“მიზანშეწონილია ახალი სტატისტიკური მაჩვენებლების - მანფლაციის (MUNflation) შემოღება“

“მიზანშეწონილია ახალი სტატისტიკური მაჩვენებლების - მანფლაციის (MUNflation) შემოღება“

access_time2019-02-05 14:33:39

მიზანშეწონილია ახალი სტატისტიკური მაჩვენებლების - მანფლაციის (MUNflation) შემოღება, — ამის შესახებ კომერსანტთან პროფესორი და ეკონომისტი ლადო პაპავა და თსუ-ს ანალიტიკისა და პრონოზირების ცენტრის ხელმძღვანელი ვახტანგ ჭარაია აცხადებენ და ინფლაციის გამოთვლის მეთოდოლოგიის შეცვლის აუცილებლობაზე საუბრობენ. 



მათი განცხადებით, საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური, სამომხმარებლო ფასების ინდექსის, იგივე ინფლაციის გაანგარიშებას 1992 წლიდან ახორციელებს და დღეისთვის ის 6 მსხვილი ქალაქის 1800-მდე ობიექტის მონაცემებზე დაყრდნობით იანგარიშება. ინფლაციის დაანგარიშებისთვის ბაზისად ე.წ. სამომხმარებლო კალათა გამოიყენება, რომელიც 12 სასაქონლო ჯგუფს და მასში შემავალ 305 დასახელების პროდუქტს, შესაბამისი წონების გათვალისწინებით აერთიანებს.


მიუხედავად ინფლაციის გაანგარიშების მეთოდოლოგიის სიმარტივისა და გამჭვირვალობისა, ხშირად მოსახლეობა ამ ტერმინს თავისებურად გებულობს და მხოლოდ მისთვის მნიშვნელოვანი პროდუქტების ფასის გაძვირებას (ან შემცირებას) ადარებს და როგორც წესი თავს მოტყუებულად გრძნობს. ეს პრობლემა აქტუალურია არამხოლოდ საქართველოში, არამედ ზოგადად დამახასიათებელია განვითარებადი, და უფრო მეტად ღარიბი ქვეყნებისათვის. თუმცა, უნდა აღინიშნოს რომ განვითარებულ ქვეყნებში ინფლაცია როგორც მაკროეკონომიკური პარამეტრი საკმაოდ წარმატებულად გამოიყენება და ის ასახავს იმ ქვეყნებში არსებულ რეალობას.


სამომხმარებლო კალათაში შემავალ 12 სასაქონლო ჯგუფს შორის, საიდანაც ინფლაცია იანგარიშება წარმოდგენილია: სურსათი და უალკოჰოლო სასმელები (ხვედრით წილი - 30,3%), ალკოჰოლური სასმელები, თამბაქო (6,7%), ტანსაცმელი და ფეხსაცმელი (3,6%), საცხოვრებელი სახლი, წყალი, ელექტროენერგია, აირი და სათბობის სხვა სახეები (8,5%), ავეჯი, საოჯახო ნივთები და მორთულობა, სახლის მოვლა-შეკეთება (6,4%), ჯანმრთელობის დაცვა (8,6%), ტრანსპორტი (12,6%), კავშირგაბმულობა (3,9%), დასვენება, გართობა და კულტურა (5,8%), განათლება (4,6%), სასტუმროები, კაფეები და რესტორნები (4,0%), სხვა საქონელი და მომსახურება (5,1%).



