ვაჟა ბერიძე – საქართველოს ჰყავს არაკორუმპირებული მთავრობა

ვაჟა ბერიძე – საქართველოს ჰყავს არაკორუმპირებული მთავრობა

access_time2019-10-07 19:00:12

„შტაინმაიერის ფორმულა“ არის შანსი და იმავდროულად საფრთხე საქართველოსთვის“


ინტერვიუ ანალიტიკოს ვაჟა ბერიძესთან


– ბატონო ვაჟა, როგორ შეაფასებთ გასულ კვირას, რა მთავარ მოვლენებს გამოყოფდით?


– უმთავრესი გასულ კვირას, ჩემი აზრით, ორი ფაქტი იყო: მსოფლიო ბანკის კვლევის შედეგების გამოქვეყნება და ე.წ. „შტაინმაიერის ფორმულაზე“ მინსკის საკონტაქტო ჯგუფის ხელმოწერა და პრეზიდენტ ზელენსკის თანხმობა ამ გეგმის განხორციელებაზე. აქედან, როგორც ხედავთ, ორივე უფრო პოლიტიკური ელფერის შემცველია, ვიდრე ეკონომიკურის, მაგრამ, მოგეხსენებათ, თანამედროვე მსოფლიოში ეკონომიკის და პოლიტიკის გამიჯვნა ძნელია და არც ხდება. სავაჭრო ომი აშშ–სა და ჩინეთს შორის თითქოსდა ეკონომიკას ეხება, მაგრამ არსებითად ის გეოპოლიტიკის და გლობალური პოლიტიკის საკითხია.


რაც შეეხება სხვა მოვლენებს, გასული კვირიდან და ბოლო პერიოდიდან უმნიშვნელოვანესია მომავალი 2020 წლის ბიუჯეტის პროექტი და ფოთის პორტის ახალი ღრმაწყლოვანი ტერმინალის მშენებლობის დაწყება, რაც ანაკლიის ღრმაწყლოვანი პროექტის აშენების პერსპექტივისათვის ხელისშემშლელი თუ არა, უაღრესად მნიშვნელოვანი კონტექსტის შემცველია.


– და რამდენად მნიშვნელოვანია ეს კვლევა, რამდენად სანდოა იგი, რას გულისხმობს და მოასწავებს ქვეყნისთვის?


– კვლევა ცალსახად სანდოა. ავტორიტეტული საერთაშორისო ორგანიზაციები ეყრდნობიან სანდო და გადამოწმებულ ინფორმაციას ცალკეულ ქვეყნებში არსებული ვითარების თაობაზე. იგი ფაქტობრივად, მთელ მსოფლიოს მოიცავს. ჩემთვის დამაიმედებელია საქართველოს მიერ ნაჩვენები შედეგი „რეგულირების ხარისხის“ კუთხით, რაც გულისხმობს სახელმწიფოს მიერ კერძო სექტორის განვითარებისთვის განხორციელებული რეფორმების ეფექტიანობის შეფასებას. აქ 100%–იანი შკალაიდან 83,17% უდაოდ კარგი მაჩვენებელია. მსოფლიო ბანკის წევრ 186 ქვეყანას შორის მე–19 პოზიციაც ურიგო არ არის.


ეს და სხვა მონაცემი, რომლითაც საქართველოს რეალობა შეფასდა, რა თქმა უნდა, ვერ შეცვლის საკმაოდ რთულ და მძიმე სოციალურ ფონს ჩვენს ქვეყანაში. ვერც ინკლუზიური განვითარების სიკეთის აღქმას გააუმჯობესებს მოქალაქეების მიერ. ვერც ფაქტობრივად გამოკვეთილი და მკაფიო ორიენტირების შემცველი ეკონომიკური პოლიტიკის არარსებობას ჩაანაცვლებს, მაგრამ პერსპექტივისთვის ცალსახად კარგის მომასწავებელია.


– გამოდის, რომ ამ შედეგებით ჩვენი მთავრობის საქმიანობაც საუკეთესოდ ფასდება?



