„ბანკების არაპროფილური საქმიანობა საქართველოს ეკონომიკას სერიოზულ პრობლემას უქმნის“

„ბანკების არაპროფილური საქმიანობა საქართველოს ეკონომიკას სერიოზულ პრობლემას უქმნის“

person access_time2016-02-09 18:00:52

რამდენად მაღალია საბანკო სექტორის როლი ლარის გაუფასურების პროცესში, რატომ ვერ მოახერხა მთავრობამ ერონულ ბანკთან შეთანხმებით კონკრეტული გადაწყვეტილებების მიღება და რა გავლენას მოახდენს პოლიტიკურ პროცესებზე არსებული სიტუაცია? - „პოლიტკომერსანტი" პარლამენტის საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის ყოფილ თავმჯდომარესა და „თავისუფალი დემოკრატების" წევრს დავით ონოფრიშვილს ესაუბრა.


- დაპირების მიუხედავად, ლარი ჯერ ვერ გამყარდა, ეკონომისტების ნაწილი მიიჩნევს, რომ ლარის დევალვაციის ძირითადი მიზეზი საბანკო სექტორია, ამ მოსაზრებას თუ ეთანხმებით?

 

- ფაქტია, რომ ლარის დევალვაციამ მასშტაბური სახე მიიღო. პრაქტიკულად, ერთ წელიწადში, შარშანდელი ნოემბრიდან დაწყებული, ლარი თითქმის 40%-ით გაუფასურდა, რითაც ქვეყნის ეკონომიკას და საქართველოს მოსახლეობას სერიოზული პრობლემები შეუქმნა. განსაკუთრებით იმ ოჯახებს, ვისაც სესხი დოლარში აქვს აღებული. ამ ადამიანებს დღეს 40%-ით მეტი ოდენობის ლარის გადახდა უწევთ, ვიდრე გაუფასურებამდე... ამავე დროს, ანალოგიური პროცესები მეზობელ ქვეყნებშიც დაიწყო და ცხადი გახდა, რომ ამ პროცესს ვერც საქართველო ასცდებოდა.

 

ფაქტია, რომ ამ პროცესს ხელისუფლება მომზადებული არ შეხვდა. პირიქით, ძალიან გვიან „აღმოაჩინა", რომ თურმე ლარი მნიშვნელოვნად გაუფასურდა და ამას შესაბამისი ღონისძიებების გატარება სჭირდება. 2015 წლის თებერვლის დასაწყისში, როცა 1 დოლარი 2 ლარი გახდა, მთავრობის მხრიდან მხოლოდ მაშინ გაკეთდა განცხადებები, რომ ეს დროებითი მოვლენაა და ისეთი არაფერი ხდება. ფაქტია, რომ მთავრობამ ლარის კურსის შენარჩუნების მიზნით ბევრი არაფერი მოიმოქმედა. სავალუტო კრიზისის საწინააღმდეგო ღონისძიებების არანაირი გეგმა და პროგრამა არ შეიმუშავა.

 

ასევე, ეროვნული ბანკმა, რომლის ძირითადი ამოცანა მიზნობრივი ინფლაციის შენარჩუნებაა, გარკვეულ ეტაპზე, როცა სპეკულატიური მოლოდინების გამო ლარის კურსის რადიკალური ცვლილებები დაიწყო, შეეძლო უფრო მეტად ეაქტიურა... ფაქტია, მოსახლეობამ ერთი რამ დაინახა თუ როგორ ეკინკლავებოდა და ერთმანეთს ადანაშაულებდა მთავრობა და ეროვნული ბანკი, რაც კიდევ უფრო აღრმავებდა ლარის მიმართ უნდობლობას.

 


თუმცა, მთავარი პრობლემა მაინც მთავრობის მხრიდან მოდიოდა, რადგან სახეზე იყო ინვესტიციების ნაკლებობა, ფულადი გზავნილების მნიშვნელოვნად შემცირება. 2015 წლის განმავლობაში ექსპორტიც მნიშვნელოვნად შემცირდა - 23%-ით, რაც 650 მილიონ დოლარით ნაკლებია 2014 წლის ექსპორტთან შედარებით. პრაქტიკულად, შემოსავლები ტურიზმიდან არ გაზრდილა. ეს ყველაფერი მთავრობის სუსტი და არაკომპეტენტური მუშაობის შედეგი გახლდათ. შედეგად მიმოქცევაში დოლარი ბევრად უფრო ნაკლები იყო, ვიდრე ლარი. შესაბამისად, კურსიც გაიქცა.

 

- საბანკო სექტორის როლზე რას ფიქრობთ. ექსპერტები იმაზეც საუბრობენ, რომ წინა ხელისუფლებამ ბანკებს სასათბურე პირობები შეუქმნა, რამაც არსებულ სიტუაციაზე უარყოფითი გავლენა იქონია...

