„სამხრეთის გაზის დერეფანი“: ქართული მოლოდინები და რეალობა

„სამხრეთის გაზის დერეფანი“: ქართული მოლოდინები და რეალობა

access_time2018-06-24 14:52:46

30 ივნისს, აზერბაიჯანი საქართველოს გავლით, თურქეთში ბუნებრივი აირის ექსპორტს ოფიციალურად დაიწყებს. გასულ კვირას საზეიმოდ გახსნილი ტრანს-ანატოლიური გაზსადენი (TANAP), გაფართოებულ სამხრეთ კავკასიურ (SCP) და ჯერ კიდევ მშენებარე, ტრანს-ადრიატიკულ (TAP) გაზსადენებთან ერთად „სამხრეთის გაზის დერეფანს“ კრავს.


მაღრიბი-ევროპის გაზსადენის (MEG) შემდეგ, სამხრეთის გაზის დერეფანი მეორე არარუსული მილსადენია, რომელიც ევროკავშირის ბაზარზე ბუნებრივი აირის ტრანსპორტირების შესაძლებლობას იძლევა და ბრიუსელის ენერგეტიკული უსაფრთხოების პოლიტიკაში სრულად ჯდება.


პირველ ეტაპზე, 2-დან 6 მლდ კბ/მ აზერბაიჯანულ გაზს მხოლოდ თურქეთი მიიღებს, 2020 წლის შემდეგ, როცა SCP-სა და TANAP-ს ოფიციალურად მიუერთდება TAP-ი, დერეფანმა უკვე 16 მლდ კბ/მ გაზი უნდა გაატაროს, საიდანაც 10 მლდ-ს იტალია წაიღებს.


უფრო შორეული გეგმებით, ამ მარშრუტით ევროპელ მომხმარებლამდე 2023 წლისთვის - 23 მლდ კბ/მ, ხოლო 2026 წლისთვის - 31 მლდ კბ/მ გაზი უნდა მივიდეს. ამ შემთხვევაში „სამხრეთის გაზის დერეფანს“ ევროპაში რუსული გაზის კონკურენტად გადაქცევის შანსი აქვს. შედარებისთვის, რუსეთმა 2017 წელს, ევროპაში 193 მლდ კბ/მ გაზი გაყიდა.


ლიანა ჯერვალიძე, ანალიტიკოსი ენერგეტიკის საკითხებში „ამერიკის ხმასთან“ ვარაუდობს, რომ მხოლოდ ძვირი აზერბაიჯანული აირით „სამხრეთის გაზის დერეფნის“ სრულად დატვირთვა და 45 მილიარდიანი ინვესტიციის ამოღება ურთულესი ამოცანაა, თუ ტრანს-კასპიური გაზსადენის (TCGP) მშენებლობა და თურქმენეთის გაზის მდიდარ საბადოებზე წვდომა ვერ მოხერხდა:


„აზერბაიჯანული გაზი იაფი არ არის, გაზის საბადოები კასპიის ზღვაში ღრმა წყლებშია განთავსებული, აქედან გამომდინარე აუცილებელია სხვა რესურსების, იგივე თურქმენული გაზის მოზიდვა დერეფანში.


TANAP-ის ეკონომიკურ სარგებლიანობაზე საუბარი შეიძლება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ „სამხრეთის გაზის დერეფნის“ ინსფრასტრუქტურის სრულად დატვირთვა მოხდა. ანუ, დაახლოებით 20-24 მლდ კბ/მ აირი მაინც უნდა გავიდეს ამ დერეფანში, რომ საკმაოდ ძვირადღირებულ ინფრასტრუქტურაში ჩადებულმა ინვესტიციამ გაამართლოს და ეს ჩემი აზრით, თურქმენული გაზის მიბმის გარეშე ვერ მოხდება.“



ის, რომ თურქეთის პრეზიდენტის ერდოღანის პირადი მიწვევის მიუხედავად, TANAP-ის გახსნაზე თურქმენეთის პრეზიდენტი ბერდიმუჰამედოვი არ ჩავიდა, ექსპერტთა აზრით, კიდევ ერთხელ მიუთითებს, რომ „სამხრეთის გაზის დერეფნის“ აზერბაიჯანულთან ერთად, თურქმენული გაზით დატვირთვა საკმაოდ შორეული პერსპექტივაა.


