორივე პროექტი მხოლოდ ფუნდამენტური მეცნიერების განვითარებას არ ემსახურება. ექსპერტების შეფასებით, ისინი პირდაპირ უკავშირდება კოსმოსური უსაფრთხოების, ინფრასტრუქტურის მდგრადობისა და ტრილიონობით დოლარის ღირებულების გლობალური ეკონომიკის დაცვას.
ჩრდილოეთის ციალის შესწავლის პროექტი მიზნად ისახავს უკეთ გაიგოს, როგორ მოქმედებს მზის აქტივობა დედამიწის მაგნიტურ ველზე. ძლიერი მზის ქარიშხლები თანამედროვე სამყაროსთვის ერთ-ერთ ყველაზე დაუფასებელ საფრთხედ მიიჩნევა. მათ შეუძლიათ დააზიანონ თანამგზავრები, შეაფერხონ GPS სისტემები, დაარღვიონ ავიაციისა და საზღვაო ნავიგაციის მუშაობა, შექმნან პრობლემები მობილურ და ინტერნეტკავშირში, ასევე გამოიწვიონ ელექტროენერგიის ქსელების მასშტაბური გათიშვა.
მსოფლიო ეკონომიკის მზარდი დამოკიდებულება თანამგზავრულ ტექნოლოგიებზე კოსმოსური ამინდის პროგნოზირებას სტრატეგიულ მნიშვნელობას ანიჭებს. დღეს საბანკო ოპერაციებიდან დაწყებული, ლოგისტიკით, ენერგეტიკითა და სატელეკომუნიკაციო ინფრასტრუქტურით დასრულებული, თითქმის ყველა კრიტიკული სექტორი კოსმოსურ ტექნოლოგიებზეა დამოკიდებული. სწორედ ამიტომ, მზის ქარიშხლების წინასწარი პროგნოზირება უკვე არა მხოლოდ სამეცნიერო, არამედ ეკონომიკური უსაფრთხოების საკითხიც გახდა.
ამავე დროს, ევროპის კოსმოსური სააგენტო 2029 წელს დედამიწასთან ისტორიულად ახლოს ჩავლილ ასტეროიდ აპოფისსაც იკვლევს. დაახლოებით 370 მეტრის დიამეტრის მქონე ობიექტი, რომელიც ზომით ეიფელის კოშკს უახლოვდება, დედამიწას მხოლოდ 32 000 კილომეტრის მანძილზე ჩაუვლის. ეს იმდენად მცირე დისტანციაა, რომ ასტეროიდი ბევრ გეოსტაციონარულ თანამგზავრზე ახლოს გაივლის.
მეცნიერები ასტეროიდზე სეისმომეტრის განთავსებას გეგმავენ, რათა დაადგინონ, წარმოადგენს თუ არა იგი ერთიან ქანოვან სხეულს, თუ სხვადასხვა ფრაგმენტისგან შეკრულ სტრუქტურას. ეს ინფორმაცია მომავალში პლანეტარული თავდაცვის სისტემების განვითარებისთვის გადამწყვეტი მნიშვნელობის იქნება.
ანალიტიკოსების შეფასებით, ასტეროიდების კვლევა დღეს უკვე აღარ განიხილება მხოლოდ ასტრონომიის სფეროდ. მსოფლიოს წამყვანი სახელმწიფოები და კერძო კოსმოსური კომპანიები აქტიურად სწავლობენ როგორც პლანეტარული თავდაცვის, ასევე სამომავლო რესურსების მოპოვების შესაძლებლობებს. ზოგიერთი შეფასებით, ასტეროიდებში არსებული იშვიათი მეტალებისა და მინერალების ღირებულება ტრილიონობით დოლარს აღწევს, რაც ამ მიმართულებას გრძელვადიან ეკონომიკურ მნიშვნელობასაც სძენს.
ორივე ევროპული მისია კიდევ ერთხელ აჩვენებს, რომ კოსმოსური სექტორი სულ უფრო მეტად გადაიქცა ეკონომიკური, ტექნოლოგიური და ეროვნული უსაფრთხოების პოლიტიკის ნაწილად. თუ გასულ საუკუნეში კოსმოსური პროგრამები ძირითადად პრესტიჟთან და სამეცნიერო აღმოჩენებთან ასოცირდებოდა, დღეს ისინი ენერგეტიკის, ფინანსური სისტემების, ლოგისტიკის, კომუნიკაციების, თავდაცვისა და კრიტიკული ინფრასტრუქტურის დაცვის ინსტრუმენტად იქცა.
სპეციალისტების შეფასებით, მომდევნო ათწლეულში ის ქვეყნები და გაერთიანებები, რომლებიც კოსმოსური რისკების პროგნოზირებასა და მართვაში ლიდერები გახდებიან, მნიშვნელოვან ეკონომიკურ უპირატესობასაც მოიპოვებენ. სწორედ ამ კონტექსტში განიხილება ევროპის კოსმოსური სააგენტოს ახალი პროექტები, როგორც ინვესტიცია არა მხოლოდ მეცნიერებაში, არამედ მომავლის ეკონომიკურ და ტექნოლოგიურ უსაფრთხოებაში.
