მეცნიერებმა მოულოდნელად აღმოაჩინეს, რომ მზის და ცნობილი გალაქტიკების მოძრაობის სიჩქარის წინა გათვლები, შესაძლოა, მცდარი იყო.
როგორც ჩანს, მზის სისტემა სამყაროში გაცილებით სწრაფად მოძრაობს, ვიდრე ამას სტანდარტული კოსმოლოგიური მოდელი ვარაუდობს. გამოცემა earth.com-ის ცნობით, გერმანელმა მეცნიერებმა გალაქტიკები შეისწავლეს და დაადგინეს, რომ მათი "კოსმოსური კვალი“ აქამდე ნავარაუდევ სიჩქარეს უსწრებს.
ჟურნალ Physical Review Letters-ში გამოქვეყნებულმა რადიო გალაქტიკების ახალმა კვლევამ არ დაადასტურა კოსმოსური სხეულების მოძრაობის სტანდარტული სურათი. ავტორების მიერ მითითებული შეუსაბამობა კი შეიძლება მიუთითებდეს, რომ "ჩვენს კოსმოსურ მოდელებს და ფართომასშტაბიან კვლევებს რაღაც მნიშვნელოვანი აკლია".
-
კვლევა, რომელმაც მოლოდინი ვერ გაამართლა
გერმანელმა მეცნიერებმა, ლუკას ბიომეს ხელმძღვანელობით, შორეული გალაქტიკები შეისწავლეს. მათ უნდოდათ შეემოწმებინათ, რამდენად ემთხვევა ჩვენი წარმოდგენა სამყაროზე რეალობას.
კოსმოსში სიჩქარის გასაზომად, მეცნიერები იყენებენ კოსმოსურ მიკროტალღურ ფონს (CMB). ეს არის სინათლე, რომელიც დიდი აფეთქების შემდეგ დარჩა.
CMB-ის მონაცემებით, ჩვენი მზის სისტემა კონკრეტული მიმართულებით სწრაფად მოძრაობს. მეცნიერები ელოდნენ, რომ ეს მოძრაობა გალაქტიკების დათვლისას გარკვეულ კვალს დატოვებდა.
ეს ეთანხმება კოსმოლოგიურ პრინციპსაც - იდეას, რომ სამყარო ყველა მიმართულებით დაახლოებით ერთნაირია. ამ პრინციპის მიხედვით, მზის სისტემის მოძრაობის გათვალისწინების შემდეგ, ყველა მიმართულებით გალაქტიკების თითქმის თანაბარი რაოდენობა უნდა დაგვენახა.
-
როგორ შეისწავლეს გალაქტიკები?
გალაქტიკები ძლიერ რადიოტალღებს ასხივებენ. ამ რადიოტალღებს შეუძლია გაარღვიოს კოსმოსური მტვერი, შესაძლებელი გახდა ისეთი გალაქტიკების დანახვა, რომლებიც ტრადიციულ სურათებზე არ ჩანს.
თეორიის მიხედვით, რადგან მზის სისტემა მოძრაობს, უფრო მეტი გალაქტიკა უნდა დაფიქსირდეს მოძრაობის მიმართულებით, ხოლო ნაკლები - საპირისპიროდ. ამ განსხვავების გასაზომად, მკვლევრებმა გააერთიანეს ცის მასშტაბური რუკები, რომლებიც ოთხ მილიონამდე რადიო წყაროს აღრიცხავს.
-
აღმოჩენა: სიჩქარე მოლოდინს ეწინააღმდეგება
გალაქტიკების დათვლისთვის გერმანელმა მეცნიერებმა სპეციალური, ზუსტი სტატისტიკური მოდელი შექმნეს, რითაც რთული რადიო წყაროები ერთიანი ობიექტის სახით დათვალეს.
სამი მსხვილი კატალოგის მონაცემების გამოყენებით, მათ მზის სისტემის ზუსტი სიჩქარე გაზომეს:
საყოველთაოდ მიღებული სიჩქარეა: დაახლოებით 827 000 კილომეტრი საათში. ახალი კვლევის შედეგები ამ სტანდარტულ მოლოდინს ეწინააღმდეგება. გალაქტიკების მიერ დატოვებული კვალი იმდენად სწრაფი და დიდი ზომისაა, რომ მეცნიერებს წინა ვარაუდების გადახედვა უწევთ.
-
რა გველოდება მომავალში?
მეცნიერები მომავალში დეტალურად შეამოწმებენ, არის თუ არა რადიოტალღების ეს უჩვეულო სიჭარბე ნამდვილი მოვლენა, თუ უბრალოდ გაზომვის შეცდომაა.
თუ ეს აღმოჩენა დადასტურდა, კოსმოლოგებს რთული არჩევანი ექნებათ, მათ მოუწევთ ერთ-ერთის არჩევა:
ან მცდარია ჩვენი ძველი წარმოდგენა, რომ სამყარო ყველგან ერთნაირია (რომ არ არსებობს განსაკუთრებული ადგილი).
ან სამყაროში არსებობს უცნობი ძალა ან ნივთიერება, რომლის შესახებაც არაფერი ვიცით, და რომელიც მატერიას უჩვეულოდ ამოძრავებს.