აზერბაიჯანული საფრთხე: რამდენად საშიშია ტრანსკასპიური გაზსადენი „გაზპრომისთვის“?

აზერბაიჯანული საფრთხე: რამდენად საშიშია ტრანსკასპიური გაზსადენი „გაზპრომისთვის“?

access_time2018-05-30 19:30:19


 

29 მაისს აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა  სამხრეთ დერფენის პირველი მილსადენი გახსანა, რომლითაც კასპიური გაზი  ევროპის მიმართულებით გავა.


ახალი მარშრუტი ბოლომდე 2020 წელს დაიტვირთება და მისი გამტარუნარიანობა  16 მლრდ. კუბურ მეტრს მიაღწევს. ამ რაოდენობიდან 6 მლრდ. კუბურ მეტრი დარჩება თურქეთში, 10 კი  სამხრეთ ევროპას მიეწოდება.


ახალი გაზსაქაჩი სადგურების მშენებლობის ხარჯზე 2026  წლის შემდეგ გაზსადენის სიმძლავრე  31 მლრდ. - მდე  გაიზრდება.


„დღეს პროექტში ჩართულია 7 ქვეყანა - აზერბაიჯანი, საქართველო, თურქეთი, ბულგარეთი, საბერძნეთი, ალბანეთი და იტალია. დარწმუნებული ვარ, რომ შემდეგ ეტაპზე ჩვენ შემოგვიერთდება კიდევ 3  ბალკანური ქვეყანა - ბოსნია, ხორვატია  და ჩერნოგორია,“ - განაცხადა ალიევმა გაზსადენის გახსნის ცერემონიაზე.


მისი თქმით, ამ პროექტს  ბევრმა ქვეყანამ გაუწია ეკონომიკური და პოლიტიკური  მხარდაჭერა - მათ შორის აშშ-მ და ბრიტანეთმა.


რა მიზნებს ისახავს ახალი პროექტი?


ილჰამ ალიევის თქმით, სამხრეთ დერეფანის გაზის მყიდველებს შორის იქნება 9 მსხვილი ევროპული კომპანია - ჰოლანდიური Shell, ბულგარული Bulgargas, ბერძნული DEPA, გერმანული Uniper, ფრანგულული Engie, იტალიური Hera Trading, Edison, Enel და შვეიცარიული  AXPO.


„მილსადენი არის ჩვენი კომპანიისთვის პორტფელის დივერსიფიკაციის სერიოზული ინსტრუმენტი, რომელიც ამცირებს ჩვენს დამოკიდებულებას მიმდინარე ფასებზე“ - გამნაცხადა AXPO-ს წარმომადგებელმა.



ამავე დროს სამხერთ დერეფანზე არ მოქმედებს ევროკავშირის მესამე ენერგოპაკეტის პირობა, რომლის თანახმადაც, აკრძალულია ერთი კომპანიის მიერ მილსადენის 100%-ით კონტროლი -  ევროკომისიამ სოკარს მისცა  უფლება მთლიანად აავსოს თავისი გაზსადენი საკუთარი გაზით.


იქნება თუ არა სამხრეთ დერეფნის გაზი რუსული „გაზპრომის“ კონკურენტი?


პროექტი აუცილებლად იქნება „გაზპრომის“  კონკურეტნი, იმის მიუხედავად, რომ პირველ ეტაპზე არაა საუბარი დიდ ოდენობაზე - 10 მლრდ. კუბური მეტრი გაზი  ევროპისთვის და 6  მლრდ. კუბური მეტრი თურქეთისთვის. გასათვალისწინებელია ის, რომ რუსეთი თურქეთს წელიწადში 29 მლრდ. კუბურ მეტრ გაზს აწვდის, ხოლო ევროპას - 192 მლრდ.-ს. შესაბამისად, ამ ეტაპზე სამხრეთ დერეფანი არ შეიცავს კრიტიკულ საფრთხეს რუსული ენერგოგიგანტისთვის, თუმცა ეს - მხოლოდ ამ ეტაპზე.


სტრატეგიული თვალსაზრისით, მილსადენი გაზრდის აზერბაიაჯანის როლს არა მხოლოდ როგორც მწაროებლის, არამედ როგორც ტრანზიტორის  - იმ პირობებში, როდესაც გაზსადენის გამტარუნარიანობა შეიძლება გაიზარდოს 31 მლრდ. კუბომეტრამე, ის მარშრუტი გახდება მიმზიდველი კასპიის რეგიონის სხვა ქვეყნებისთვისაც.


Wood Mackenzie-ის პროგნოზით, ევროპაში გაზის მოხმარება 541-დან 546 მლრდ. კუბომეტრამდე გაიზრდება. 2017 წელს „გაზპომის“ წილი ევროპულ ბაზარზე  33,1%-დან 34,7%-მდე გაიზარდა, 2030 წლისთვის კი ეს მაჩვენებელი მიაღწევს 35-38%-ს.


