„ამ კრიზისის დროს, რიგი ხარჯების შემცირება შესაძლებელი იყო, რის შედეგადაც ნაკლებ ვალს ავიღებდით“ - ეგნატე შამუგია

„ამ კრიზისის დროს, რიგი ხარჯების შემცირება შესაძლებელი იყო, რის შედეგადაც ნაკლებ ვალს ავიღებდით“ - ეგნატე შამუგია

access_time2020-12-12 13:00:27

„რეალური ეკონომიკის 4.3 %-იან ზრდაზეა დაგეგმილი 2021  ბიუჯეტი, რაც მგონია რომ ოპტიმისტურია. დღეს არსებული სიტუაციიდან გამომდინარე 3-4 წელი გვჭირდება, რომ 2019 წლის მაჩვენებლებს დავუბრუნდეთ,“- კვლევითი ინსტიტუტ „გნომონ ვაიზის“ (საქართველოს უნივერსიტეტი) მკვლევარი ეგნატე შამუგია რადიო კომერსანტის გადაცემაში „პროფესიონალები“ 2021 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის პროექტზე საუბრობს და სახელმწიფოს მიერ აღებული საგარეო ვალის მიზნობრიობას და შედეგებს აკრიტიკებს.

 

 

„შემოსავლების კუთხით არსებული პარამეტრის შემუშავებაში დიდი წვლილი აქვს საგარეო ვალის აღებას. პირველი შემთხვევაა, რომ საშინაო ვალს არ ავიღებთ, რაღაც კუთხით  ეს არის პანდემიისა და მიმდინარე კრიზისის დადებითი შედეგი. რეალურ მაჩვენებლებში მშპ-სთან შეფარდებით საგადასახადო ტვირთი უცვლელია, თუ რაღაც მეასედებში პროცენტების ცვლილებას არ ჩავთვლით. ვხედავთ რომ საგადასახადო ტვირთი ისევ 25%-ის ფარგლებში იქნება, არამარტო 2021 წელს, არამედ მომდევნო 4 წლიან საშუალოვადიან პერიოდში. მიუხედავად შემოსავლების კუთხით ასეთი მდგომარეობისა, 2020 წელს ხარჯების დაკორექტირება არ მოგვიხდენია, ვგულისხმობ ფისკალურ აგრეგატებს, ბიუჯეტის გადასახდელებს.



შემოსავლები დაგვაკლდა გეგმასთან მიმართებით და ბუნებრივია რომ დეფიციტი დიდია, რასაც  2020 წელს საშინაო და საგარეო ვალი მოვახმარეთ.  მგონია რომ ეს გადაწყვეტილება ფუნდამენტურად არასწორი იყო.  სწორედ ამ კრიზისის დროს, რიგი ხარჯების შემცირება შესაძლებელი იყო, რის შედეგადაც ნაკლებ ვალს ავიღებდით.იაფი ვალი, ან ჩვეულებრივ საბიუჯეტო გრანტი,  ან დახმარება უნდა მიგვემართა არამატერიალიზებული ფორმით, ანუ პირდაპირ ფული უნდა  დაგვერიგებინა მძიმე სოციალურ პირობებში მყოფი ადამიანებისთვის. ეს უფრო სწორი ფისკალური პოლიტიკა იქნებოდა, ვიდრე ის რაც გატარდა,“- აღნიშნავს ეგნატე შამუგია და საჯარო სექტორში გაზრდილ ხელფასებზე საუბრობს.


 

 

„2020 წელს ვხედავთ, რომ თუ საშუალოდ 26% იხარჯებოდა მიმდინარე ტიპის ხარჯებზე, ახლა ეს გაიზარდა 30%-მდე. რაც ობიეტური მიზეზებით იყო განპირობებული, მაგრამ ამავდროულად ეს 4 პუნქტიანი ზრდა საკმაოდ მაღალია, მითუმეტეს ნომინალურ გამოხატულებაში. წმინდა ბიუროკრატიული ხარჯებიც არის გაზრდილი. გაზრდილია რეალურ გამოხატულებაშიც და 4.1%ს მიაღწია შრომის ანაზღაურებამ მთლიან ეკონომიკასთან მიმართებაში, მაშინ როცა თითქმის ყველა სექტორი, გამონაკლისების გარდა, ტელეკომუნიკაციები იქნება, თუ სხვადასხვა ენერგო რესურსების მიმწოდებელი კომპანიებისა, ყველგან შემცირდა ხელფასები, არამხოლოდ რეალურში, ასევე ნომინალურ გამოხატულებაშიც.