ერთი შეხედვით აღნიშნული კალათა საკმაოდ დაბალანსებულია და მოიცავს რიგითი მოქალაქისთვის საჭირო ფაქტობრივად ყველა პროდუქტს. თუმცა, საქართველოს და ასევე სხვა განვითარებადი, განსაკუთრებით კი ღარიბი ქვეყნების მოსახლეობის პრობლემას აღნიშნული სასაქონლო ჯგუფების უმრავლესობა, სამწუხაროდ, ვერ ასახავს. კერძოდ, საქართველოსთვის, სადაც მოსახლეობის 20% სიღარიბის ზღვარს მიღმა ცხოვრობს, სადაც მოსახლეობის 1/4 პენსიონერია მინიმალური შემოსავლით, სადაც ასეულობით ათასი იძულებით გადაადგილებული პირია და ა.შ. არავითარი მნიშვნელობა არ აქვს შედარებით ძვირადღირებულ ელექტროტექნიკაზე, ალკოჰოლურ სასმელებზე, თამბაქოზე, ტანსაცმელზე, ავეჯზე, აგრეთვე დასვენებასა და გართობაზე, სასტუმროების, კაფეების და რესტორნების და სხვ. მომსახურებაზე ფასების დინამიკას. შესაბამისად, ზემოთ ხსენებული კალათის ყოვლისმომცველობა ამ შემთხვევაში არა მისი უპირატესობა, არამედ სუსტი მხარეა და ის ადეკვატურად ვერ ასახავს ღარიბი და თანაც იმპორტდამოკიდებული ქვეყნის საშუალო მომხმარებლის ხარჯების სტრუქტურას.


საბოლოო ჯამში კი, დღეს მოქმედი მეთოდიკით გაანგარიშებული ინფლაციის საფუძველზე შესაძლოა მიღებულ იქნას არასრულფასოვანი, რომ არ ვთქვათ, მცდარი გადაწყვეტილებები, განსაკუთრებით, ცენტრალური ბანკების ფულად-საკრედიტო პოლიტიკის ჭრილში. კერძოდ, ხაზგასასმელია ცენტრალური ბანკის მთავარ მიზნად მოსახლეობის ნაკლებად მნიშვნელოვანი პროდუქტებით გაჯერებული სამომხმარებლო კალათის საფუძველზე გაანგარიშებული ინფლაციის მიზნობრივი მაჩვენებელი მიიჩნევა.


აქედან გამომდინარე, მიზანშეწონილია ახალი სტატისტიკური მაჩვენებლების - მანფლაციის (MUNflation) შემოღება.


მანფლაცია სამომხმარებლო კალათაში შემავალი 3 ყველაზე მნიშვნელოვანი კომპონენტის პირველი ასოების კომბინაციაა, კერძოდ: მკურნალობა/ჯანდაცვა (Medication, ხვედრით წილი - 37,5%), კომუნალური მომსახურება (Utilities, 7,5%) და კვება/სურსათი (Nutrition, 55%).


2019 წლის იანვრის მონაცემებით, წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით ინფლაციამ საქართველოში სულ 2.2 პროცენტი შეადგინა. თუმცა, ცალკე აღებული ფასები სურსათზე - 3,2 პროცენტით, ჯანდაცვაზე - 3,4 პროცენტით და კომუნალურ გადასახდელებზე კი - 1,3 პროცენტით გაიზარდა. შესაბამისად, მანფლაციის მაჩვენებელმა (წონების გათვალისწინებით) 4,01 შეადგინა, რაც თითქმის 2-ჯერ მეტია ვიდრე ოფიციალური ინფლაციის მაჩვენებელი,  ასეთია მეცნიერების მოსაზრება.


კომერსანტი





ლიბერთის და რუსთაველის თეატრის ერთობლივი ახალი სოციალური პროექტი

ლიბერთის და რუსთაველის თეატრის ერთობლივი ახალი სოციალური პროექტი
access_time2019-12-05 14:50:25
5 დეკემბერს, ლიბერთი ბანკსა და რუსთაველის თეატრს შორის ურთიერთ თანამშრომლობის მემორანდუმი გაფორმდა.  5 დეკემბრიდან, ლიბერთის სოციალური ბარათის მფლობელები, მათ შორის პენსიონრები და სახელმწიფო სოციალური სარგოს მიმღები პირები, რუსთაველის თეატრის მიერ გამართული სპექტაკლების ბილეთებს 30%-იანი ფასდაკლებით შეძლებენ. ერთობლივი სოციალური პროექტის თანახმად, ფასდაკლების მისაღებად ბილეთების შეძენა უნდა განხორციელდეს ლიბერთის სოციალური ბარათით თეატრის სალაროში განთავსებულ ლიბერთის...

