„მცირე მთავრობა“ კი არ შემცირდა, გაიზარდა - დარგის სპეციალისტები „ქამრების შემოჭერის“ ერთი წლის შედეგებს აფასებენ

„მცირე მთავრობა“ კი არ შემცირდა, გაიზარდა - დარგის სპეციალისტები „ქამრების შემოჭერის“ ერთი წლის შედეგებს აფასებენ

access_time2019-07-09 09:00:50

„ჩვენი კონცეფცია არის მცირე მთავრობა” - ეს განცხადება საქართველოს პრემიერ-მინისტრმა მამუკა ბახტაძემ დაახლოებით ერთი წლის წინ (2018.06.17) გააკეთა.


მისივე თქმით „მცირე მთავრობა არ ნიშნავს მხოლოდ სამინისტროების რაოდენობის შემცირებას, არამედ ეს გულისხმობს ეკონომიკაში ხარჯის წილის შემცირებასაც:


„ესაა კონცეფცია, თუ რა წილი უნდა ჰქონდეს მთავრობის ხარჯს მთლიან შიდა პროდუქტში, მთლიან ეკონომიკაში. ამ კუთხით ჩვენ გვაქვს მნიშვნელოვანი პროგრესი. წელს საორიენტაციოდ ხარჯი ამ მიმართულებით გვექნება მთლიანი შიდა პროდუქტის 4,2 – 4,3%. „მცირე მთავრობის კონცეფცია გულისხმობს მთავრობის ზომის შემცირებას ეკონომიკასთან მიმართებაში ისე, რომ ის არ აღემატებოდეს მშპ-ს 3,9 %...,- აცხადებდა მამუკა ბახტაძე.


როგორც ხედავთ, თავის დროზე „ქამრების შემოჭერის“ მთავარი მიზანი ბიუროკრატიის შემცირება გახლდათ. შედეგად დაზოგილი თანხით, ანუ 100-120 მილიონი ლარი სოციალურ პროგრამებზე უნდა დახარჯულიყო.


რა ხდება ერთი წლისა და ერთი თვის შემდეგ ? – „კომერსანტი“ მამუკა ბახტაძის ამბიციური დაპირების გადამოწმებას შეეცადა.


„ბახტაძის „მცირე მთავრობა“ კი არ შემცირდა, გაიზარდა“  - ასე აფასებენ დარგის სპეციალისტები დღეს არსებულ ვითარებას. სანამ მათ შეფასებებს გაგაცნობთ, მანამდე ციფრებით გაჩვენებთ, როგორ და რატომ გაიზარდა სამთავრობო ხარჯები.



(წყარო: საქსტატი, შემოსავლების სამსახური)



ეს მაჩვენებლები, ეკონომიკის დოქტორი ირაკლი მაკალათიას თქმით, ცალსახად მიუთითებს სამთავრობო ხარჯების ზრდის ტენდენციაზე. შესაბამისად, ერთი წლის წინ მამუკა ბახტაძის მიერ  გაცემულ დაპირებას ტყუილს უწოდებს და ამბობს, რომ ქვეყანა ახლა კიდევ უფრო რთულ მდგომარეობაშია:


„სტატისტიკა აჩვენებს, რომ ციფრები ყველა მნიშვნელოვანი მიმართულებით (რის მიხედვითაც სამთავრობო ხარჯები იზომება) გაზრდილია და ეს ტენდენცია გრძელდება. აქვე განვმარტავ, რომ ე.წ. ზედა ჭერი 3.9 % სინამდვილეში გახლავთ შრომის ანაზღაურების წილი  მშპ-თან მიმართებაში და არა სახელმწიფო ხარჯი, ამიტომ ბახტაძის კონცეფცია არასწორია. თუმცა ნებისმიერ შემთხვევაში, ვხედავთ რომ სტატისტიკა შემცირების მაგივრად იზრდება, მათ შორის აბსოლუტურ მაჩვენებელთა მიმართებაშიც, რაც ძალიან ცუდია. ანუ, ბახტაძის მცირე მთავრობა კი არ შემცირდა, გაიზრდა“.


სამთავრობო ხარჯვითი ნაწილის ზრდის პარალელურად, ირაკლი მაკალათია სამომავლო პერსპექტივებსაც  უარყოფითად აფასებს და ამბობს, რომ შესაძლოა ციფრები კიდევ უფრო მეტად გაიზარდოს. ამ პროცესების შეჩერების ერთადერთ ალტერნატივად კი ხელისუფლების მიერ ეკონომიკური აქტივების კერძო სექტორისთვის გადაცემაში ხედავს.


