„ნენსკრა ჰესის“ პროექტი ქვეყნისთვის დამატებით ფისკალურ რისკებს წარმოშობს

„ნენსკრა ჰესის“ პროექტი ქვეყნისთვის დამატებით ფისკალურ რისკებს წარმოშობს

access_time2018-06-11 19:25:49

 საერთაშორისო სავალუტო ფონდი  კომპანია „ნენსკრა ჰიდროზე“ გაცემულ გარანტიებს უნიკალურ შემთხვევად განიხილავს. კერძოდ, ელექტროენერგიის გარანტირებული შესყიდვის სხვა ხელშეკრულებებისგან განსხვავებით, ნენსკრა ჰესის პროექტი ქვეყნისთვის დამატებით ფისკალურ რისკებს წარმოშობს. ანგარიშში, რომელიც არასამთავრობო ორგანიზაცია „მწვანე ალტერნატივამ“  გამოაქვეყნა, ასევე აღნიშნულია, რომ საზოგადოებისთვის დღემდე მხარეებს შორის დადებული ხელშეკრულების  მხოლოდ ნაწილია ცნობილი.


როგორც „მწავნე ალტერნატივის“ წარმომადგენელი დავით ჭიპაშვილი განმარტავს, „ნენსკრა ჰესის“ პროექტი ქვეყნისთვის სავალალო შედეგების მომტანია, რადგან საეჭვოა როგორც ხელშეკრულების დეტალები, ასევე დოკუმენტის ფარგლებში ხელისუფლების მხრიდან აღებული ვადლებულებებიც. რაც შეეხება თავად იმ გარანტიებს, რომელსაც მთავრობა პროექტის განმახორციელებელს ჰპირდება, დავით ჭიპაშვილი კომერსანტთან დეტალურად განმარტავს.


გარანტიების ჩამონათვალი ასე გამოიყურება:


1. პროექტის განმახორციელებელი კომპანიისთვის უზრუნველყოფილია კაპიტალში განსახორციელებელ ინვესტიციებზე 12.5%-იანი უკუგების შიდა განაკვეთი;


2. ხელშეკრულების მიხედვით ნაკისრი  ვალდებულებების შეუსრულებლობის შემთხვევაში, სახელმწიფოს მოუწევს თანამშრომლობის გაწყვეტა.                                                                                                                                                                                                                                       შედეგად, საქართველოს მოუწევს პროექტის განმახორციელებელი კომპანიისთვის 800 მლნ. აშშ. დოლარისა და დამატებით კაპიტალში განსახორციელებელ ინვესტიციებზე 12.5%-იანი უკუგების  შიდა განაკვეთის გადახდა  (რაც შეადგენს ქვეყნის 2016 წლის მშპ-ს 6.2%-ს, რომელსაც ემატება უკუგების შიდა განაკვეთის ოდენობით);


3. შექმნილია სპეციალური მექანიზმები, თუ როგორ უნდა უზრუნველყოს საქართველომ, რათა კომპანიის შემოსავალი დაგეგმილზე ნაკლები არ გამოვიდეს, ანუ  „ნენკსრა ჰესი“ გავა თუ არა დაგეგმილ გამომუშავებაზე,  მან შემოსავალი მაინც უნდა მიიღოს. არადა, ალბათობა, რომ დაგეგმილ გამომუშავებზე ვერ გავა არის ძალიან მაღალი, რადგან ყველა სხვა ობიექტის შემთხვევაშიც ასე მოხდა. ოღონდ სხვებისგან განსხვავებით, აქ დარჩენილი გამომუშავების მაჩვენებელი სახელმწიფომ უნდა აანაზღაუროს გაზრდილი ტარიფის სახით;


