„ეროვნულმა ბანკმა საგარეო ვალის გასტუმრების ერთჯერადი ტრანზაქციები უნდა დაარეგულიროს“  - ბესო ნამჩავაძე

„ეროვნულმა ბანკმა საგარეო ვალის გასტუმრების ერთჯერადი ტრანზაქციები უნდა დაარეგულიროს“ - ბესო ნამჩავაძე

access_time2018-01-11 09:00:30

საქართველოს მიმდინარე წელს 3,184 მილიარდი დოლარის საგარეო ვალის გასტუმრება მოუწევს, რაც  ქვეყნის ეკონომიკასა და ეროვნული ვალუტის კურსზე ნეგატიურად აისახება. ეკონომისტები და ფინანსისტები ხშირად აღნიშნავენ, რომ ლარის გაუფასურების მოკლევადიანი ტრენდი ხშირად ვალის გასტუმრების პერიოდზეა მიბმული. თუმცა ხელისუფებას და კერძოდ ეროვნულ ბანკს აქვთ პოზიცია, რომ ასეთ პერიოდში ბაზარზე სიტუაციას არეგულირებენ.


2017 წლის მეოთხე კვარტალში გადასახდელი საგარეო ვალის ოდენობამ 1.125 მილიარდი დოლარი შეადგინა. სწორედ ამ პერიოდში დაიწყო ლარის გაუფასურების პროცესიც. კერძოდ, 20 ოქტომბრიდან 20 ნოემბრის ჩათვლით ლარი დოლარის მიმართ 24 პუნქტით გაუფასურდა.  20 ოქტომბერს კურსი 2,48 ნიშნულზე იყო, 20 ნოემბერს კი - 2,72. უკავშირდება თუ არა ერთმანეთს ეს ორი ფაქტი, ამაზე კონკრეტული პასუხის გაცემა რთულია, თუმცა როგორც საქართველოს რეფორმების ასოციაციის ეკონომისტი ბესო ნამჩავაძე „კომერსანტთან“ საუბრისას აღნიშნავს, საგარეო ვალის დაფარვის პერიოდში ლარის გაუფასურება ერთჯერადი გავლენა ნამდვილად არის.


 „საგარეო ვალის მხრივ ქვეყანაში საკმაოდ დიდი ნაკადები მოძრაობს. ქვეყნიდან სამი მილიარდი დოლარი რომ გავიდეს და შესაბამისი რაოდენობის დოლარი რომ არ შემოვიდეს, წარმოუდგენელი იქნება და ლარი გაუფასურდება. მაგრამ წინა წლებს თუ გადავხედავთ, საერთო ჯამში საგარეო ვალის გასტუმრება ლარის კურსზე მკვეთრად უარყოფითად არ მოქმედებს. გარკვეულ პერიოდებში და კვარტლებში შეიძლება იყოს დღეები და თვეები, როცა სახელმწიფოს თუ კერძო სექტორს ერთდროულად დიდი ნაკადის ვალის გასტუმრება უწევს და ამან ლარის კურსზე  გავლენა იქონიოს. თუმცა ეს არის ერთჯერადი გავლენა“, - აცხადებს ნამჩავაძე.


მისი თქმით, ასეთ შემთხვევაში სიტუაცია ეროვნულმა ბანკმა უნდა დააბალანსოს: „ასეთ შემთხვევაში, როცა ეროვნულ ბანკს ზუსტი ინფორმაცია აქვს, რომ გარკვეული ტრანზაქციებით მოსალოდნელია ლარის გაუფასურება, მან დოლარი უნდა გაყიდოს და ერთგვარი ისტერია ჩაახშოს. ეროვნულმა ბანკმა ვალის გასტუმრების ერთჯერადი ტრანზაქციები აუცილებლად უნდა დაარეგულიროს“, - აღნიშნავს ბესო ნამჩავაძე.


რაც შეეხება სახელმწიფოს პოზიციას, ეკონომისტის განმარტებით, ეკონომიკური უსაფრთხოების კუთხით, სახელმწიფომ ბერკეტის შემუშავება უნდა სცადოს.