 

- წინა ხელისუფლების პირობებში ქვეყნის ეკონომიკისთვის ძალიან მცდარი და არასერიოზული ნაბიჯები გადაიდგა. ვგულისხმობ ბანკებისთვის არაპროფილური საქმიანობის განხორციელების ნებართვის გაცემას. პრაქტიკულად, საქართველოში მოქმედი ყველა დიდი ბანკი სხვადასხვა სახის ბიზნესებში ჩაერთო. მაგალითად, სხვადასხვა ფინანსური საქმიანობა, რომელიც ბევრ ქვეყანაშია მიღებული, დასაშვებია, იგივე სადაზღვევო სფერო, მაგრამ როცა ბანკები ჯანდაცვის, უძრავი ქონებისა და დეველოპმენტის და ეკონომიკის სხვა სფეროებში ჩაებნენ, ამან ქვეყნის ეკონომიკის განვითარებაში ძალიან ცუდი როლი ითამაშა. ცხადია, კონკურენციის თვალსაზრისით ასეთი მიდგომები სერიოზულ პრობლემებს ქმნის, რადგან ამ შემთხვევაში ბანკები მათ მიერ დაარსებულ ან მათთან ასოცირებულ ბიზნესებს ლობირებენ და აფინასნებენ, ხოლო კონკურენტებს ნაკლებად. ასეთ შემთხვევაში ბაზარზე არსებული ამ სფეროს სხვა მოთამაშეები შეზღუდულები არიან და არათანაბარ პირობებში იმყოფებიან. ამგვარი მიდგომა დიდი ეკონომიკის მქონე ქვეყნებსაც კი პრობლემას უქმნის, არათუ საქართველოს ეკონომიკის მსგავსს ქვეყანას.

 

- თუმცა, ამჟამინდელ ხელისუფლებას ხომ შეეძლო ეს მიდგომა შეეცვალა, რატომ აგრძელებს წინამორბედის გზას?

 

- 2013-2014 წლებში ღიად დაიწყო საუბარი იმის შესახებ, რომ ბანკების არაპროფილურ საქმიანობაზე შეზღუდვები დაწესებულიყო. როგორც ეს მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაშია მიღებული. შეზღუდვის დაწესება აუცილებელი იყო. მართალია, ამ მიმართულებით გარკვეული ნაბიჯები გადაიდგა, მაგრამ ეს საკმარისი არ არის. შეგახსენებთ, რომ შარშან, ეროვნული ბანკის გადაწყვეტილებით, ბანკებს გარკვეული პერიოდი მისცეს, რომ არაპროფილური აქტივები მოეცილებინათ. თუმცა, რა ვადებზეა საუბარი, უცნობია. ამ გადაწყვეტილებას ნორმატიული აქტის სახე არ ჰქონდა, რაც პრობლემის მოგვარების სრულყოფილ ნაბიჯად ვერ ჩაითვლება. შედეგად, რამდენიმე ბანკმა საბანკო საქმიანობიდან ჯანდაცვის სფერო და დეველოპმენტი მართლაც გამოყო, მაგრამ მთლიანობაში რა ხდება, რამდენად აქტიურად მიდის ეს პროცესი? - ეს საზოგადოებისათვის უცნობია. ჩემი აზრით, ამასთან დაკავშირებით გარკვეული სახის ნორმატიული აქტის ან კანონის მიღება აჯობებდა, რაც არ არის დაგვიანებული.


- არსებული მდგომარეობის შესაცვლელად რა უნდა გაკეთდეს?

 

- ახლა რაღა უნდა გაკეთდეს? კურსი გააქციეს, ლარი თითქმის 40%-ით გაუფასურდა. ერთადერთი, რისი გაკეთებაც შეიძლება, როგორღაც კურსი შეინარჩუნონ მინიმუმ სტაბილურ მდგომარეობაში, თუნდაც 2,40-ის ფარგლებში. დღეს ლარის კურსი 2,48 დაფიქსირდა. ზოგადად, ბოლო წლებში, იანვარ-თებერვლში ლარის კურსის გაუფასურება, ახალი წლების შემდგომ პერიოდში სისტემატურად ხდებოდა... ასე რომ, უახლოესი ორი-სამი კვირის განმავლობაში ეს პროცესი თუ არ შეჩერდა და ლარი გამყარებისკენ არ წავიდა, მაშინ ეს ნიშნავს, რომ ლარზე სხვა ფუნდამენტური ფაქტორები მოქმედებენ და შეიძლება კვლავ სერიოზული პრობლემის წინაშე აღმოჩნდეს როგორც ქვეყნის ეკონომიკა, ასევე, მოსახლეობაც. გარდა ამისა, მნიშვნელოვანია როგორ იმოქმედებს მთავრობა, რომელიც დაინტერესებულია ექსპორტის გაზრდით და ინვესტიციების მოზიდვით. რაც არამარტო ლარის კურსისთვის არის კარგი, არამედ ზოგადად დასაქმებისთვის, წარმოებისთვის და ეკონომიკის განვითარებისთვის. ასევე მნიშვნელოვანია ეროვნულ ბანკსა და მთავრობას შორის მჭიდრო თანამშრომლობა, რაც შარშან არ მომხდარა.