4. ელექტროენერგიის ფასი - უფრო ზუსტად, ხელშეკრულების მიხედვით „ნენსკრა ჰიდროსთვის“ დაფიქსირებულია 2019 წლის ფასები ( 0.78 ცენტზე  და 3 %-იანი ინფლაცია), აღნიშნული კი პრაქტიკულად ნიშნავს, რომ  ნენსკრა ჰესიდან ელექტროენერგიის ფასი ყოველწლიურად გაიზრდება, რადგან ის უნდა იყოს უზრუნველყოფილი სწორედ 2019 წლის ფასებით. სხვა პროექტების შემთხვევაში კი ფასები 10 წლის განმავლობაში არის ფიქსირებული და არა მზარდი, მითუმეტეს, ნენსკრას ვითარებაში ეს ფასები მზარდი იქნება 36 წლის განმავლობაში;


5. სავალუტო რისკები - სავალუტო ფონდის ანგარიშში აღნიშნულია, რომ ყველა  ვალდებულება მთავრობას აღებული აქვს აშშ. დოლარში და შესაბამისად, კურსის ცვლილებებიც დამატებით საფრთხეებად არის შეფასებული;


6. საქართველოს თავის თავზე აქვს აღებული ჰიდროლოგიურ მშენებლობასთან დაკავშირებული რისკებიც. ე.ი. რამე რომ ჩამოინგრას, მთავრობა აანაზღაურებს;



7. დამატებითი გამოწვებაა ისიც, რომ პროცესებში არ მონაწილეობს სემეკი (საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისია), რომელმაც რეალურად უნდა შექმნას ბაზარი. საბოლოო ჯამში გვექნება ბევრი დენი და ნაცვლად იმისა, რომ მისი ფასი დაარეგულიროს ბაზარმა, ნაკისრი ვალდებულებების გამო, ყველაფრის მიუხედავად მაინც მაღალი ფასი გვექნება;


8. უცნობია რა ეტაპზეა ახლა პროექტი. ვიცით მხოლოდ ის, რომ ორმა ბანკმა დაამტკიცა სესხი , თუმცა მათი გაცემა არ მომხდარა. რადგან საქართველომ აიღო ყველა რისკი თავის თავზე, პროექტის განმახორციელებს არანაირი რისკი არ რჩება, ანუ არაფერს კარგავს არც ის და არც ბანკები. ზუსტად ამიტომ აქცევს სავალუტო ფონდიც აღნიშნულ პროექტს ასეთ ყურადღებას და ამ ყველაფრის გამო უწოდეს მას „უნიკალურს“.


დავით ჭიპაშვილის თქმით, როგორც სავალუტო ფონდის ანგარიშშია აღნიშნული, არსებული რისკებისგან თავის ასაცილებლად  ერთადერთი გამოსავალი კაბალური ხელშეკრულებების ერთიან-ჩარჩო სისტემაში მოქცევაა.


„გარდა იმისა, რო ყველა ეს ხელშეკრულება ერთიან სისტემაში უნდა მოექცეს, აღსანიშნავია, რომ საქართველოს ყველა ჰესის აშენებისთვის ხელშეკრულებების (სულ 82) მიხედვით, ჯამში აღებული აქვს 8.6 მლრდ. აშშ დოლარის ვალდებულებები, რაც 2016 წლის მშპ-ს 66 %-ია. ისმის რიტორიკული კითხვა როგორ აპირებს ქვეყანა იმ თანხის გადახდას, რაც ორი საქართველოს ბიუჯეტის ოდენობისაა?“- განმარტავს ჭიპაშვილი.


რაც შეეხება მეორე მხარის პოზიციას, საქართველოს საპარტნიორო ფონდი, რომლის ერთ-ერთი პროექტიცაა სწორედ „ნენკსრა ჰესი“,  საერთაშორისო სავალუტო ფონდს ასე პასუხობს:


