პანდემიის გამო არანორმალური ტემპით მთელ მსოფლიოში მხოლოდ ლარი უფასურდება

პანდემიის გამო არანორმალური ტემპით მთელ მსოფლიოში მხოლოდ ლარი უფასურდება

access_time2020-03-26 13:00:57

მსოფლიოს 160 ქვეყანას შორის, ლარი გაუფსურებით პირველ ადგილზეა. რეგიონში გაუფასურების უპირობა ,,ლიდერია“ საქართველოს მეზობლების ვალუტებს შორისაც, 18 მარტიდან ყველაზე მეტად სომხური დრამი გაუფასურდა (1.2%), რაც ლარის გაუფასურების ტემპზე თექვსმეტჯერ ნაკლებია. თურქული ლირის ფასი ამავე პერიოდში თითქმის არ შეცვლილა (0.0%), ხოლო დანარჩენი მეზობლების ვალუტები - გამყარდა. ხელისფულება ამბობს, რომ გაუფასურება კორონავირუსის ბრალია და საქართველო ამ მხრივ ვერ იქნება გამონაკლისი, თუმცა ციფრები, სრულიად საპირისპიროს ამტკიცებს და მთავრობას აშკარა ტყუილში ამხელს.


24 მარტის მონაცემებით, ბოლო 7 დღეში ლარი მსოფლიოს 160-მდე ვალუტას შორის ყველაზე მეტად გაუფასურდა. ლარის ფასი აშშ დოლართან მიმართებაში თითქმის 20%-თ შემცირდა (19.8%), რაც ბევრად აღემატება ყველა სხვა ვალუტის გაიაფების ტემპს. ლარის შემდეგ მეორე ადგილზე გაუფასურებით ინდონეზიური რუპიაა (7.2%), ხოლო მესამეზე - ზამბიური კვაჩა (5.5%).


პირველი მარტიდან ლარზე მეტად ჯამში მხოლოდ მექსიკური პესო გაიაფდა (21.2%). ლარის შემდეგ, გაუფასურებით მსოფლიოში მესამე ადგილზე კოლუმბიური პესოა (15.8%), ხოლო მას მოსდევს რუსული რუბლი და ნორვეგიული კრონა (ორივე 15.2%-თ). ამ ქვეყნების ეკონომიკა მჭიდროდაა დაკავშირებული ნავთობის მოპოვებასთან და მათი ვალუტების გაიაფებაც დიდწილად ნავთობის ფასის მკვეთრ კლებას უკავშირდება.


რუსეთის გარდა, საქართველოს მეზობლების ვალუტებს შორის პირველი მარტიდან არც ერთი ვალუტა არ გაიაფებულა 3.7%-ზე მეტით, რაც ლარის გაუფასურების მაჩვენებელზე ხუთჯერ ნაკლებია. თუმცა ისიც უნდა ითქვას, რომ ბოლო დღეებში ბურლიც გამყარების გაზას დაადგა, ისევე როგორც თურქული ლირა. საკმაოდ მყარად გამოიყურება უკრაინული გრივა და მოლდოვური ლეიც.


საქართველოს ეროვნული ვალუტა დოლართან მიმართებით ბოლო ერთი თვის განმავლობაში (2 მარტიდან 25 მარტამდე) თითქმის 66 პუნქტით, 2,79-დან 3,44 ნიშნულამდე გაუფასურდა. 23,6%-იანი ვარდნის მთავარ მიზეზად კორონავირუსი და ამის შედეგად, შენელებული ეკონომიკური ზრდა სახელდება.


„მთელს მსოფლიოში და მათ შორის ჩვენს რეგიონში ხდება ეროვნული ვალუტების დევალვაცია და რა თქმა უნდა, ლარი ვერ იქნებოდა გამონაკლისი იმიტომ, რომ ჩვენ არ ვიმყოფებით იზოლირებულ კუნძულზე, ჩვენ ვართ გლობალური მსოფლიოს ნაწილი“, - განაცხადა ეკონომიკის მინისტრმა ნათია თურნავამ.


იზოლირებულ კუნძულზე არ იმყოფება აზერბაიჯანი, მაგრამ მისი ეროვნული ვალუტა მყარად 1,70-იან ნიშნულზეა, თურქული ლირაც კი, რომელიც საქართველოს მეზობელ ქვეყნებს შორის ყველაზე მგრძნობიარე ვალუტად შეიძლება ჩაითვალოს, უმნიშნელოდ თმობს. საკმაოდ მყარად გამოიყურება სომხური დრამი, რომელიც ბოლო წლებში არც ერთი კრიზისის დროს არ გაუფასურებულა.


არადა, საქართველოს მთავრობა და ეროვნული ბანკის წარმომადგენლებიც, ირწმუნებიან, რომ გაუფასურება, კორონავირუსს და რეგიონის ქვეყნებში მიმდინარე დევალვაციას უკავშირდება. შესაბამისად, ერთნაირად ზარალდება ყველა ეკონომიკა, მათ შორის, საქართველოსიც.


