მეც­ნი­ე­რებ­მა მო­უ­ლოდ­ნე­ლად აღ­მო­ა­ჩი­ნეს, რომ მზის და ცნო­ბი­ლი გა­ლაქ­ტი­კე­ბის მოძ­რა­ო­ბის სიჩ­ქა­რის წინა გათ­ვლე­ბი, შე­საძ­ლოა, მცდა­რი იყო.

რო­გორც ჩანს, მზის სის­ტე­მა სამ­ყა­რო­ში გა­ცი­ლე­ბით სწრა­ფად მოძ­რა­ობს, ვიდ­რე ამას სტან­დარ­ტუ­ლი კოს­მო­ლო­გი­უ­რი მო­დე­ლი ვა­რა­უ­დობს. გა­მო­ცე­მა earth.com-ის ცნო­ბით, გერ­მა­ნელ­მა მეც­ნი­ე­რებ­მა გა­ლაქ­ტი­კე­ბი შე­ის­წავ­ლეს და და­ად­გი­ნეს, რომ მათი "კოს­მო­სუ­რი კვა­ლი“ აქამ­დე ნა­ვა­რა­უ­დევ სიჩ­ქა­რეს უს­წრებს.

ჟურ­ნალ Physical Review Letters-ში გა­მოქ­ვეყ­ნე­ბულ­მა რა­დიო გა­ლაქ­ტი­კე­ბის ახალ­მა კვლე­ვამ არ და­ა­დას­ტუ­რა კოს­მო­სუ­რი სხე­უ­ლე­ბის მოძ­რა­ო­ბის სტან­დარ­ტუ­ლი სუ­რა­თი. ავ­ტო­რე­ბის მიერ მი­თი­თე­ბუ­ლი შე­უ­სა­ბა­მო­ბა კი შე­იძ­ლე­ბა მი­უ­თი­თებ­დეს, რომ "ჩვენს კოს­მო­სურ მო­დე­ლებს და ფარ­თო­მას­შტა­ბი­ან კვლე­ვებს რა­ღაც მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნი აკ­ლია".

  • კვლე­ვა, რო­მელ­მაც მო­ლო­დი­ნი ვერ გა­ა­მარ­თლა

გერ­მა­ნელ­მა მეც­ნი­ე­რებ­მა, ლუ­კას ბი­ო­მეს ხელ­მძღვა­ნე­ლო­ბით, შო­რე­უ­ლი გა­ლაქ­ტი­კე­ბი შე­ის­წავ­ლეს. მათ უნ­დო­დათ შე­ე­მოწ­მე­ბი­ნათ, რამ­დე­ნად ემ­თხვე­ვა ჩვე­ნი წარ­მოდ­გე­ნა სამ­ყა­რო­ზე რე­ა­ლო­ბას.

კოს­მოს­ში სიჩ­ქა­რის გა­სა­ზო­მად, მეც­ნი­ე­რე­ბი იყე­ნე­ბენ კოს­მო­სურ მიკ­რო­ტალ­ღურ ფონს (CMB). ეს არის სი­ნათ­ლე, რო­მე­ლიც დიდი აფეთ­ქე­ბის შემ­დეგ დარ­ჩა.

CMB-ის მო­ნა­ცე­მე­ბით, ჩვე­ნი მზის სის­ტე­მა კონ­კრე­ტუ­ლი მი­მარ­თუ­ლე­ბით სწრა­ფად მოძ­რა­ობს. მეც­ნი­ე­რე­ბი ელოდ­ნენ, რომ ეს მოძ­რა­ო­ბა გა­ლაქ­ტი­კე­ბის დათ­ვლი­სას გარ­კვე­ულ კვალს და­ტო­ვებ­და.

ეს ეთან­ხმე­ბა კოს­მო­ლო­გი­ურ პრინ­ციპ­საც - იდე­ას, რომ სამ­ყა­რო ყვე­ლა მი­მარ­თუ­ლე­ბით და­ახ­ლო­ე­ბით ერ­თნა­ი­რია. ამ პრინ­ცი­პის მი­ხედ­ვით, მზის სის­ტე­მის მოძ­რა­ო­ბის გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბის შემ­დეგ, ყვე­ლა მი­მარ­თუ­ლე­ბით გა­ლაქ­ტი­კე­ბის თით­ქმის თა­ნა­ბა­რი რა­ო­დე­ნო­ბა უნდა დაგ­ვე­ნა­ხა.

  • რო­გორ შე­ის­წავ­ლეს გა­ლაქ­ტი­კე­ბი?