 „გაზრპომისთვის“ საყურადღებოა არა დღევანდელი სიტუაცია, არამედ სამხრეთ დერეფნის სამომავლო პერსპექტივები. კერძოდ, აზერბაიჯანი ცდილობს  პროექტში ჩართოს ირანი და თურქმენეთი, ეს კი - სულ სხვა დონის თანაშია.


2017 წელს აზერბაიჯანის ენერგეტიკის მინისტრმა ნატიგ ალიევმა განაცხადა, რომ შესაძლებელია გაზსადენის გამოყენება გაზის ტრანზიტისთვის ერაყიდან, ისრაელიდან, და კვიპროსიდან - ამისთვის თურქეთი და აზერნაიჯანი მზად არიან ააშენონ მილსადენი, რომელიც ისრაელის გაზის საბადოს „ლევიათანს“ და სამხრეთ დერეფანს  ერთმანერთთან დააკავშირებს.



ამ შემთხვევაში შესაძლებელი ხდება ამ მარშუტის სატრანზიტო დატვირთვის ზრდამ  წლიურად 60 მლრდ. კუბომეტრს მიაღწიოს - განაცხადა სოკარის ვიცე-პრეზიდენტნა ინვესტიციების და მარკეტინგის საკითხებში ვიტალი ბეგლარბეკოვმა.


ამ ეტაპზე „გაზპრომისთვის“ ყველაზე რეალურ საფრთხეს წარმოადნეგს თურქმენეთის შესაძლო  მიერთება პროექტდან, რაც ჯერ შეუძლებელია კასპიის ზღვის გაურკვეველი სტატუსის გამო.


თუმცა, 2018 წელს იგეგმება ამ თემაზე კონვენციის მიღება, რომელიც  კასპიის რეგიონის ყველა ქვეყანას მილსადენების ინფრასტრუქტურის შექმნის უფლებას მისცემს. ეს ზრდის თურქმენეთის  და ცენტრალური აზიის სხვა ქვეყნების სამხრეთ დერეფანთან მიერთების შანსებს.


როგორ შეიცვლება გაზის ფასი ევროპაშო?


ექსპერტების აზრით, სამხრეთ დერეფნით ევროპაში გაზის ტრანსპორტირების დაწყებამ შეიძლება  ფასები 3-5%-ით დაწიოს, რაც არაა კრიტიკული რუსეთისვის.


ამავე დროს კასპიური მილსადენის ამოქმედება იძლევა რუსეთის და აზერბაიჯანის თანამშომლობის შესაძლებლობას - ექსპორტის ზრდის გამო აზერბაიჯანს არ ჰყოფნის გაზი შიდა მოხმარებისთვის.  ამიტომაც 2017 წლის ნოემბერში სოკარმა და „გაზრპომ ექსპორტმა“ ხელი მოაწერეს კონტრაქტზე  აზერბაიჯანში 1,6 მლრდ. კუბური მეტრი რუსული გაზის მოწიდებასთან დაკავშირებით.



თეორიულად არ გამოირიცხება სამხრეთ დერეფნის სატრანზიტო შესაძლებლობების გამოყენება რუსეთის მიერ - ამის შესახებ  ჯერკიდევ 2017 წლის ივნისში  „გაზპრომის“ ერთ-ერთმა ხელმძღვანელმა ალექსამდრ მედვედევმა განაცხადა.


„კასპიური გაზსადენი შეიძლება არ აივსოს ბოლოდე, და ეს არ არის ნორმალური სიტუაცია. თეორიულად, ჩვენ შეგვიძლია ამ მილის გამოყენება სამხრეთ ევროპაშო გაზის ტრანზიტისთვის, თუმცა ამაზე უნდა იფიქრონ გაზსადენის მეპატრონეებმა“ - განაცხადა მან.





ეს კაცი ნამდვილი ლურჯი მელაა, ფოკუსნიკია, მორიგი მტრედი გააძრო სახელოდან - სააკაშვილი ვალების განულების შესახებ ხელისუფლების ინიციატივას აფასებს

ეს კაცი ნამდვილი ლურჯი მელაა, ფოკუსნიკია, მორიგი მტრედი გააძრო სახელოდან - სააკაშვილი ვალების განულების შესახებ ხელისუფლების ინიციატივას აფასებს
access_time2018-11-19 19:52:54
საქართველოს მესამე პრეზიდენტი მთავრობის ვალების განულების ინიციტივას ეხმაურება. მიხეილ სააკაშვილი პრემიერის დღევანდელ განცხადებას, რომლის მიხედვითაც მოქალაქეებს რომლებსაც 2000 ლარზე ნაკლები ვალი აქვთ და ამის გამო შავ სიაში არიან ვალები გაუნულდებათ, ივანიშვილის მორიგ აფიორას უწოდებს.   მე მგონი სიტყვა ინიციატივა ძალიან უხერხულია ამ საოცრებასთან დაკავშირებით, რაც დღეს გააჟღერა ე.წ. პრემიერმა. ეს არის ჩვეულებრივი მორიგი აფიორა, ძალიან ბოროტი აფიორა, არ შეიძლება ჩვენს ხალხს,...