„ნენკსრა ჰესის პროექტი მართლაც უნიკალური პროექტია, რომელიც საჭიროებდა მთავრობის მხრიდან განსხვავებულ მიდგომას. ეს არის  ყველაზე მაღალ კაშხლიანი და დიდი ტევადობის წყალსაცავის მქონე მარეგულირებელი სადგური, რომლის ამოცანაცაა ენერგოდამოუკიდებლობა და ენერგოუსაფრთხოება. ამასთან, ეს არის ენერგეტიკაში პირველი ე.წ. Built – Own – Transfer (BOT) ტიპის პროექტი, ანუ ინვესტორი ააშენებს სადგურს საკუთარი სახსრებით და მხოლოდ დროებით ფლობს მას. 36 წლის შემდეგ ის ვალდებულია დაუბრუნოს საქართველოს სახელმწიფოს „ნენსკრა ჰესი“ ყოველგვარი ანაზღაურების გარეშე, გამართულ მდგომარეობაში. ყოველივეს გათვალისწინებით, სახელმწიფომ მიზანშეწონილად ჩათვალა მეტი გარანტიები გაეცა პროექტის განხორციელებისთვის, რასაც ითხოვდა არა მხოლოდ ინვესტორი, არამედ პროექტში საერთაშორისო საფინანსო ინსტიტუტები (EBRD, EIB, ADB, KDB)“.


როგორც საპარტნიორო ფონდში განგვიმარტეს, საერთაშორისო სავალუტო ფონდი ზოგადად ძალიან კონსერვატიული ორგანიზაციაა, რითაც აიხსნება მისი მიდგომებიც კონკრეტულად „ნენსკრა ჰესთან“ მიმართებაშიც.


„სავალუტო ფონდის  ძირითადი ამოცანაა  ქვეყნის ფულად-საკრედიტო და მონეტარული პოლიტიკის მონიტორინგის საფუძველზე გასცეს რეკომენდაციები ფინანსური სტაბილურობის სფეროში. აღნიშნული ფონდი ზოგადად ყველა ჰიდრო ელექტრო სადგურზე (მიუხედავად მათი ზომისა) გაცემულ ელ.ენერგიის გარანტირებული შესყიდვის ხელშეკრულებას აფასებს, როგორც პოტენციური ფისკალური რისკის წყაროდ. გარანტირებული შესყიდვის კონტრაქტების მექანიზმმა უაღრესად დადებითად იმოქმედა დარგის განვითარებაზე და საქართველოს საკუთარი ენერგო რესურსებით უზრუნველყოფის ამაღლებაზე, თუმცა ეს ეტაპი დასრულდა. ამჟამად მზადდება ენერგეტიკული ბაზრის დერეგულირების რეფორმა , რომელიც ჩაანაცვლებს გარანტირებული შესყიდვების კონტრაქტების პრაქტიკას“,- აღნიშნავენ საპარტნიორო ფონდში.


საკითხის მეტად დაზუსტებითვის, „კომერსანტი“ თავად კომპანია „ნენკსრა ჰიდროსაც“ დაუკავშირდა. როგორც კომპანიაში განგვიცხადეს, საპარტნიორო ფონდის განმარტება და პასუხი სრულად ამომწურავია და დასამატებელი არაფერია.



სალომე ლემონჯავა

 

 

 

 

 

 

 

 





ირაკლი ყიფიანი: როდესაც ლარი ასე მკვეთრად უფასურდება, პრობლემა მთავრობის ეკონომიკურ გუნდში და მის პოლიტიკაშია, ვიდრე ეროვნული ბანკის მიერ გატარებულ ღონისძიებებში

ირაკლი ყიფიანი: როდესაც ლარი ასე მკვეთრად უფასურდება,  პრობლემა  მთავრობის ეკონომიკურ გუნდში და მის პოლიტიკაშია, ვიდრე ეროვნული ბანკის მიერ გატარებულ ღონისძიებებში
access_time2019-07-23 16:30:11
 „იმ პირობებში, როდესაც ლარი ასე მკვეთრად უფასურდება,  პრობლემა  მთავრობის ეკონომიკურ გუნდში და მათ მიერ განხორციელებულ პოლიტიკაშია, ვიდრე ეროვნული ბანკის მიერ გატარებულ ღონისძიებებში,“— ასე ეხმაურება ეკონომიკის ექსპერტი ირაკლი ყიფიანი ლარის კურსის ბოლოდროინდელ არასტაბილურობას. მისი განმარტებით, რეალურად, ეროვნული ბანკის ფუნქციაა ფასების სტაბილურობა და  ეკონომიკის  ინფლაციური პროცესებისგან დაცვა....

