2300 წლისთვის ზღვის დონე 15 მეტრამდე აიწევს

2300 წლისთვის ზღვის დონე 15 მეტრამდე აიწევს

access_time2018-10-14 11:00:05

რატგერსის უნივერსიტეტის მკვლევარების ახალი ნაშრომის მიხედვით, დედამიწაზე წყლის დონე გლობალური მასშტაბით მატულობს. ამერიკელი მეცნიერების ანგარიშით, ამ საუკუნის ბოლომდე, 2100 წლამდე ზღვის დონემ შესაძლოა საშუალოდ 1.5 მეტრით მოიმატოს.

თუ მანამდე ადამიანებმა აუცილებელი ზომები არ მიიღეს და გლობალური დათბობის ტემპი არ შეანელეს, 2300 წლისთვის ზღვის დონის ზრდას ნაშრომის ავტორები 15.5 მეტრამდე ვარაუდობენ. მატება წლების მიხედვით პროგრესირებს და შემდეგი 3 საუკუნის მანძილზე შემდეგი ზრდაა მოსალოდნელი:

  • 2050 წ. – 0.2-0.3 მ.
  • 2100 წ. – 0.4-1.5 მ.
  • 2150 წ. – 0.6-4.1 მ.
  • 2300 წ. – 11.7-15.5 მ.

რობერტ ი. კოპი, კვლევის თანაავტორი და რატგერსის უნივერსიტეტში დედამიწის, ოკეანის და ატმოსფეროს მეცნიერებათა ინსტიტუტის დირექტორი, ამბობს, რომ წყლის დონის ზრდა შესაძლოა კიდევ უფრო დრამატული იყოს ნიუ-ჯერსის შტატში, სადაც უნივერსიტეტი მდებარეობს. ის არ გამორიცხავს, რომ 2100 წლამდე შტატის სანაპირო ზოლზე წყლის დონემ 3.5 მეტრით მოიმატოს.

მსოფლიოს 7.8 მილიარდიანი მოსახლეობის 11 პროცენტი სანაპირო ზოლის გასწვრივ ცხოვრობს. ზღვის დონის ასეთი ზრდა კრიტიკული მნიშვნელობის რისკებს შეუქმნის მთელ პლანეტას, ადამიანთა სიცოცხლეს, სახელმწიფოთა ეკონომიკას, საკვების წარმოებას, ინფრასტრუქტურას და ეკოსისტემებს - ნათქვამია კვლევაში.

ზღვის დონის ზრდა დროის და ადგილმდებარეობის მიხედვით, რა თქმა უნდა, განსხვავებულად მოხდება. კვლევის ავტორებმა წარსულის ტენდენციები დროსთან მიმართებაში შეისწავლეს და სპეციალური მეთოდი შეიმუშავეს, რომელიც მათ მომავლის მაღალი ალბათობით პროგნოზირების საშუალებას აძლევს.

საუკუნის დასაწყისიდან ზღვის დონემ უკვე მოიმატა 6 სანტიმეტრით. რატგერსის უნივერსიტეტის მეცნიერები თვლიან, რომ მე-20 და 21-ე საუკუნეებში ზღვის დონის ზრდის გამომწვევი მთავარი მიზეზი ადამიანის საქმიანობა იყო. მას უკავშირდება 1975 წლის შემდეგ დაფიქსირებული პროგრესირებადი გლობალური დათბობა და ზოგადად, კლიმატური ცვლილებების უმეტესი ნაწილი, რაც წყლის დონის მატებას იწვევს.

“ჯერ კიდევ ბევრი რამ უცნობია წარსულში მომხდარ, თუ მომავალში მოსალოდნელ ზღვის დონის ცვლილებებთან დაკავშირებით” - ამბობს პროფესორი კოპი. მაგრამ, მისი თქმით, “გაურკვევლობა არ უნდა იყოს იმის მიზეზი, რომ ამ გამოწვევის უგულვებელყოფა მოხდეს”. მეცნიერის აზრით, ძალიან მნიშვნელოვანია “ფრთხილად აღწერა იმის, რაც ვიცით და რაც არ გვესმის, რათა ვმართოთ რისკები, რომელსაც ზღვის დონის ზრდა უქმნის სანაპირო ზოლებს მთელ მსოფლიოში”.


ამ ნაშრომისთვის მკვლევარებმა ნიუ-ჯერსის შტატის და სინგაპურის ნაპირებზე შექმნილი ვითარება შეისწავლეს. ისინი ფიქრობენ, რომ წარსულში ზღვის დონის ზრდის ტენდენციების საფუძვლიანი შესწავლა, მომავლის პროგნოზირების ყველაზე სწორ შესაძლებლობას ქმნის.

ნაშრომის თანაავტორები არიან: ბენჟამინ პ. ჰორტონი, წარსულში რატგერსის უნივერსიტეტის პროფესორი, რომელიც ახლა სინგაპურის ტექნოლოგიურ უნივერსიტეტში გადავიდა და ანდრა ჯ. გარნერი, პროფესორის თანაშემწე რატგერსის უნივერსიტეტში. კვლევაში მონაწილეობა მიიღეს ბოსტონის კოლეჯის და სინგაპურის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის კვლევითმა ჯგუფებმაც.

კვლევის დეტალურად გაცნობა შესაძლებელი იქნება 17 ოქტომბრიდან, ჟურნალის Annual Review of Environment And Resources ელექტრონული ვერსიის საშუალებით. სამეცნიერო ჟურნალი 1976 წლიდან გამოდის.