– არამც და არამც. მთვრობის საქმიანობის ეფექტიანობა აშკარად არასაკმარისია. ამის მაჩვენებელი თუნდაც ისიცაა, რომ ახლახანს მთავრობის მეთაური შეიცვალა, რაც წინა მთავრობის და მისი მეთაურისადმი კრიტიკული დამოკიდებულების გამოხატულებაა მმართველი გუნდის მხრიდან, თვითონ ბიძინა ივანიშვილის მხრიდან, რომელიც ქვეყნის ფაქტობრივი არაფორმალური მმართველია. მიუხედავად იმისა, რომ ეკონომიკის მიმართულების მინისტრები კომპეტენტურები და კარგი მენეჯერები არიან (ვანო მაჭავარიანი, ნათია თურნავა, ლევან დავითაშვილი, მაია ცქიტიშვილი), ხალხი სწრაფ შედეგებს ითხოვს და მოელის მათგან. განსაკუთრებით მოქალაქეთა სოციალური დაცულობის კუთხით. საყოველთაო ჯანდაცვის პროექტი, რომელიც უდაოდ წინგადადგმული სერიოზული ნაბიჯი იყო, საკმარისი არ არის, საკმარისი არც პენსიების 20 ლარიანი მატებაა, 50 ლარიანი 70 წელს გადაცილებული პენსიონერებისთვის. ამიტომაა მთავარი, რომ ეკონომიკური ზრდის და სოციალური პროგრამების პოზიტიური შედეგები არ შეჭამოს ლარის დევალვაციამ და ინფლაციამ. რეფინანსირების განაკვეთის ცვლილებაც უნდა იყოს ყოველთვის დროული და მას მთავრობაც მხარს უნდა უბამდეს შესაბამისი ხარჯვის პოლიტიკით. ხელისუფლებამ და საზოგადოებამ კი უნდა გააკეთოს მკაფიო არჩევანი ეკონომიკური ზრდის სასურველი მაჩვენებლების მიღწევასა და სოციალური სტაბილურობის მიზანს შორის, რასაც, რა თქმა უნდა, ხელს არ უწყობს რეფინანსირების განაკვეთის აწევა.


– რამდენად რეალურია კორუფციასთან დაკავშირებით საქართველოს მე–18 ადგილი ევროპის საუკეთესო 20–ეულში.


– ჩვენ, მოქალაქეებმა და ანალიტიკოსებმა, ოპოზიციამაც, რასაკვირველია, უნდა ვაკრიტიკოთ მთავრობა, ვაკრიტიკოთ დაუნდობლად, მაგრამ დამოუკიდებლობის პერიოდის ყველა მთავრობის პოზიტივი საჭიროა უეჭველად შევინარჩუნოთ.


ამ მხრივ, ქვედა დონეებზე და პრინციპში, მთლიანობაში, მიღწევები ჰქონდა სააკაშვილის მთავრობას, თუმცა, მმართველობის ბოლო 3–4 წლის განმავლობაში თავიდან ვერ აირიდა მასშტაბური ელიტური კორუფცია.


ივანიშვილის პერიოდის მთავრობები და თავად ივანიშვილი ებრძოდა და ებრძვის კორუფციას. ივანიშვილი რეაგირებს თეორიულად გამოჩენილ საფრთხეებზე, ასე იყო ე.წ. ტრაქტორების საქმეზე, ასე იყო ე.წ. „კახური კლანის“ მიმართ, ასე იყო მასშტაბური ინფრასტრუქტურული პროექტების განხორციელების პროცესში არასამთავრობოებისა და მედიის მიერ დაფიქსირებული სავარაუდო კორუფციული ასპექტების წარმოჩენისას, რასაც მინისტრ ალავიძის გადაყენება მოჰყვა. ამის შემდეგ საქმეში ერთვება მართლმსაჯულება და აქ საზოგადოების აღქმაა, რომ ასეთი საქმეები პრინციპულად არ გამოიძიება და ბოლომდე არ მიდის. მაგრამ ისიც საქმეა, რომ პროცესია ღიაა. ამ ყველაფრის გათვალისწინებით, მე მიმაჩნია, რომ დღეს საქართევლოს ჰყავს არაკორუმპირებული მთავრობა. თუ უფრო ლიტერატურული ქართულით ვიტყვით, – არაკორუფცირებული მთავრობა, რაც უდაო მიღწევაა. დღევანდელი მინისტრთა კაბინეტის არცერთი წევრის მიმართ საზოგადოების აღქმა მათი კორუმპირებულობის შესახებ, არ არსებობს.


ახლა ჩვენი ამოცანაა მართლმსაჯულებისადმი ნდობა ავამაღლოთ, რაც არასაკმარისია და მოქმედი მაღალჩინოსნების მიმართ საქმეების აღძვრის პრეცედენტები შევქმნათ, თუ, რა თქმა უნდა, ასეთი ფაქტები იარსებებს.