კომპანია „ფრანს ავტო“ საქართველოს მთავრობისთვის 135 თეთრი ფერის Renault Duster-ს რუმინეთიდან ჩამოიყვანს

კომპანია „ფრანს ავტო“ საქართველოს მთავრობისთვის 135 თეთრი ფერის Renault Duster-ს რუმინეთიდან ჩამოიყვანს
access_time2019-07-23 15:30:15
საქართველოს მთავრობა 135 თეთრი ფერის Renault Duster შეისყიდის. ამის შესახებ კომერსანტს კომპანია „ფრანს ავტოს“ გაყიდვებისა და ლოგისტიკის ხელმძღვანელმა განუცხადა. თამარ მეტრეველის თქმით, მანქანებს კომპანია ევროპიდან, კერძოდ კი რუმინეთიდან ჩამოიყვანს. ავტომობილის ძირითადი ტექნიკური მახასიათებლები კი შემდეგნაირია: ძრავა 1,6,  115 ცხენის ძალა, გადაცემათა კოლოფი - 6-სიჩქარიანი მექანიკა, 4X4, მაქსიმალური სიჩქარე – 163 კილომეტრია...

Bloomberg-ზე 1 დოლარი 2,9000 ლარად ივაჭრება

Bloomberg-ზე 1 დოლარი 2,9000 ლარად ივაჭრება
access_time2019-07-23 13:16:07
Bloomberg-ის სავაჭრო პლატფორმაზე 13:00 საათზე ერთი დოლარი 2,900 ლარად ივაჭრება. საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გუშინ დადგენილი კურსით, დღეს ერთი აშშ დოლარის ოფიციალური ღირებულება 2.8831 ლარია. რაც შეეხება ევროს, მისი კურსი 3.2357 ლარია. ეროვნული ბანკი ახალ კურსს დღეს 17:00 საათზე გამოაქვეყნებს.აღსანიშნავია, რომ დღეს დილით, 11 საათისთვის Bloomberg-ის სავაჭრო პლატფორმაზე ერთი დოლარი 2.8900 ლარად...

4Hospitals - საიმედო პარტნიორი

4Hospitals - საიმედო პარტნიორი
access_time2019-07-23 10:30:06
4Hospitals წარმოადგენს სამედიცინო პროდუქციის და სერვისის მიმწოდებელ კომპანიას კლინიკებისათვის. კომპანია 5 წლის წინ დაარსდა და დღეს უკვე მრავალი გლობალური ბრენდის წარმომადგენელია საქართველოში და ახლა უკვე - სომხეთშიც. კომპანია 1000-ზე მეტი დასახელების სამედიცინო პროდუქტს აწვდის საქართველოს 100 მეტ კლინიკას, რომელთა მომხმარებელია მრავალი ექიმი და მათი მეშვეობით ასეულ ათასობით პაციენტი. დაარსების დღიდან კომპანიამ...

აშშ-მ თურქეთი წინააღმდეგ სანქციების დაწესება დაიწყო

აშშ-მ თურქეთი წინააღმდეგ სანქციების დაწესება დაიწყო
access_time2019-07-22 20:00:40
“ვაშინგტონმა აუკრძალა ანკარას მონაწილეობა გამანადგურებლის F-35-ის შექმნის და წარმოების პროგრამაში. ამის მიზეზია თურქეთის მიერ რუსული საზენიტო კომპლექსების ს-400-ის ყიდვა,“  - ნათქვამია თეთრი სახლის ოფიციალური განცხადებაში. დოკუმენტში წერია, რომ ამერიკული სამხედრო თვითმფრინავების გამოყენება რუსულ სადაზვერვო ტექნიკასთან გვერდით დაუშვებელია, რადგანაც ამ ტექნიკის ერთ-ერთი ამოცანა არის სწორედ F-35-ს საბრძოლო მახასიათებლებზე ინფორმაციის...


მსგავსი სიახლეები

up