„სწრაფი და ონლაინ სესხის გადაუხდელობის შედეგად დაყადაღებული ხელფასი გახდა მიზეზი იმისა, რომ „რიკოდან“ რამდენიმე თანამშრომელი წავიდა და ტაქსის მძღოლი გახდა“

„სწრაფი  და ონლაინ სესხის გადაუხდელობის შედეგად დაყადაღებული ხელფასი გახდა მიზეზი იმისა, რომ „რიკოდან“ რამდენიმე თანამშრომელი წავიდა და ტაქსის მძღოლი გახდა“
access_time2018-11-19 19:00:08
„სწრაფი  და ონლაინ სესხის გადაუხდელობის შედეგად დაყადაღებული ხელფასი გახდა მიზეზი იმისა, რომ „რიკოდან“ რამდენიმე თანამშრომელი წავიდა და ტაქსის მძღოლი გახდა“-  ასე აფასებს  მიკროსაფინანსო ორგანიზაცია „რიკო კრედიტის“ სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე ლაშა ნიკოლაიშვილი „კომერსანტთან“  მთავრობის მიერ გაჟღერებულ ინიციატივას, რომლის მიხედვითაც 600 ათასზე მეტ ადამიანს ვალი ჩამოეწერება.   ნიკოლაიშვილი განმარტავს, რომ ეს  გადაწყვეტილება ძირითადად, სწრაფი და...

დეტალები სესხების განულების პროგრამის შესახებ

დეტალები სესხების განულების პროგრამის შესახებ
access_time2018-11-19 20:00:00
“ბანკები და ფინანსები” ექსკლუზიურად გთავაზობთ ვალდებულებების განულების პროგრამის შესახებ დეტალებს.   რა არის ვალდებულების განულების პროგრამა?   ერთჯერადი პროგრამა, რომლის ფარგლებში საქველმოქმედო ფონდი „ქართუ“ბანკისაგან გამოისყიდის ფიზიკური პირების ვადაგადაცილებულ ვალდებულებებს წინასწარ განსაზღვრული კრიტერიუმებით;   სრულიად გაუნულდება თუ არა მომხმარებელს ვალების განულების პროგრამაში...

ფონდი „ქართუ“ 600 000 მოქალაქისთვის სასესხო დავალიანების ჩამოწერის საკითხზე კომენტარს აკეთებს

ფონდი „ქართუ“ 600 000 მოქალაქისთვის სასესხო დავალიანების ჩამოწერის საკითხზე კომენტარს აკეთებს
access_time2018-11-19 16:55:00
ფონდ „ქართუში“ 600 000 მოქალაქისთვის სასესხო დავალიანების ჩამოწერის საკითხზე კომენტარი გაკეთდა.   როგორც ფონდის გამგეობის თავმჯდომარე ნიკოლოზ ჩხეტიანი აცხადებს, „ქართუს“ დამფუძნებლის, ბიძინა ივანიშვილის გადაწყვეტილებით, ამ წლის ბიუჯეტში ფონდს უკვე დარეზერვებული აქვს 100 მილიონი ლარი.   მისი თქმით, აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით, ფონდი „ქართუ“ აქტიურად მუშაობს ხელისუფლებასთამ.   „დღეს საქართველოს პრემიერ-მინისტრმა გამოაცხადა ძალზედ...

საბანკო ასოციაცია განმარტავს, ვის შეეხება საბანკო დავალიანების განულება

საბანკო ასოციაცია განმარტავს, ვის შეეხება საბანკო დავალიანების განულება
access_time2018-11-19 15:26:55
საქართველოში მოქმედ ბანკებსა და ფონდ „ქართუს“ შორის დასრულდა წინასწარი მოლაპარაკება ვადაგადაცილებული სასესხო პორტფელის ნაწილის გაყიდვასთან დაკავშირებით. ამის შესახებ საქართველოს საბანკო ასოციაცია განცხადებას ავრცელებს.   მათივე ინფორმაციით, პორტფელი ძირითადად იმ მცირემოცულობითი საკრედიტო ვალდებულებებისაგან შედგება, რომლებზეც ვადაგადაცილება წარმოიშვა 2018 წლის 1-ელ იანვრამდე და რომლებიც აკმაყოფილებენ ქვემოთ ჩამოთვლილ ყველა კრიტერიუმს:   2018 წლის 19...


მსგავსი სიახლეები

up