– და თქვენს მიერ მეორე უმნიშვნელოვანეს მოვლენად დასახელებული „შტაინმაიერის ფორმულა“. – რატომაა იგი ესოდენ მნიშვნელოვანი ჩვენი ქვეყნისთვის?


– თუნდაც იმიტომ, რომ ახალი პრეცედენტის შექმნის მცდელობაა დასავლეთის მხრიდან, რომელიც ეთნოკონფლიქტებს და სეპარატიზმს აშკარად ვერ უმკლავდება მსოფლიოს ბევრ რეგიონში.


ე.წ. „კოსოვოს პრეცედენტი“ ჩვენთვის დიდი ხიფათის მომტანი აღმჩნდა, თუმცა დასავლეთის თანმიმდევრული დახმარებით მას დღემდე ვუმკლავდებით. ამიტომაც უნდა შევხედოთ შტაინმაიერის ფორმულას კრიტიკულად. ის უდაოდ შანსიცაა და იმავდროულად საფრთხეც საქართველოსთვის.


ამ ფორმულას ხელის მოაწერა მინსკის საკონტაქტო ჯგუფმა და მას საჯაროდ და ოფიციალურად დათანხმდა უკრაინის პრეზიდენტი ზელენსკი. იგი გულისხმობს ე.წ. დონეცკისა და ლუგანსკის სახალხო რესპუბლიკებისათვის განსაკუთრებული სტატუსის მინიჭებას (ფაქტობრივად ესაა გაფართოებული ავტონომია), ამასთან დაკავშირებით წლის ბოლომდე უკრაინის რადის მიერ სპეციალური კანონის მიღებას, 7 ოქტომბრიდან დონბასის კონფლიქტი რეგიონში ძალთა დაშორიშორებას, არჩევნების ჩატარებას რეგიონიდან დევნილების მონაწილეობით, „ეუთოს“ ზედამხედველობით და უკრაინული კანონმდებლობით. ამ ეტაპების გავლის შემდეგ, უკრაინას მიეცემა დონბასის რეგიონში რუსეთ–უკრაინის საზღვრის გაკონტროლების საშუალება.


ჩვენთვის მსგავსი გეგმა, ჩემი აზრით, პერსპექტივაში, შანსია. მაგრამ თუ ასეთი რამ ჩვენთვისაც მისაღები გახდა, იგი როგორც უკრაინისთვის, ისე საქართველოსთვის, ძალიან ძლიერ ბერკეტს უტოვებს რუსეთს ამ ქვეყნებში პროცესებზე ზემოქმედებისათვის. მათ შორის, საგარეო–პოლიტიკური კურსის ორიენტაციის თვალსაზრისით.


საქართველოსთან მიმართებაში ასეთი ფორმულის გამოყენებამ შეიძლება ქვეყნის ფედერალიზაციამდე მიგვიყვანოს, რასაც საქართველოში სადღეისოდ მოსახლეობის უმეტესობა და პოლიტიკური სპექტრი მხარს არ უჭერს, თუ არ ჩავთვლით რესპუბლიკურ პარტიას, რომელსაც ადრე ჰქონდა გამოთქმული მსგავსი მოსაზრება. თუმცა, ჩვენი თანამოქალაქეების მრავალწლიან დევნილობას, რაც შეიძლება მალე, ბოლო უნდა მოეღოს და ტერიტორიული მთლიანობაც ხილულ პერსპექტივაში უნდა აღდგეს.


ამიტომ, საჩვენოდ, ყველა ვარიანტი უნდა ავწონ–დავწონოთ. ყველაზე ცუდი გაყინული და ფეთქებადსაშიში კონფლიქტებია, რომელიც, როგორც საქართველოს, ისე სომხეთსა და აზერბაიჯანს, ანუ რეგიონს მთლიანად, დამოკლეს მახვილივით უკიდია თავზე.


BFM.GE





დღის Top-10 საინტერესო ამბავი

დღის Top-10 საინტერესო ამბავი
access_time2020-07-07 21:30:29
დღის Top-10 საინტერესო ამბავი 1.ტამანის პორტი საქართველოს კონკურენტი ვერ გახდება - ბათუ ქუთელია „ამ ხელისუფლების პირობებში ანაკლიის პორტი არ აშენდება იმ მარტივი მიზეზის გამო, რომ ეს არის გეოპოლიტიკური პროექტი.როგორც ჩანს, „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებისთვის რუსული გეოპოლიტიკური ინტერესები უფრო ანგარიშგასაწევია...