ხელფასები კი გაიზარდა საჯარო მმართველობისა და განათლების სექტორში. ეს ადამიანები ოფისში თუ დადიოდნენ და რაღაცას მაინც აკეთებდნენ, ახლა სახლში დასვეს. თუ ოფისში ყოფნის დროს საქმე არ ჰქონდათ, ახლა სახლში ჯდომის დროს რა საქმე დაემატებოდათ. ფაქტობრივად, ბიუროკრატიის უმეტესობას, იმ ფონზე,როცა ჩვენ ეკონომიკური აქტივობები შეგვეზღუდა და პრობლემები გაგვიჩნდა, ავიღეთ ვალი იმისთვის,რომ ბიუროკრატიას არათუ შეენარჩუნებინა, არამედ პირიქით გაეზარდა ხელფასები,როცა სახლში დავსვით საჯარო სექტორში დასაქმებულები, ბოდიში, მაგრამ დივანზე გორაობისთვის გაეზარდათ ხელფასები. უნდა შეემუშავებინათ რეგრესული ტიპის შემცირების მექანიზმი,როდესაც მაღალი ხელფასის მქონეს შედარებით უფრო მეტი პროცენტით შეუმცირდებოდა, საშუალოს ნაკლები და შესაძლებელია, დაბალი ხელფასის მქონეს, საერთოდ არ შემცირებოდა,“- ამბობს ეგნატე შამუგია, მისი განცხადებით, მთავრობა მის  მიერ შემუშავებული საბიუჯეტო პროგრამებით გაჭირვებული ადამიანების მაგივრად, მდიდრებს ეხმარება.

 

 

„ისეთი საბიუჯეტო პროგრამები გვაქვს,რომლითაც ვეხმარებით უფრო მდიდრებს. საგარეო ვალითაც, ამ შემთხვევაშიც ეს გზა აირჩია მთავრობა, დავეხმარებით ისევ მდიდრებს. ბინის შეძენა თუ უნდა ვიღაცას ის, ზოგადად ქვეყანაში არსებული შემოსავლების განაწილებიდან გამომდინარე, მდიდართა ნაწილს მიეკუთვნება. თუ  ბიზნესს დახმარება სჭირდება იმის გამო,რომ მის პროდუქტზე მოთხოვნა შემცირდა და ადამიანებს ფული არ აქვს,  სწორი იქნება,რომ მთავრობამ ამ  ხალხს დაურიგოს ფული და უთხრას, რაც გინდა ის იყიდეო, ეს ავტომატურად იმ ბიზნესისთვის მხარდაჭერა გამოვა. თუ ეს არ იმუშვებს, გამოდის რომ ისეთ ბიზნესს ეხმარები, რომელიც  მომხმარებლის ინტერესებს არ აკმაყოფილებს, საერთოდ რატომ უნდა არსებობდეს ასეთი ბიზნესი? ეს გზა თავისი არსით კორუფციულია, და არამხოლოდ კორუფციული, არამედ ჯანსაღ კონკურენციასაც ხელს უშლის. საბიუჯეტო პროგრამები, სადაც არამონეტარიზებული სახით  ხდება სუბსიდიები და ტრანსფერების სახით ხდება გაცემა, ხელს  უშლის ეკონომიკაში სამართლიან კონკურენციას ხელს,“- ამბობს ეგნატე შამუგია.





5-6 თებერვალს სტამბოლის აეროპორტში 230-ზე მეტი ფრენა უქმდება

5-6 თებერვალს სტამბოლის აეროპორტში 230-ზე მეტი ფრენა უქმდება
access_time2023-02-04 21:50:22
5-6 თებერვალს თურქეთის ავიახაზებმა, სტამბოლის აეროპორტში, უამინდობის გამო 230-ზე მეტი საერთაშორისო და შიდა ფრენა გააუქმა. აეროპორტის ოფიციალურმა წარმომადგენლებმა გაავრცელეს განცხადება, სადაც მგზავრებს ურჩევენ, რომ ამინდის გაუარესების გამო, 5 და 6 თებერვლის ფრენის დეტალები შესაბამის ავიაკომპანიებთან დააზუსტონ. თურქეთის სახელმწიფო მეტეოროლოგიურ სამსახურს განცხადება ჯერ არ გაუკეთებია. უახლოეს საათებში შესაძლოა გამოცხადდეს ფრენების შემდგომი შეფერხებების ან უამინდობის...