„ბიძინა ივანიშვილის ინიციატივა ქართველი ემიგრანტების ცხოვრებას რადიკალურად გააუმჯობესებს“

„ბიძინა ივანიშვილის ინიციატივა ქართველი ემიგრანტების ცხოვრებას რადიკალურად გააუმჯობესებს“
access_time2019-12-05 18:30:54
ბიძინა ივანიშვილის განცხადებამ საზღვარგარეთ ქართველი ემიგრანტების ლეგალურად დასაქმებასთან დაკავშირებით, საზოგადოებაში აზრთა სხვადასხვაობა გამოიწვია. ძირითადად ამ ინიციატივას უარყოფითი შეფასებები მოყვა.   „ბანკებისა და ფინანსების" აზრით „ბიძინა ივანიშვილის ინიციატივა ქართველი ემიგრანტების ცხოვრებას რადიკალურად გააუმჯობესებს“, კომერსანტმა ამ განცხადების და ინიციატივის შინაარსის შეფასება სთხოვა საზღვარგარეთ მოღვაწე ბიზნესმენს, ვასილ ბაბლუანს, რომელიც საქართველოშიც ახორციელებს...

Apple-ის ჩაძირვას პაბლო ესკობარის ძმა აპირებს

 Apple-ის  ჩაძირვას პაბლო ესკობარის ძმა აპირებს
access_time2019-12-05 19:00:14
1993 წელს მოკლული კოლუმბიელი ნარკობარონის პაბლო ესკობარის ძმამ, რობერტო ესკობარმა დრეკადი სმარტფონი გამოუშვა, რომელიც 350 დოლარი ღირს - ეს ამ მოდელის ყველაზე იაფი ტელეფონია მსოფლიოში.   რობერტო ესკობარი აპირებს Apple-ის ჩაძირვას და იმის დამტკიცებას, რომ კარგი სმარტფონი 1000 დოლარზე ნაკლები შეიძლება ღირდეს.   მოდელი სახელწოდებით Escobar Fold 1, წარმოადგენს ჩინური Royole FlexPai ოქროსფერ ანალოგს და მისი რეალური ფასი 1400...

„საარჩევნო წელი მოდის და მთავრობა ცდილობს ხალხს ინფრასტრუქტურული სამუშაოებით მოაწონოს თავი“

„საარჩევნო წელი მოდის და მთავრობა ცდილობს ხალხს ინფრასტრუქტურული სამუშაოებით მოაწონოს თავი“
access_time2019-12-05 17:30:48
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრომ მიმდინარე წლის 11 თვეში ბიუჯეტიდან 1.67 მილიარდი ლარი აითვისა. უწყების ინფორმაციით სამინისტროს 11 თვის ბიუჯეტის შესრულება 2019 წელს ისტორიულად ყველაზე მაღალია. ეკონომიკის ექსპერტი ზვიად ხორგუაშვილი მიიჩნევს, რომ რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს ბიუჯეტის სიდიდე არჩევნების მოახლოებასთან ერთად უფრო იზრდება, რათა...

რა ზიანი შეიძლება მიადგეს კერძო ბიზნესს აქციზის დაუგეგმავი და სწრაფი ზრდის შედეგად

რა ზიანი შეიძლება მიადგეს  კერძო ბიზნესს  აქციზის დაუგეგმავი და სწრაფი ზრდის შედეგად
access_time2019-12-05 16:30:07
ბიზნესი საქართველოს მთავრობას მოუწოდებს სიგარეტზე აქციზი ეტაპობრივად გაიზარდოს. მათი თხოვნაა, ეტაპობრივად გაიზარდოს მხოლოდ ფიქსირებული გადასახადი, ადვალური კი პირვანდელ ნიშნულს დაუბრუნდეს. სექტორი იმ უარყოფით შედეგებზე საუბრობს რომელიც ბიზნეს აქციზის დაუგეგმავი და სწრაფი ზრდის შედეგად მიადგება. კომერსანტი თამბაქოს ინდუსტრიის განცხადებას უცვლელად გთვაზობთ. „იმპორტირებულ ფილტრიან სიგარეტზე ადვალური გადასახადის გაზრდამ 2019 წლის განმავლობაში მისი რამდენიმე ეტაპად გაძვირება გამოიწვია....


მსგავსი სიახლეები

up