„ხელისუფლებამ დიდი ყურადღება უნდა გაამახვილოს და გარკვეული რეგულაციები დააწესოს ვალის აღების დროს, ეკონომიკიური უსაფრთხოების კუთხით. რთულია შესაბამისი ბერკეტის გამონახვა, მაგრამ აუცილებელია რეგულაცია. რა თქმა უნდა, კერძო კომპანიას და კერძო ბანკს ვერ ეტყვი, რომ საზღვარგარეთ ფული აღარ ისესხოს. იმაზე უნდა ვიყოთ ორიენტირებული, რომ შიდა კაპიტალის ბაზარი თანდათან გაიზარდოს და უცხოური  საკრედიტო ბაზარი ჩაანაცვლოს. ამდენად, ვალის აღება არა ქვეყნის გარეთ, არამედ ქვეყნის შიგნით მოუწევთ, რაც ეკონომიკისთვის თუ ლარის კურსისთვის საშიშროება აღარ იქნება“, - აცხადებს ბესო ნამჩავაძე.


რაც შეეხება საგარეო ვალის გავლენას ქვეყნის ეკონომიკაზე, მისი თქმით, საგარეო ვალს აქვს დადებითი გავლენა მაშინ, როდესაც ქვეყანაში სტაბილური სიტუაციაა.  


„ვალის აღებას ეკონომიკაზე დადებითი გავლენა აქვს. კომპანიები ვალს იღებენ იმისთვის, რომ ახალი პროექტები გაკეთონ, რაც ეკონომიკურ ზრდას ხელს უწყობს. თუმცა პრობლემა არის იმაში, რომ ხშირად ეს ვალუტის კურსის ცვალებადობასთან არის კავშირში. ვალი კომპანიებს დოლარში აქვთ აღებული და შემოსავალი ლარში. თუ ლარი ძალიან გაუფასურდა, ვალზე მომსახურება უჭირთ. რაც უფრო იზრდება ვალი, ეკონომიკისთვის კარგი არ არის, რადგან ამ ვალსს დაფარვაც უნდა. შეიძლება ერთ დღესაც ვეღარ გადავიხადოთ, თუ მსოფლიო ან შიდა ეკონომიკაში კრიზისი დაიწყება. ასეთ დროს ვალი მძიმე ტვირთად იქცევა, ხოლო თუ ასეთი საფრთხები არ არსებობს, მაშინ ვალის აღება დიდი კატასტროფა არ არის“, - აცხადებს ნამჩავაძე.


მისივე თქმით, ხშირ შემთხვევაში ქვეყანა თუ კერძო სექტორი ვალს იღებს იმისთვისაც, რომ გარკვეულწილად წინა ვალები გადაფაროს და სიტუაცია დაბალანსდეს.


2018 წელს ქვეყანას 3,184 მილიარდი დოლარის საგარეო ვალის გასტუმრება მოუწევს. ეროვნული ბანკის მონაცემით, პირველ კვარტალში გადასახდელი თანხა ჯამში 1,078 მილიარდ დოლარს შეადგენს, მეორე კვარტალში — 1.008 მილიარდი დოლარს და 2018 წლის ბოლო თვეებში 1,097 მილიარდ დოლარს. ეროვნული ბანკის მიერ წარმოდგენილი საქართველოს საგარეო ვალის გადახდის განახლებული გრაფიკის მიხედვით, 2018 წლის პირველ კვარტალში სამთავრობო სექტორის 97,8 მლნ დოლარის საგარეო ვალის დაფარვა მოუწევს, ეროვნულ ბანკს - 0,6 მლრდ დოლარის, კომერციულ ბანკებს — 336,4 მლნ დოლარის. ამასთან, საგარეო ვალის განახლებული გრაფიკის მიხედვით სხვა სექტორს 445 მლნ დოლარის საგარეო ვალის დაფარვა მოუწევს. პირდაპირი ინვესტიციები - კომპანიათაშორისი სესხებისთვის გადასახდელი თანხა 198,5 მლნ დოლარს შეადგენს.


ავტორი: თეონა კენჭიაშვილი

 




ბიძინა ივანიშვილი პოლიტიკაში დაბრუნდა

ბიძინა ივანიშვილი პოლიტიკაში დაბრუნდა
person access_time2018-04-26 13:01:39
„ყოფილი პრემიერ-მინისტრი ბიძინა ივანიშვილი დათანხმდა, რომ პარტია „ქართულ ოცნება - დემოკრატიულ საქართველოს უხელმძღვანელოს“, - ამის შესახებ დღევანდელ ბრიფინგზე საქართველოს პრემიერმა და პარტიის ამჟამინდელმა ლიდერმა გიორგი კვირიკაშვილმა განაცხადა.   „პირადად, ჩემი და მთელი გუნდის სახელით შევთავაზე და ვთხოვე ჩვენი პარტიის დამფუძნებელს, რომ სათავეში ჩაუდგეს პარტიას. მოხარული ვარ, რომ ბატონმა ბიძინა ივანიშვილმა თანხმობა განაცხადა, -...