თურქმენული გაზის ექსპორტს ევროპაში ხელს უშლის, როგორც აზერბაიჯან-თურქმენეთის სასაზღვრო კონფლიქტი, ისე კასპიის ზღვის აუზის ორი დიდი მოთამაშის რუსეთისა და ირანის ხისტი პოზიცია - ევროპის გაზის ბაზარზე თურქმენეთი, როგორც დამოუკიდებელი მოთამაშე არ დაუშვან.

TANAP-ის გახსნაზე ესქიშეჰირში

TANAP-ის გახსნა ქალაქ ესქიშეჰირში თურქეთის პრეზიდენტთან ერთად იზეიმეს აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ალიევმა, უკრაინის პრეზიდენტმა პოროშენკომ, სერბეთის პრეზიდენტმა ვუჩიჩმა, ბულგარეთის პრემიერმა ბორისოვმა, BP-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა დადლიმ და თვითაღიარებული ჩრდილოეთ კვიპროსის მეთაურმა აქინჯიმ.


თურქმენეთის პრეზიდენტთან ერთად მოულოდნელად ესქიშეჰირში არც საქართველოს პრეზიდენტი ჩავიდა. მარგველაშვილმა ბოლო წუთს, „დატვირთული გრაფიკის“ მიზეზით თურქეთში გაფრენა გადაიფიქრა და მილსადენის გახსნაზე მხოლოდ ელჩი კოპლატაძე მივიდა. მანამდე, 29 მაისს, TANAP-ის გახსნაზე ბაქოში, საქართველო ეკონომიკის მინისტრის მოადგილის დონეზე იყო წარმოდგენილი.


ანალიტიკოს ლიანა ჯერვალიძეს ვკითხეთ, ხომ არ შეიცვალა საქართველოს ხელისუფლების დამოკიდებულება და ხომ არ იყო უფრო დიდი მოლოდინი „სამხრეთის გაზის დერეფნის“ მიმართ?


„მოლოდინები ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენის მიმართაც დიდი გვქონდა, მაგრამ ისიც 50-60%-ის ზევით არ დატვირთულა. გაზის ტრანსპორტირების თვალსაზრისითაც, რა თქმა უნდა უფრო მეტი მოლოდინები გვქონდა და გვაქვს.


თვის, როგორც ნეიტრალური სატრანზიტო ქვეყნისთვის, რომელიც დაინტერესებულია როგორც აზერბაიჯანული აირის ტრანზიტის ზრდით, ისე თურქმენული გაზით, კარგი იქნებოდა ასეთ ღონისძიებაზე ხელისუფლების უმაღლესი პირებით ვყოფილიყავით წარმოდგენილი.“


ეკონომიკის სამინისტროს მიერ დამტკიცებული, საქართველოს 2018 წლის ბუნებრივი აირის ბალანსის მიხედვით, მიმდინარე წელს, ჩვენს ქვეყანაში გაზის მოხმარება 9%-ით იზრდება და უკვე 2,659 მლრ კ/მ აირი დაგვჭირდება, შარშან ეს მაჩვენებელი - 2,439 მლრ კ/მ იყო.


საქართველოს, როგორც სატრანზიტო ქვეყანას, გატარებული აზერბაიჯანული საექსპორტო აირის სანაცვლოდ წლიურად - 813 მლნ კ/მ გაზი რჩება, რაც ჩვენი წლიური მოხმარების, დაახლოებით მესამედია.

 

„ამერიკის ხმა“




27 ნოემბერი - რეგიონში მხოლოდ ქართული ლარი გაუფასურდა

27 ნოემბერი - რეგიონში მხოლოდ ქართული ლარი გაუფასურდა
access_time2020-11-27 18:15:54
კორონავირუსის უარყოფითი ეფექტი რეგიონში ყველაზე მკვეთრად ქართული ლარის კურსზე აისახა. 2020 წლის განმავლობაში, ქართული ლარი აშშ დოლართან მიმართებაში დაახლოებით 12%-ით გაუფასურდა. შედარებისთვის, დაახლოებით 11%-ით არის შემცირებული თურქული ლირა, სომხური დრამი და აზერბაიჯანული მანათი კი 2%-ის ქვემოთ მერყეობს. ეროვნული ბანკის მიერ 26 ნოემბრის ვაჭრობის შედეგად, ეროვნული ვალუტა აშშ დოლართან მიმართებით გამყარდა, რის შედეგადაც ერთი დოლარის ოფიციალური ღირებულება 3.3164 ლარი გახდა....