დამოუკიდებელი საქართველოს ისტორიაში სტრატეგიული პარტნიორისგან პირველი სანქცია მივიღეთ - ბათუ ქუთელია

დამოუკიდებელი საქართველოს ისტორიაში სტრატეგიული პარტნიორისგან პირველი სანქცია მივიღეთ - ბათუ ქუთელია
access_time2020-07-07 16:00:47
„ღიად და პირდაპირ,  „ქართული ოცნების“ მთავრობამ მიიღო პირველი სანქცია, რომელიც თავისი მასშტაბით არ არის დიდი, მაგრამ მნიშვნელობით არის კატასტროფული, — ასე აფასებს საერთაშორისო ურთიერთობების ექსპერტი ბათუ ქუთელია აშშ-ს კონგრესის კანონპროექტს საქართველოსთვის განკუთვნილი დახმარების 15 პროცენტის გაყინვის შესახებ.  ცოტა ხნის წინ ცნობილი გახდა, რომ აშშ-ის წარმომადგენელთა პალატამ ასიგნებების კომიტეტის მიერ წარდგენილი კანონპროექტი გამოაქვეყნა,...

მსოფლიო ბანკის მიერ დაფინანსებული პროექტი გორის მუნიციპალიტეტში 4 წლის განმავლობაში ვერ დასრულდა

მსოფლიო ბანკის მიერ დაფინანსებული პროექტი გორის მუნიციპალიტეტში 4 წლის განმავლობაში ვერ დასრულდა
access_time2020-07-06 16:00:47
მსოფლიო ბანკის მიერ მხარდაჭერილი პროექტის დასრულება ხიდისთავი-ატენი-ბოშურის 10 კმ-იან მონაკვეთზე ისევ გადაიდო. ამჯერად მისი განმახორციელებელი უწყება ვარაუდობს, რომ პროექტი, რომელიც ტენდერში გამარჯვებულმა უცხოურმა კომპანიამ 2016 წელს დაიწყო შემოდგომამდე დასრულდება. ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობების დარღვევისთვის კი სამუშაოების განმახორციელებელ კომპანიას ჯარიმა დაეკისრა. ეს გადაწყვეტილება დამკვეთმა უწყებამ 2019 წლის 31 ოქტომბრის შემდეგ...

Handelsblatt: უკრაინას გაკოტრება ემუქრება

Handelsblatt: უკრაინას გაკოტრება ემუქრება
access_time2020-07-07 20:00:58
უკრაინის ეროვნული ბანკის პრეზიდენტი იაკოვ სმოლი მოულოდნელად გადადგა. ეს იმ დროს მოხვდა, როდესაც მთავრობამ 1, 7 მლრდ. დოლარის სახელმწიფო ობლიგაციების გამოშვება დაიწყო.უკრაინა, როგორც სახელმწიფო, ისევ გაკოტრების წინაშე დგას.მხოლოდ 2020 წელს კიევმა 17 მლრდ. დოლარის ოდენობის საგარეო დავალიანება ან უნდა დაფაროს, ან მისი რესტრუქტურიზება მოახერხოს.ამ მიზნით გამოშვებული ობლიგაციების გაყიდვა ლონდონის საფონდო ბირჟაზე იგეგმებოდა. თუმცა, ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის...

ტურისტების გარეშე Hilton-ის გახსნას აზრი არ აქვს - ლაშა პაპაშვილი

ტურისტების გარეშე Hilton-ის გახსნას აზრი არ აქვს - ლაშა პაპაშვილი
access_time2020-07-07 13:30:27
თბილისში Hilton-ის ბრენდის პირველი სასტუმროს გახსნა კიდევ ერთხელ გადაიდო. პროექტი ბიზნესმენ ლაშა პაპაშვილის კომპანია „რედიქსს“ ეკუთვნის. ამის შესახებ ბიზნესმენმა „კომერსანტს“ თავად განუცხადა. მისი განმატებით, თბილისში, ჭავჭავაძის გამზირზე Hilton-ის ბრენდის პირველი სასტუმროს გახსნამ ტურისტების არარსებობის გამო, კიდევ ერთხელ გადაიწია. „Hilton-ის გახსნა გადადებულია. ფანჯარაში ვიხედებით, როდესაც მსოფლიოში კარგი სიტუაცია იქნება ანუ როცა ტურისტები შემოსვლას დაიწყებენ,...


მსგავსი სიახლეები

up