P.S. აღნიშნული ნაშრომის გამოქვეყნების დრო დაემთხვა გაეროს ახალი ანგარიშის გამოცემას, რომელიც ასევე ადასტურებს, რომ პლანეტაზე დათბობა პროგრესულად გრძელდება. გაეროს ანგარიში 6 000-ზე მეტ სამეცნიერო ნაშრომს ეყრდნობა და მას 132 ავტორი ყავს. გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია სახელმწიფოებს სასწრაფო ზომების მიღებისკენ, მათ შორის, ქვანახშირის და ბენზინის მოხმარების მაქსიმალური შეზღუდვისკენ მოუწოდებს.


„ამერიკის ხმა“

თეგები:
ზღვის დონე



დღის Top 10 საინტერესო ამბავი

დღის Top 10 საინტერესო ამბავი
access_time2021-01-18 21:00:33
დღის Top 10 საინტერესო ამბავი:   1.  მთავრობა ეკონომიკის ეტაპობრივი გახსნის გეგმას 2 დღეში წარადგენს დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის ხელმძღვანელის, ამირან გამყრელიძის განმარტებით, მომდევნო ორი დღის განმავლობაში ჯანდაცვისა და ეკონომიკის სამინისტროებმა 1-ლი თებერვლიდან ეკონომიკის გახსნის ეტაპობრივი გეგმა უნდა...

Wall Street Journal: კორონავირუსით გარდაცვალების 821 000 შემთხვევა, რომელიც კოვიდ-სტატისტიკაში არ ფიგურირებს

Wall Street Journal:  კორონავირუსით გარდაცვალების 821 000  შემთხვევა, რომელიც კოვიდ-სტატისტიკაში არ ფიგურირებს
access_time2021-01-18 19:30:18
მსოფლიოში კორონავირუსის მსხვერპლთა რაოდენობამ 2 მლნ.-ს მიაღწია, თუმცა, ეს მხოლოდ ოფიციალურად - რეალობა კი ბევრად უფრო მძიმეა  - 59 ქვეყნაში შექმნილი მდგომარეობის ანალიზი ცხადყოფს, რომ პანდემიის გამო 2,8 მლნ. ადამიანი გარდაიცვალა.   ამ 59 ქვეყანაში სიკვდილიანობა წინა წლებთან შედარებით 12%-ით გაიზარდა და  ამ შემთხვევების ნაწილი ერთი შეხედვით პანდემიასთან კავშირში არაა. მაგრამ ჯანდაცვის საკითხებში ექსპერტები მიიჩნევენ, რომ ჭარბი სიკვდილიანობის მიზეზია...

620 კილომეტრი საათში – ჩინეთმა ჩქაროსნული მატარებლის ახალი პროტოტიპი წარადგინა

620 კილომეტრი საათში – ჩინეთმა ჩქაროსნული მატარებლის ახალი პროტოტიპი წარადგინა
access_time2021-01-18 18:35:17
ჩინეთმა ახალი ჩქაროსნული მაგლევის მატარებლის პროტოტიპი წარადგინა, რომელსაც CNN–ის ინფორმაციით, საათში 620 კილომეტრის დაფარვა შეუძლია.   21 მეტრის სიგრძის მატარებელი მაღალი ტემპერატურის სუპერგამტარ (HTS) სიმძლავრით მუშაობს, ერთი შეხედვით ეს მაგნიტიზირებულ ლიანდაგებზე მოძრაობას გავს. მატარებლის პროტოტიპი მედიას სიჩუანის პროვინციის ქალაქ ჩენგდუში, 13 იანვარს წარუდგინეს, რომლის საჩვენებლად უნივერსიტეტის მკვლევარებმა 165 მეტრიანი ტრასა სპეციალურად ააშენეს, – წერს Xinhua...

ავსტრალიაში ქართული ღვინის მუზეუმი იხსნება

ავსტრალიაში ქართული ღვინის მუზეუმი იხსნება
access_time2021-01-18 17:30:45
კომ­პა­ნია “მუ­კა­დო ვა­ი­ნის” დამ­ფუძ­ნე­ბე­ლი და მთა­ვა­რი მეღ­ვი­ნე ლადო უზუ­ნაშ­ვი­ლი ავ­სტრა­ლი­ა­ში ქარ­თუ­ლი ღვი­ნის მუ­ზე­უმს ხსნის. ბა­ტო­ნო ლადო, მოგ­ვი­ყე­ვით უფრო ვრცლად ამ ამ­ბის შე­სა­ხებ: 25 წე­ლია ვცხოვ­რობ და ვსაქ­მი­ა­ნობ ავ­სტრა­ლი­ა­ში. ჩემი წას­ვლა მოხ­და სპე­ცი­ა­ლის­ტე­ბის...

ანბანის ფორმის კოტეჯები და გალერეები - როგორი იქნება ქართული ანბანის ტურისტული ცენტრი (ფოტოები)

ანბანის ფორმის კოტეჯები და გალერეები - როგორი იქნება ქართული ანბანის ტურისტული ცენტრი (ფოტოები)
access_time2021-01-18 16:20:26
ქართული ანბანის ასო-ბგერებისგან შემდგარი, საქართველოს რუკის ფორმის ახალი ტურისტული ცენტრის გეგმა არქიტექტურულ კომპანია „არტიტექს“ ეკუთვნის. როგორც იდეის ავტორმა არქიტექტორმა დადუნა შათაშვილმა კომერსანტთან ისაუბრა, ეს არის პროექტი, რომელიც უცხოელ ტურისტს საშუალებას აძლევს არა მხოლოდ გაიცნოს ქართული ანბანი, არამედ ასო ბგერების კონსტრუქცია გათვლილია სასტუმროს ნომრის სივრცეზე, ანუ მას კოტეჯის დანიშნულება ექნება. ასევე ეს კონსტრუქციები შესაძლებელია საგამოფენო ან კომერციულ ფართებად...


მსგავსი სიახლეები

up