ლონდონის ბირჟიდან მიღებული 100 მილიონი დილარი GHG-ში, რომელიც იაშვილის კლინიკის პრობლემებზე არ ასახულა

ლონდონის ბირჟიდან მიღებული 100 მილიონი დილარი GHG-ში, რომელიც იაშვილის კლინიკის პრობლემებზე არ ასახულა
person access_time2018-04-26 11:30:00
ერთი წლის და ორი თვის ნენე მოდებაძის ისტორიამ, კიდევ ერთხელ დააფიქრა საზოგადოება, რა ხდება ქვეყნის მთავარ პედიატრიულ საავადმყოფოში?   საქართველოში ალბათ არ არსებობს ოჯახი, რომელსაც ერთხელ მაინც არ მიუმართავს იაშვილის სახელობის  კლინიკისათვის, რომელიც ათეულობით წლების განმავლობაში, ერთ-ერთი მთავარი პასუხისმგებელი დაწესებულებაა ბავშვთა ჯანმრთელობაზე და რომელიც არცთუ იშვითად ხდება უკმაყოფილების ობიექტი. ერთი წლის წინ, იაშვილის კლინიკაში ორი...

ოქროს ბრენდის დაჯილდოვების ცერემონიალი 27 აპრილს გაიმართება

ოქროს ბრენდის დაჯილდოვების ცერემონიალი 27 აპრილს გაიმართება
person access_time2018-04-26 10:29:19
2018 წლის 27 აპრილს, საღამოს შვიდის ნახევარზე, სასტუმრო Hotels & Preference Hualing Tbilisi- ში კომპანია GLOBAL IDEA, The FINANCIAL, საქართველოს სავაჭრო სამრეწველო პალატის, საქართველო შვეიცარიის ბიზნეს ასოციაციის,ევროპის ფონდის,საერთაშორისო პალატის და მეწარმე ქალთა საბჭო საქართველოში მხარდაჭერით, ატარებენ რიგით მეცამეტე 2017 წლის რჩეული ბრენდების დაჯილდოვების ცერემონიას Golden Brand 2017.   მედიაში ბიზნესის ოსკარად წოდებული ოქროს ბრენდის დაჯილდოვების...

ამერიკელმა სენატორებმა უმსხვილესი ბანკებისაგან რუსი ბიზნესმენების ანგარიშების გამჟღავნება მოითხოვეს

ამერიკელმა სენატორებმა  უმსხვილესი ბანკებისაგან  რუსი ბიზნესმენების ანგარიშების გამჟღავნება მოითხოვეს
person access_time2018-04-25 20:00:00
ამერიკელი სენატორენი  მსოფლიოს უმსხვილეს ფინანსურ ინსტიტუტებს  მოუწოდებენ მათ და პუტინის გარემოცვაში შემავალ უმსხვილეს ბიზნესბემენს შორის არსებული კავშირები გაამჟღავნონ.   25 აპრილს სენატორებმა ჯოან შაინმა და შელდონ უაიტჰაუსმა გააგზავნეს შესაბამისი მიმართვები სამ უმისხვილეს ამერიკულ ბანკში - Bank of America Corp, JPMorgan Chase და Citibank-ში, ასევე რამდენიმე ევროპულში -  Barclays, Deutsche Bank, UBS, HSBC  და Credit...

კომერციულ ბანკებს ჯარიმები გაეზარდათ - დარღვევები რის გამოც ეროვნული ბანკი სანქციებს აამოქმედებს

კომერციულ ბანკებს ჯარიმები გაეზარდათ - დარღვევები რის გამოც ეროვნული ბანკი სანქციებს აამოქმედებს
person access_time2018-04-25 19:00:00
კომერციულ ბანკებს  დარღვევებზე ჯარიმები გაეზარდათ. ეროვნული ბანკის  ვიცე -პრეზიდენტის მურთაზ კიკორიას 24 აპრილის ბრძანებით ცვლილება „კომერციული ბანკების მიმართ ფულადი ჯარიმების განსაზღვრისა და დაკისრების წესის დამტკიცების შესახებ“ ბრძანებაში შევიდა. ახალი რედაქციით, საბანკო საქმიანობის ლიცენზიის ან ეროვნული ბანკის შესაბამის სამართლებრივ აქტზე თანდართული ნებისმიერი პირობის ან შეზღუდვის დარღვევის შემთხვევაში, ბანკს განსხვავებული ფულადი სანქია დაეკისრება, რაც დარღვევის სერიოზულობაზე,...


მსგავსი სიახლეები