გა­ლაქ­ტი­კე­ბი ძლი­ერ რა­დი­ო­ტალ­ღებს ას­ხი­ვე­ბენ. ამ რა­დი­ო­ტალ­ღებს შე­უძ­ლია გა­არ­ღვი­ოს კოს­მო­სუ­რი მტვე­რი, შე­საძ­ლე­ბე­ლი გახ­და ისე­თი გა­ლაქ­ტი­კე­ბის და­ნახ­ვა, რომ­ლე­ბიც ტრა­დი­ცი­ულ სუ­რა­თებ­ზე არ ჩანს.

თე­ო­რი­ის მი­ხედ­ვით, რად­გან მზის სის­ტე­მა მოძ­რა­ობს, უფრო მეტი გა­ლაქ­ტი­კა უნდა და­ფიქ­სირ­დეს მოძ­რა­ო­ბის მი­მარ­თუ­ლე­ბით, ხოლო ნაკ­ლე­ბი - სა­პი­რის­პი­როდ. ამ გან­სხვა­ვე­ბის გა­სა­ზო­მად, მკვლევ­რებ­მა გა­ა­ერ­თი­ა­ნეს ცის მას­შტა­ბუ­რი რუ­კე­ბი, რომ­ლე­ბიც ოთხ მი­ლი­ო­ნამ­დე რა­დიო წყა­როს აღ­რი­ცხავს.

  • აღ­მო­ჩე­ნა: სიჩ­ქა­რე მო­ლო­დინს ეწი­ნა­აღ­მდე­გე­ბა

გა­ლაქ­ტი­კე­ბის დათ­ვლის­თვის გერ­მა­ნელ­მა მეც­ნი­ე­რებ­მა სპე­ცი­ა­ლუ­რი, ზუს­ტი სტა­ტის­ტი­კუ­რი მო­დე­ლი შექ­მნეს, რი­თაც რთუ­ლი რა­დიო წყა­რო­ე­ბი ერ­თი­ა­ნი ობი­ექ­ტის სა­ხით დათ­ვა­ლეს.

სამი მსხვი­ლი კა­ტა­ლო­გის მო­ნა­ცე­მე­ბის გა­მო­ყე­ნე­ბით, მათ მზის სის­ტე­მის ზუს­ტი სიჩ­ქა­რე გა­ზო­მეს:

სა­ყო­ველ­თა­ოდ მი­ღე­ბუ­ლი სიჩ­ქა­რეა: და­ახ­ლო­ე­ბით 827 000 კი­ლო­მეტ­რი სა­ათ­ში. ახა­ლი კვლე­ვის შე­დე­გე­ბი ამ სტან­დარ­ტულ მო­ლო­დინს ეწი­ნა­აღ­მდე­გე­ბა. გა­ლაქ­ტი­კე­ბის მიერ და­ტო­ვე­ბუ­ლი კვა­ლი იმ­დე­ნად სწრა­ფი და დიდი ზო­მი­საა, რომ მეც­ნი­ე­რებს წინა ვა­რა­უ­დე­ბის გა­და­ხედ­ვა უწევთ.

  • რა გვე­ლო­დე­ბა მო­მა­ვალ­ში?

მეც­ნი­ე­რე­ბი მო­მა­ვალ­ში დე­ტა­ლუ­რად შე­ა­მოწ­მე­ბენ, არის თუ არა რა­დი­ო­ტალ­ღე­ბის ეს უჩ­ვე­უ­ლო სი­ჭარ­ბე ნამ­დვი­ლი მოვ­ლე­ნა, თუ უბ­რა­ლოდ გა­ზომ­ვის შეც­დო­მაა.

თუ ეს აღ­მო­ჩე­ნა და­დას­ტურ­და, კოს­მო­ლო­გებს რთუ­ლი არ­ჩე­ვა­ნი ექ­ნე­ბათ, მათ მო­უ­წევთ ერთ-ერ­თის არ­ჩე­ვა:

ან მცდა­რია ჩვე­ნი ძვე­ლი წარ­მოდ­გე­ნა, რომ სამ­ყა­რო ყველ­გან ერ­თნა­ი­რია (რომ არ არ­სე­ბობს გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი ად­გი­ლი).

ან სამ­ყა­რო­ში არ­სე­ბობს უც­ნო­ბი ძალა ან ნივ­თი­ე­რე­ბა, რომ­ლის შე­სა­ხე­ბაც არა­ფე­რი ვი­ცით, და რო­მე­ლიც მა­ტე­რი­ას უჩ­ვე­უ­ლოდ ამოძ­რა­ვებს.

ambebi.ge