 



„ქართული ოცნების“ 14 ნოემბერი–კიდევ ერთი ნაბიჯი ხელისუფლების დელეგიტიმაციისკენ“

„ქართული ოცნების“ 14 ნოემბერი–კიდევ ერთი ნაბიჯი ხელისუფლების დელეგიტიმაციისკენ“
access_time2019-11-14 23:02:59
საქართველოს ყოფილი პრემიერ-მინისტრი გიორგი კვირიკაშვილი პარლამენტის მიერ საარჩევნო სისტემის ცვლილებების შესახებ კანონპროექტის ჩაგდებას და შემდეგ განვითარებულ მოვლენებს სოციალური ქსელით ეხმაურება. „ქართული ოცნების“ 14 ნოემბერი - არსებულ პოლიტიკურ მოცემულობაში სახელმწიფოებრიობისგან, რაციონალიზმისგან და პოლიტიკური პრაგმატიზმისგან დაცლილი გადაწყვეტილება - კიდევ ერთი ნაბიჯი ხელისუფლების დელეგიტიმაციისკენ და საზოგადოებრივი და პოლიტიკური პოლარიზაციისკენ - ხელიდან...

„დღეს კონსტიტუციური კანონი პირველი მოსმენით არ ჩავარდნილა, რადგან კონსტიტუციის ცვლილების მისაღები ქვორუმი არის 100“ - ზვიად კორძაძე

„დღეს კონსტიტუციური კანონი პირველი მოსმენით არ ჩავარდნილა, რადგან კონსტიტუციის ცვლილების მისაღები ქვორუმი არის 100“ - ზვიად კორძაძე
access_time2019-11-14 21:35:43
...

მამუკა ხაზარაძის მიმართვა ბიზნესმენებს

მამუკა ხაზარაძის მიმართვა ბიზნესმენებს
access_time2019-11-14 21:45:32
საზოგადოებრივი მოძრაობა „ლელოს“ დამფუძნებელმა  მამუკა ხაზარაძემ პარლამენტის წინ აქციაზე გამოსვლისას ბიზნსმენებს მიმართა და აღნიშნა, რომ „დღეიდან ყველამ ძალიან მწყობრი ნაბიჯებით ეს ქვეყანა უნდა გამოვიყვანოთ არსებული მდგომარეობიდან“. მინდა მოვუწოდო ჩემ ძმებს, ჩემ მეგობრებს, ბიზნესმენებს. ძმებო ასეთი ტყუილების ქვეყანა არ გამოვა, ვერც ბიზნესი გაიხარებს, ვერაფერი ვერ გაიხარებს . მე ვიცი რა მდგომარეობაში გვიწევდა შრომა და მუშაობა 30 წლის განმავლობაში. ყველა...

15 ნოემბრიდან საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური ეროვნულ ანგარიშთა სისტემის ახალ სტანდარტებზე გადადის

15 ნოემბრიდან საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური ეროვნულ ანგარიშთა სისტემის ახალ სტანდარტებზე გადადის
access_time2019-11-14 18:40:11
საქართველოს ბიზნეს ასოციაციასა (BAG) და საქართველოს სტატისტიკის ეროვნულ სამსახურს შორის სამუშაო შეხვედრისას საქსტატის აღმასრულებელმა დირექტორმა გოგიტა თოდრაძემ ასოციაციის წევრი კომპანიების წარმომადგენლებს ეროვნულ ანგარიშთა სისტემის (ეას) ახალი მეთოდოლოგია წარუდგინა. შეხვედრას ესწრებოდა ასოციაციის პრეზიდენტი, სოსო ფხაკაძე და აღმასრულებელი დირექტორი, ლევან ვეფხვაძე. მიმდინარე წლის 15 ნოემბრიდან საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური ეროვნულ ანგარიშთა სისტემის (ეას) ახალ...

თინა ხიდაშელი: სამი კონკრეტული ნაბიჯი, რომელიც უნდა გადადგას ივანიშვილმა ვითარების შემოსაბრუნებლად

თინა ხიდაშელი: სამი კონკრეტული ნაბიჯი, რომელიც უნდა გადადგას ივანიშვილმა ვითარების შემოსაბრუნებლად
access_time2019-11-14 18:05:57
სამი კონკრეტული ნაბიჯი, რომელიც უნდა გადადგას ივანიშვილმა ვითარების შემოსაბრუნებლად - წერს სოციალურ ქსელში ორგანიზაცია „სამოქალაქო იდეის“ დამფუძნებელი თინათინ ხიდაშელი.    1.საჯაროდ მიმართოს იმ 8 დეპუტატს ვინც დატოვა უმრავლესობა დაბრუნდნენ, რადგან სწორედ მათი პოზიცია არის თანხვედრაში პარტიის ხაზთან - მხარს ვუჭერთ 2020 პროპორციულ არჩევნებს. შესაბამისად, ისინი უნდა დარჩნენ პარტიაში.   2. პარტიიდან უნდა გარიცხოს ყველა, ვინც დღეს პარტიის...


მსგავსი სიახლეები

up