დღის Top 10 საინტერესო ამბავი

დღის Top 10 საინტერესო ამბავი
access_time2020-11-27 21:00:33
დღის Top 10 საინტერესო ამბავი: 1.„მარტში რესტორნების სასაფლაოს მივიღებთ, მათი 90% ვეღარ გაიხსნება“ - რესტორატორთა ასოციაცია მთავრობის გადაწყვეტილებით, 28 ნოემბერი - 31 იანვრის ჩათვლით რესტორნები და კვების ობიექტები მთლიანად გატანის სერვისზე გადადიან. „რესტორატორთა ასოციაციის” ხელმძღვანელი კოტე გაბრიჩიძე „კომერსანტთან“...

„ყოველი დაკეტილი დღე 10 მილიონიანი ზარალია“ - სავაჭრო ცენტრები ფუნქციონირების შეზღუდვის 15 დეკემბერიდან მოხსნას ითხოვენ

„ყოველი დაკეტილი დღე 10 მილიონიანი ზარალია“ - სავაჭრო ცენტრები ფუნქციონირების შეზღუდვის 15 დეკემბერიდან მოხსნას ითხოვენ
access_time2020-11-27 16:15:35
თბილისში არსებული დიდი სავაჭრო ცენტრების ხელმძღვანელების განცხადებით, მთავრობის მიერ გამოცხადებულმა ე.წ. ლოკდაუნმა ისინი მწარე რეალობის წინაშე დააყენა, ყოველი დაკეტილი დღე 6 ცენტრისთვის 10 მილიონი ზარალია. თბილისში არსებული დიდი სავაჭრო ცენტრების წარმომადგენლები პრემიერმინისტრსა და ანტიკრიზისულ საბჭოს მიმართავენ. ეს სავაჭრო ცენტრებია: გალერეა თბილისი;თბილისი მოლი;ისთ ფოინთი;თბილისი ცენტრალი;ქარვასლა;სითი...

„ფინანსთა სამინისტროს აქილევსის ქუსლია დავების საბჭო, ის როგორც დამოუკიდებელი ინსტიტუტი არ არსებობს“ - პაატა შურღაია

„ფინანსთა სამინისტროს აქილევსის ქუსლია დავების საბჭო, ის როგორც დამოუკიდებელი ინსტიტუტი არ არსებობს“ - პაატა შურღაია
access_time2020-11-27 18:00:38
ცვლილებები საქართველოს საგასახადო კოდექსში - რას მოიცავს დღგ-ს რეფორმა და რამდენად გამარტივდება პროცედურები. რადიო კომერსანტის გადაცემაში „ჩემი აუდიტორი“ „გრანთ თორნთონის“ პარტნიორი პაატა შურღაია საუბრობს. „კარგი და მნიშვნელოვანი სიახლეა, ორი წელია უკვე გვესმის დღგ-ს ავტომატურად დაბრუნების რეჟიმის შესახებ. წინა ნაწილში საუბარი იყო ნაწილობრივი დაბრუნების შესახებ, ახლა კი სრულ დაბრუნებაზეა საუბარი. წესით მთლიანად დეფინიცია - დამატებითი...

ლევან დავითაშვილი - პურზე ფასი არ გაიზრდება

ლევან დავითაშვილი - პურზე ფასი არ გაიზრდება
access_time2020-11-27 14:45:22
საქართველოს მთავრობამ მიიღო გადაწყვეტილება პირველი ხარისხის ხორბლის ფქვილის სუბსიდირების შესახებ იმგვარად, რომ ჩვენ შევინარჩუნოთ ის ფასები, რომელიც პურის გაძვირებას თავიდან აგვაცილებს, - ამის შესახებ გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა ლევან დავითაშვილმა უწყებათაშორისი საკოორდინაციო საბჭოს სხდომის დასრულების შემდეგ, მთავრობის ადმინისტრაციაში გამართულ ბრიფინგზე განაცხადა. მინისტრის განმარტებით, პროგრამა მომავალი კვირიდან ამოქმედდება და 4 თვის განმავლობაში, 31...


მსგავსი სიახლეები

up