ახალი ეკონომიკური სკოლის დამფუძნებელი, პაატა შეშელიძე ამბობს, რომ მიდგომები, რომელიც მთავრობას და ეროვნულ ბანკს აქვთ, უფრო ღრმა კრიზისში შეიყვანს ქვეყნის ეკონომიკას.


,,როგორც ყოველთვის იტყუება ხელისფულება და რატომ გვიკვირს? რა ნაბიჯები უნდა გადადგან კითხვაც კი არ უნდა დაისვას. უბრალოდ, უნდა შეწყვიტონ მავნებლობა. აქ რამე დიდი ეკონომკური საიდუმლო კი არ იმალება. თვითონ ზრდიან ფულის მასას გადაჭარბებული ხარჯის გამო და რომ არ მოხდეს გაუფასურება, ეს უნდა შეწყვიტონ. ფულის მოცულობა მატულობს იმისათვის, რომ სახელმწიფო ხარჯები დაიფაროს.


ახლა ორმხრივად ნეგატიური ეფექტი გვაქვს. ეროვნული ბანკი, ერთი მხრივ, ვითომ ხარჯავს რეზერვებს, მეორე მხრივ კი, ზრდის ფულის მასას მიმოქცევაში. ეს არის გიჟის აქტივობა და მეტი არაფერი. ისინი ან იძულებელნი არიან, დაჰყვნენ მთავრობის ბრძანებებს, ან კომპეტენცია არ ჰყოფნით“, - განუცხადა შეშელიძემ ,,რეზონანსს“.


როვნული ბანკის ყოფილი ვიცე-პრეზიდენტი მერაბ კაკულიაც ადასტურებს, რომ ლარს არასოდეს ისე არ გასჭირვებია, როგორც დღეს, განსაკუთრებით, ბოლო ერთი კვირის განმავლობაში.


ჩვენი ვალუტა პრაქტიკულად, ერთ-ერთი ლიდერია მსოფლიო ვალუტებს შორის, რომელმაც დროის მცირე შუალედში ასეთი დევალვაცია განიცადა. ჩვეულებრივ სიტუაციაშიც კი არის განცდა, რომ ლარს ყველაფერი შეიძლება მოუვიდეს და მით უმეტეს, როდესაც ასეთი ცნობები მოდის არა მხოლოდ საქართველოდან, არამედ გარეშე სამყაროდან“, - განაცხადა კაკულიამ და დასძინა, რომ საქართველში პანდემიის აღქმა გაცილებით ემოციური და მძაფრია, ვიდრე რეალობაა.


როცა ხელისუფლება ამბობს, რომ ლარის გაუფასურება, მხოლოდ გარე ფაქტორებს უკავშირდება, ეს უცოდინარობაა ან რაღაცის დაფარვის მცდელობა, - ასე აფასებს, ხელისუფლების განცხადებებს და ლარის კურსის ირგვლივ აჟიოტაჟს ეკონომისტი მიხეილ ჯიბუტი.


მიზეზი ლარის კურის გაუფასურებას ყოველთვის აქვს ორი: ერთი - საგარეო, ამ შემთხვევაში ნავთობის ფასი. მეორე კი - შიდა, რომელიც პირდაპირპროპორციულია საქართველოს ეკონომიკური მდგომარეობისა. დეტალები ხელისუფლებამ უნდა გაამხილოს, ოღონდ სიმართლე. როცა მთავრობა ამბობს, რომ ლარის გაუფასურება მხოლოდ გარე ფაქტორებს უკავშირდება, ეს ან უცოდნარობაა, ან რაღაცის დაფარვის მცდელობა.


ლარის კურსის შესანარჩუნებლად სავალუტო ინტერვენციების პოლიტიკა რეზერვების უშედეგო ხარჯვაა, თუ არ მოხდა სახელმწიფო ბიუჯეტის ძირეული გადახედვა საგანგებო მდგომარეობის გამოწვევების შესაბამისად. ამ ვითარებაში უნდა მივიღოთ საგანგებო ბიუჯეტი.


მთავრობამ კონცენტრაცია უნდა მოახდინოს რამდენიმე მიმართულებით:


1. კორონავირუსის ინფექცის შეჩერება, შემცირება, მოსპობა;

2. სასურსათო უსაფრთხოების უზრუნველყოფა: სურსათის ფიზიკური და ეკონომიკური ხელმისაწვდომობა და ამ ამოცანიდან გამომდინარე სხვა აქტივობები;

3. ელექტრონული მთავრობის ფუნქციონირების სისტემის სრულყოფა, ქვეყნის ინტერნეტიზაციის გაზრდა და კიბერუსაფრთხოების სისტემის შექმნა (ეს უკანასკნელი 2019 წლის შემოდგომის გამოცდილების ფონზე ზეაქტუალურია - მით უმეტეს „შინმჯდომი საზოგადოების“ დროს);

4. ეკონომიკური პოლიტიკის კორექტირება მინიმუმ ორვარიანტიანი სცენარისთვის (პირველი - ეკონომიკური ზრდის შემცირების შეკავება, მეორე - ეკონომიკური კრიზისის დაძლევა - ეს უკანასკნელი საგანგებო მდგომარეობის ერთვიან პერიოდს არ ეხება)“, - განაცხადა ,,რეზონანსთან“ მიხეილ ჯიბუტმა.