„გვაქვს ორი სექტორი - კერძო და სახელმწიფო. პირველი ქმნის დოვლათს და მეორე ამ დოვლათს ხარჯავს. რაც უფრო მეტს ხარჯავს სახელმწიფო, მით მეტი მიაქვს ბიზნესიდან, მით უფრო მეტი აკლდება ბიუჯეტს და ა.შ. ხარჯვითი სისტემის შემცირება ისეთი მარტივი არაა, როგორც დღეს ხელისუფლება აფასებს -  სამინისტროები გავაუქმეთ და ხალხიც სახლში გავუშვით... ყველაზე მნიშვნელოვანია სახელმწიფო მფლობელობაში ეკონომიკური აქტივები გათავისუფლდეს. გადაინაცვლოს კერძო სექტროში, რომლის წილიც ეკონომიკაში უნდა გაიზარდოს. ასე ვითარდება  მცირე მთავრობა, ჩვენთან კი არსებულის საპირისპირო ხდება“,- განმარტავს ირაკლი მაკალათია.


ირაკლი მაკალათიას პოზიციას იზიარებს ეკონომისტი ვახტანგ ხომიზურაშვილიც. მისი თქმით, სამინისტროების შემცირება გამართლებული პროცესია და ასევე ლოგიკურად გაბერილი შტატების შემცირებაც, თუმცა გაცილებით მნიშვნელოვანი საკითხი დაპაუზებულია  სამთავრობო ხარჯები არ შემცირებულა, შესაბამისად, ქვეყნის ეკონომიკას არაეფექტიანია და ბახტაძის დაპირებაც მხოლოდ დაპირებად დარჩა.


„ყველა განვითარებულ ქვეყანაში მთავრობის ზომა ეკონომიკასთან მიმართებაში 1.5-2 %-მდეა შემცირებული, ჩვენთან კი ციფრი გაცილებით მაღალია. ამიტომ არანაირი მნიშვნელობა არ აქვს 10-ის მაგივრად 8 სამინისტრო გვექნება, თუ უფრო ნაკლები. როდესაც ხარჯვითი ნაწილი კვლავინდებურად მაღალია, ესე იგი ყველა მიმართულება არასწორად ვითარდება“.


რაც შეეხება სახელმწიფო უწყებების შემცირების ნაწილს, ხომიზურაშვილის განმარტებით,  რაოდენობრივი ცვლილება ხარისხზე არ აისახება.


„ვითომ შემცირდა სამინისტროები, მაგრამ არც ესაა მნიშვნელოვანი, როდესაც მათი უმრავლესობა არაეფექტიანად მუშაობს. უწყებებს ერთმანეთთან არ აქვთ კომუნიკაცია, პრობლებაა პროფესიონალი კადრების... როდესაც ეროვნული ბანკი მჭიდრო კონტაქტში უნდა იყოს ფინანსთა სამინისტროსთან, გვაქვს საპირისპირო რეალობა და ეს პირდაპირ აისახება არსებულ ვითარებაზეც. ცალკე საკითხია ეკონომიკური სტრატეგიული გეგმის არარსებობაც. ჯამში ეს გვაძლევს არაეფექტიანობას და როდესაც მთავრობა ამგვარად მუშაობს, იქ საქმე ცუდადაა“, - აღნიშნავს ვახტანგ ხომიზურაშვილი.


როგორც ერთი წლის სტატისტიკა აჩვენებს, ციფრებსა და ეკონომიკურ მაჩვენებლებში სამთავრობო ხარჯები არ შემცირებულა. ბახტაძის დაპირებიდან ჯერჯერობით სიმართლე აღმოჩნდა სამინისტროთა გაუქმებისა და შეერთების ნაწილი. კერძოდ, სახელმწიფო უწყებები 13-დან 10-მდე შემცირდა. შეგახსენებთ:


  • ოკუპირებული ტერიტორიებიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა, განსახლებისა და ლტოლვილთა სამინისტრო გაუქმდა.(ამ სამინისტროს ფუნქციები - დევნილთა განსახლების საკითხები - რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს, მიგრაციის საკითხები – შინაგან საქმეთა სამინისტროს, სოციალური პოლიტიკის საკითხები კი შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს გადაეცემა);
  • კულტურისა და სპორტის სამინისტრო  განათლების სამინისტროს შეუერთდა;
  • სასჯელაღსრულებისა და პრობაციის სამინისტრო - იუსტიციის სამინისტროსთან გაერთიანდა;
  • სივრცითი განვითარების კომპონენტი ეკონომიკის სამინისტროდან ინფრასტრუქტურის სამინისტროში გადავიდა;
  • 2014 წელს შექმნილი რელიგიის საკითხთა სახელმწიფო სააგენტო შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში ერთადერთი უპორტფელო სახელმწიფო მინისტრის დაქვემდებარებაში მოექცა. 


აქვე შეგახსენებთ, რომ მამუკა ბახტაძის პრემიერობის დროს დაანონსებული „ქამრების შემოჭერა“ პირველი შემთხვევა არ ყოფილა. მანამდე, 2017 წლის ნოემბერში, უკვე ყოფილმა პრემიერ-მინისტრმა გიორგი კვირიკაშვილმაც სცადა მთავრობის შემცირება. მის შემთხვევაშიც ცვლილება სამინისტროების რაოდენობრივ კლებაზე აისახა — 16-დან 13-მდე. 