საქართველოში გამოვლენილია XBB1.5-ის („კრაკენი“) შემთხვევებიც, მაგრამ CH.1.1-ის („ორტრუსის“) არცერთი შემთხვევა არ დაფიქსირებულა - თენგიზ ცერცვაძე

საქართველოში გამოვლენილია XBB1.5-ის („კრაკენი“) შემთხვევებიც, მაგრამ CH.1.1-ის („ორტრუსის“) არცერთი შემთხვევა არ დაფიქსირებულა - თენგიზ ცერცვაძე
access_time2023-02-04 21:20:45
თენგიზ ცერცვაძე სოციალურ ქსელში ვრცელ პოსტს აქვეყნებს, სადაც მსოფლიოში და საქართველოში კოვიდ სიტუაციას მიმოიხილავს. ის წერს, რომ საქართველოში, ისევე როგორც სხვა ქვეყნების უმეტესობაში გამოვლენილია XBB1.5 („კრაკენი“) სუბვარიანტით გამოწვეული შემთხვევებიც, თუმცა დომინანტურ სუბვარიანტებად კვლავ რჩება ომიკრონის BA2, BA5 და სხვა „ძველი“ სუბვარიანტები. სადღეისოდ საქართველოში CH.1.1 („ორტრუსის“) სუბვარიანტის არცერთი შემთხვევა არ დაფიქსირებულა.   „ბოლო პერიოდში მსოფლიოში COVID-ის...

2022 წელს ამერიკულმა ბანკებმა ხელმძღვანელობას ხელფასები შეუმცირეს

2022 წელს ამერიკულმა ბანკებმა ხელმძღვანელობას ხელფასები შეუმცირეს
access_time2023-02-04 20:00:06
Bank of America Corp-მა 2022 წლისთვის აღმასრულებელი დირექტორის ბრაიან მოინიჰანის ხელფასი დაახლოებით 6%-ით 30 მლნ დოლარამდე შეამცირა. 2021 წელს მოინიჰანის ანაზღაურება 32 მლნ დოლარი იყო. ამის შესახებ Bloomberg-ი და...

მკვლევრებმა მარილის მარცვლის ზომის ვიდეოკამერა შექმნეს

მკვლევრებმა მარილის მარცვლის ზომის ვიდეოკამერა შექმნეს
access_time2023-02-04 19:30:45
პრინსტონისა და ვაშინგტონის უნივერსიტეტების მკვლევრებმა ახალი მაღალი ხარისხის გამოსახულების მქონე მიკროკამერა შექმნეს, რომელი მხოლოდ ნახევარი მილიმეტრის ზომისაა.   Nature Communications-ში გამოქვეყნებული კვლევა აჩვენებს, თუ როგორ...

მსოფლიოში ოქროზე მოთხოვნა 18%-ით გაიზარდა

მსოფლიოში ოქროზე მოთხოვნა 18%-ით გაიზარდა
access_time2023-02-04 17:20:48
მსოფლიო ოქროს საბჭოს (WGC) ყოველწლიური ანგარიშის მიხედვით, 2022 წელს ოქროზე გლობალური მოთხოვნა 18%-ით გაიზარდა და 4741 ტონას მიაღწია, რაც ყველაზე მაღალია მაჩვენებელია 2011 წლის შემდეგ.   მსოფლიოს ცენტრალური ბანკების მიერ ოქროს შესყიდვები ზედიზედ მეორე წელია გაიზარდა და 1136 ტონას მიაღწია. განვითარებადი ქვეყნების მარეგულირებლები, მათ შორის თურქეთი და ჩინეთი, ოქროს მთავარი მყიდველები გახდნენ.   „2022 წელს ცენტრალური ბანკები არამარტო გახდნენ ოქროს...


მსგავსი სიახლეები

up