მთავრობა, რასაკვირველია, არაფერს აკეთებს და შესაბამისად, მიუხედავად 40-მილიონიანი სავალუტო ინტერვენციისა ლარის კურსი 3,50-ს გადასცდა.



გაზეთი „რეზონანსი“




ნათია თურნავა - მაისიც ძალიან მძიმე იქნება, ივნისიც და წლის ბოლოს ნავარაუდევია ეკონომიკის სერიოზული ვარდნა, ისევე როგორც მთლიანად მსოფლიოში

ნათია თურნავა - მაისიც ძალიან მძიმე იქნება, ივნისიც და წლის ბოლოს ნავარაუდევია ეკონომიკის სერიოზული ვარდნა, ისევე როგორც მთლიანად მსოფლიოში
access_time2020-05-30 15:49:21
მაისიც ძალიან მძიმე იქნება, ივნისიც და ზოგადად, წლის ბოლოს ნავარაუდევია ეკონომიკის სერიოზული ვარდნა, - ამის შესახებ ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრმა ნათია თურნავამ ჟურნალისტებს განუცხადა, რითაც გამოეხმაურა “საქსტატის” მონაცემებს აპრილში ეკონომიკის 16.6%-იან ვარდნასთან...

ბაზარზე ლუდის პირველი ქართული ბრენდი ბრუნდება - „ზედაზენის“ ახალი პროდუქტი

ბაზარზე ლუდის პირველი ქართული ბრენდი ბრუნდება - „ზედაზენის“ ახალი პროდუქტი
access_time2020-05-30 15:00:14
„ზედაზენი“ ახალ პროდუქტს უშვებს. საუბარია ლუდის პირველ ქართულ ბრენდზე „ აიაზე“, რომელიც ბაზარზე...

ახალბედა მილიარდერები, რომლებმაც COVID-19-ის კრიზისით იხეირეს

ახალბედა მილიარდერები, რომლებმაც COVID-19-ის კრიზისით იხეირეს
access_time2020-05-30 17:00:54
გლობალურმა პანდემიამ მსოფლიოს დიდ ნაწილში მასშტაბური ნეგატიური ცვლილებები გამოიწვია, თუმცა, ყველაფერს აქვს თავისი დადებითი მხარეც. პანდემიის გამო, 2020 წლის Forbes-ის მილიარდერთა რეიტინგის ახალი178 წევრიდან ნაწილმა დიდი სარგებელი ნახა. მათ შორის არიან: ლარი სიანდონ ჩენი ქონება: $4.5 მილიარდი ქვეყანა: ჩინეთი ლარი ჩენი GSX Techedu-ის დამფუძნებელი და...

"თვეში 200-ლარიან დახმარებას ვერ აიღებს პირი,ვისაც დამსაქმებელმა ანაზღაურება აპრილში ან მაისში ჩაურიცხა"-როგორ გაიცემა ფულადი დახმარებები

access_time2020-05-30 14:00:19
ოპოზიცია ხელისუფლებას უკვე დიდი ხანია მწვავედ აკრიტიკებს - უმუშევრად დარჩენილებისთვის და თვითდასაქმებულებისთვის მიზერულმა (200-300 ლარიანი) თანხებმაც უსაშველოდ დაიგვიანაო. დავა გაგრძელდა 29 მაისსაც, როცა ოპოზიციის მიერ დაბარებული პრემიერი პარლამენტში მივიდა. სწორედ 29 მაისს დაანონსდა - თვითდასაქმებულებისთვის 300-ლარიანი დახმარების ჩარიცხვა დაიწყოო. ვინ მიიღო, ვინ არ მიიღო და ვინ საერთოდ ვერ მიიღებს? რა ეტაპზეა ფულადი დახმარებების...

კავშირი მოწევას და კოვიდ-19-ს შორის - ნიუ-იორკელი მეცნიერების ახალი კვლევა

კავშირი მოწევას და კოვიდ-19-ს შორის - ნიუ-იორკელი მეცნიერების ახალი კვლევა
access_time2020-05-30 13:00:33
ფრანგ მეცნიერთა ერთი მცირე ჯგუფის ჰიპოთეზა, თითქოს თამბაქოს მოწევა შეიძლება ადამიანს ახალი კორონავირუსისგან იცავდეს, მალევე გაბათილდა. მას თავისთავად ბევრი ლიმიტი გააჩნდა და კრიტიკას ვერ უძლებდა. თუმცა, ამ საკითხზე არცერთ სხვა კვლევას, ან პუბლიკაციას, რომელიც...


მსგავსი სიახლეები

up