 

სალომე ლემონჯავა




დღის Top 10 საინტერესო ამბავი

დღის Top 10 საინტერესო ამბავი
access_time2020-09-29 21:30:59
დღის Top 10 საინტერესო ამბავი: 1.  საქართველოს რომელი სექტორები და რამდენით იზარალებს მთიანი ყარაბაღის კონფლიქტით - ექსპერტები კონფლიქტები, საქართველოს ენერგოდამოკიდებულება თითქმის მთელს რეგიონზე და რუსეთ- თურქეთის ძალთა გადანაწილება - რას კარგავს საქართველო, რა რისკები აქვს ჩვენს ქვეყანას ენერგოუსაფრთხოების, ლოგისტიკისა და ვაჭრობის...

29 სექტემბერი - რეგიონში ქართული ლარი გამყარდა, თურქული ლირა და სომხური დრამი გაუფასურდა

29 სექტემბერი - რეგიონში ქართული ლარი გამყარდა, თურქული ლირა და სომხური დრამი გაუფასურდა
access_time2020-09-29 18:10:00
კორონავირუსის უარყოფითი ეფექტი რეგიონში ყველაზე მკვეთრად ქართული ლარის კურსზე აისახა, მარტის თვეში, ლარი რეკორდულად 22%-ით გაუფასურდა. წლის განმავლობაში, ქართული ლარი აშშ დოლართან მიმართებაში - 12%-ით გაუფასურდა. შედარებისთვის, დაახლოებით 16%-ით არის შემცირებული თურქული ლირა, სომხური დრამი და აზერბაიჯანული მანათი კი 2%-ის ქვემოთ მერყეობს. ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული 29 სექტემბრის ვაჭრობის შედეგად, ქართული ლარის კურსი 4 თეთრით გამყარდა და ერთი აშშ...

რა პრობლემებია მოსალოდნელი სომხეთსა და აზერბაიჯანში შესაძლო სამხედრო მობილიზაციის პროცესში?

რა პრობლემებია მოსალოდნელი სომხეთსა და აზერბაიჯანში შესაძლო სამხედრო მობილიზაციის პროცესში?
access_time2020-09-29 20:00:00
როგორც სომხეთს, ასევე აზერბაიჯანს მობილიზებისთვის საკმარისი ადამიანური რესურსები გააჩნიათ - სომხეთს 1,4 მლნ., აზერბაიჯანს კი 3,8 მლნ. ადამიანის მობილიზება შეუძლიათ.   თუმცა, შეიარაღებული კონფლიქტის ესკალაციის შემთხვევაში ნებისმიერმა ქვეყანამ რამდენიმე კითხვას პასუხი უნდა გასცეს.   პირველი - შესაძლებელია თუ არა სწრაფი გამარჯვების მიღწევა უკვე არსებული ძალებით? მეორე - შეუძლია თუ არა ქვეყანას მობილიზებული ადამიანების იარაღით, სამხედრო აღჭურვილობით,...

Forbes: ევროპის უმდიდრესმა ადამიანმა Tiffany-სთან გარიგება შეაჩერა

Forbes: ევროპის უმდიდრესმა ადამიანმა Tiffany-სთან გარიგება შეაჩერა
access_time2020-09-29 21:00:58
გასულ კვირას კომპანია LVMH-მა, რომელიც ევროპის უმდიდრეს ადამიანს ბერნარ არნოს ეკუთვნის, ამერიკულ Tiffany-სთან შესყიდვის თაობაზე მოლაპარაკებები შეაჩერა. ფაქტს წინ საფრანგეთის საგარეო საქმეთა მინისტრის ჟან კე დრიანის გამოსვლა უძღოდა, რომელიც აშშ-ს მხრიდან ფრანგულ პროდუქციაზე მაღალი ტარიფების დაწესებას ეხებოდა.   მინისტრმა არნოს გარიგების გადავადება ურჩია, მინიმუმ 2021 წლის 6 იანვრამდე. თუმცა, წყაროს ინფორმაციით, მოლაპარაკებების ჩაშლის მთავარი...

Die welt: ერდოღანი ყარაბაღში პუტინს უპირისპირდება

Die welt: ერდოღანი ყარაბაღში პუტინს უპირისპირდება
access_time2020-09-29 19:00:32
კვირას, დილის 4 საათზე, სომხეთს და აზერბაიჯანს შორის მორიგი ომი დაიწყო.   საომარი შეტაკებები ორ ქვეყანას შორის მუდმივად ხდება იმის შემდეგ, რაც 90-ანი წლების დასაწყისში ხანგძლივი და სისხლისმღვრელი ომის შედეგად, აზერბაიჯანის შემადგენლობაში მყოფი მთიანი ყარაბახის ტერიტორია სომხეთმა დაიკავა.   1994 წელს მხარეებმა ზავი გააფორმეს, თუმცა ის მუდმივად ირღვევა. ბოლოს ეს ივლისში მოხვდა, როდესაც 2 აზერბაიჯანელი ჯარისკაცი დაიღუპა, ხოლო რამდენიმე დაიჭრა. როგორც...


მსგავსი სიახლეები

up